การส่งเสริมคุณค่าวิถีเกษตรกับการท่องเที่ยวในพื้นที่ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) สำรวจทรัพยากรที่มีอยู่ในพื้นที่ที่สามารถนำมาสร้างโอกาสให้เอื้อต่อการเป็นแหล่งท่องเที่ยวในชุมชนตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา 2) ค้นหาแนวทางการส่งเสริมการนำทรัพยากรที่มีอยู่ในพื้นที่มาสร้างโอกาสให้เอื้อต่อการเป็นแหล่งท่องเที่ยวโดยไม่ส่งผลกระทบต่อความเป็นอยู่และสิ่งแวดล้อมของชุมชนและ 3) เชื่อมโยงเครือข่ายแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียง โดยอาศัยสถานที่สำคัญและเด่นของชุมชนเป็นจุดขาย เป็นการวิจัยเชิงสำรวจและการวิจัยเชิงคุณภาพ ซึ่งใช้การวิจัยฐานชุมชนเป็นแนวทางในการเก็บรวบรวมข้อมูล โดยเน้นให้ความสำคัญกับศักยภาพและวิธีคิดของชุมชน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษา ได้แก่ กลุ่มผู้ผลิตและผู้แปรรูปผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรที่สามารถนำมาสร้างโอกาสให้เอื้อต่อการเป็นแหล่งท่องเที่ยวในพื้นที่ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา ผลการวิจัยพบว่า ในพื้นที่ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา ด้วยสภาพพื้นที่ที่มีแม่น้ำบางปะกงไหลผ่าน โดยสายน้ำนี้มีลักษณะพิเศษ คือ มีสามน้ำ ได้แก่ น้ำจืด น้ำเค็ม และน้ำกร่อย ส่งผลให้ทรัพยากรทางการเกษตรที่เพาะปลูกในพื้นที่ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า เช่น มะม่วง มะพร้าว พลู หมาก และยาสูบ มีชื่อเสียงในเรื่องของรสชาติและความอร่อย ประกอบกับในพื้นที่ตำบลสาวชะโงก เป็นพื้นที่ที่ประชาชนส่วนใหญ่มีเชื้อสายจีนที่อพยพมาจากแผ่นดินใหญ่ ทำให้พบเห็นวิถีชีวิต วัฒนธรรมการเพาะปลูกพืชแบบร่องสวนทั้งมะม่วง มะพร้าว หมาก พลู ยาสูบ และยังคงรักษาภูมิปัญญาดั้งเดิมด้านการเพาะปลูก ด้านการแปรรูปอาหาร ด้านการถนอมอาหาร ซึ่งหาดูได้ยากในท้องถิ่นอื่น รวมทั้งเป็นพื้นที่ที่มีวิถีชีวิตสัมพันธ์ไปกับการประกอบอาชีพ มีการปลูกพืชเศรษฐกิจผสมผสาน และใช้ประโยชน์จากพื้นที่ว่างระหว่างร่องสวน เช่น พื้นที่ปลูกหมากจะมีการปลูกพลู ยาสูบ ผักขึ้นฉ่าย หัวไชเท้า หรือเพาะเลี้ยงปลากัด แทรก/ปะปนในพื้นที่ว่างระหว่างร่องสวน เป็นต้น พร้อมกันนี้ในพื้นที่ยังมีสถานที่สำคัญทางวัฒนธรรมและความเชื่อของท้องถิ่น ได้แก่ รูปปั้นองค์หลวงพ่อเหลือ โรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว และแหล่งเรียนรู้ด้านศิลปะมวยไทย ได้แก่ ค่ายมวย ป. ประมุข จากความหลากหลายของทรัพยากรด้านการเกษตร การมีอัตลักษณ์เฉพาะถิ่น ทั้งวิถีชีวิต วัฒนธรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น ส่งผลให้พื้นที่ตำบลสาวชะโงกเอื้อต่อการนำมาสร้างโอกาสให้กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยววิถีเกษตรได้ ทั้งนี้นอกจากเกษตรกรจะสามารถนำทรัพยากรด้านการเกษตรที่มีอยู่ในพื้นที่มาสร้างมูลค่า/คุณค่า โดยเชื่อมโยงกิจกรรมต่างๆให้นักท่องเที่ยวได้รับความเพลิดเพลิน สัมผัสกับวิถีชีวิต การประกอบอาชีพเกษตรกรรม รวมทั้งการแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่างนักท่องเที่ยวกับเกษตรกรผู้ผลิต เพื่อสร้างแรงดึงดูดใจและสร้างทางเลือกใหม่ให้แก่นักท่องเที่ยว เกษตรกรยังมีโอกาสในการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ด้านการเกษตรและผลิตภัณฑ์แปรรูปทางการเกษตรอื่นๆ จากแหล่งผลิตโดยตรง ช่วยให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้นจากการท่องเที่ยว อันจะเกิดผลดีต่อเกษตรกร และส่งผลให้อาชีพเกษตรกรรมของชุมชนเกิดความยั่งยืนสืบไป