รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2564

บทบาทของตัวรับ CB1 ในภาวะความจำบกพร่องที่เหนี่ยวนำด้วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2

ยุทธนา จันทะขิน มหาวิทยาลัยบูรพา พ.ศ. 2564

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

ภาวะน้ำตาลในเลือดสูง (Hyperglycemia) และโรคเบาหวานชนิดที่ 2 สูงผลกระทบต่อการทํางานของสมองและมีความเชื่อมโยงกับภาวะการรูปคิดบกพร่อง (Mild cognitive impairment) อีกทั้งยังเป็นปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรคอัลไซเมอร์ ถึงกระนั้นกลไกการเกิดภาวะความจําบกพร่องที่เหนี่ยวนําด้วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ยังไม่ทราบแน่ชัด การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบทบาทของตัวรับ CB1 ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัสต่อการเกิดภาวะความจําบกพร่องในหนูที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่เหนี่ยวนําด้วยอาหารไขมันสูง (High-fat diet) ร่วมกับการฉีดยาสเตรปโทโซโทซิน (Streptozotocin) ประเมินความจําด้วยกิจกรรมการทดสอบความจําต่อวัตถุใหม่ (Novel Object Recognition Test: NORT) และการทดสอบการจําตําแหน่งวัตถุ (Object Location Test: OLT) และศึกษาระดับการแสดงออกของตัวรับ CB1 ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัสของหนูที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 พร้อมทั้งระดับการแสดงออกของโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับการทํางานของตัวรับ CB1 ด?วยเทคนิค western blotผลการวิจัยพบว่า หนูที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีภาวะความจําบกพร่องในกิจกรรมการทดสอบความจําต่อวัตถุใหม่ (NORT) และการทดสอบการจําตําแหน่งวัตถุ (OLT) และพบว่าความสามารถของการจําต่อวัตถุใหม่และการจําตําแหน่งวัตถุ (OLT) มีความสัมพันธ์เชิงลบกับระดับน้ําตาลในเลือด นอกจากนี้ยังพบว่าหนูที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีระดับการแสดงออกของตัวรับ CB1 เพิ่มสูงขึ้นและมีระดับการแสดงออกของโปรตีน p70S6K ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัสลดน้อยลงเมื่อเปรียบเทียบกับหนูกลุ่มควบคุมสรุปได้ว่า โรคเบาหวานชนิดที่ 2 ทําให้เกิดภาวะความจําบกพร่องซึ่งมีความเชื่อมโยงกับการเพิ่มขึ้นของการแสดงออกของตัวรับ CB1 และการเปลี่ยนแปลงของวิถี mTOR/ p70S6K ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัสข้อค้นพบจากการวิจัยนี้เป็นข้อมูลพื้นฐานสําหรับการวิจัยและพัฒนายาเพื่อรักษาภาวะความจําบกพร่องในผู้ที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ต่อไป

คำสำคัญ

2Type 2 diabetesโรคเบาหวานชนิดที่cognitive impairmentNeuroplasticityCB1 receptorความยืดหยุ่นของระบบประสาทตัวรับ CB1ภาวะความจำบกพร่อง

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง

การเพิ่มความจำระยะสั้นของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โดยการใช้โปรแกรมบริหารสมองแบบนิวโรบิคส์ เอ็กเซอร์ไซส์

กนก พานทอง มหาวิทยาลัยบูรพา พ.ศ. 2560

คอเลสเตอรอลในเลือดกับโรคหลอดเลือดสมองชนิดตีบหรืออุดตันเฉียบพลันในผู้ป่วย เบาหวานชนิดที่ 2

วิศิษฏ์ ฉวีพจน์กําจร มหาวิทยาลัยมหิดล พ.ศ. 2562

ความสัมพันธ์ระหว่างการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดกับการเกิดภาวะเสี่ยงสมองเสื่อม ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน

อภิชัย สิรกุลจิรา พ.ศ. 2560

Type 2 Diabetes and Cognitive Impairment: A Potential Linkage and Impact for Diabetes Self-Care

มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง พ.ศ. 2557

ฤทธิ์ของนารินจินต่อความบกพร่องในการเรียนรู้และความจำที่ถูกชักนำจากภาวะเบาหวานชนิด 2 ผ่านทางแอดวานซ์ไกลเคชั่นเอ็นโพรดักในฮิปโปแคมปัสของหนู

นนทพัฒน์ เบ็ญจธรรม สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2561

ฤทธิ์ต้านการอักเสบและต้านอนุมูลอิสระของแอลฟาแมงโกสตินต่อการเกิดความผิดปกติของหลอดเลือดที่เรตินาและการลดลงของปริมาณเลือดที่ไปเลี้ยงสมองในหนูเบาหวานชนิด 2

อัมพร จาริยะพงศ์สกุล มหาวิทยาลัยศรีนครินทร์วิโรฒ พ.ศ. 2558

การศึกษาเปรียบเทียบปัจจัยและพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีและไม่มีภาวะแทรกซ้อนทางตา

ดารุณี ธรรมยา พ.ศ. 2561

ฤทธิ์การป้องกันระบบประสาทของสารสกัดใบย่านางต่อสโคโพลามีนในการเหนี่ยวนำให้หนูเกิดความจำบกพร่องในแบบจำลองโรคอัลไซเมอร์

ธนียา หาวิเศษ มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง พ.ศ. 2566

ความสัมพันธ์ระหว่างระดับคอเลสเตอรอลในเลือดต่ํากับการเพิ่มความเสี่ยงภาวะเลือดออกในเนื้อสมอง

เกรียงศักดิ์ จําปาวงค์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2561

การศึกษาเปรียบเทียบลักษณะความจำที่ผิดปกติ ของการทดสอบทางประสาทจิตวิทยาในผู้ป่วย โรคสมองเสื่อมในระยะเริ่มแรกจากโรคอัลไซเมอร์ และ โรคหลอดเลือดสมอง

ภัทรพร วิสาจันทร์ พ.ศ. 2559