นิตเนม : วัตรและทัศน์แห่งสิกข์

บทคัดย่อ

ศาสนาสิกข์มีแหล่งกำเนิดในดินแดนปัญจาบ อนุทวีปอินเดีย เมื่อบรรพบุรุษชาวไทยสิกข์เข้ามาตั้งถิ่นฐานในไทยแล้ว ก็มีระบบการถ่ายทอดองค์ความรู้ทางปรัชญาศาสนาและการปฏิบัติภายในกลุ่ม แต่ก็ทำให้องค์ความรู้จำกัดเฉพาะชาวไทยสิกข์และไม่เป็นที่แพร่หลายในสังคมไทย โครงการวิจัยได้ตระหนักและเล็งเห็นถึงความขาดแคลนฐานข้อมูลและองค์ความรู้ศาสนาสิกข์ จึงได้ศึกษาวิจัยทางปรัชญาศาสนา ผ่านวัตรนิตเนมที่สวดประจำวันตามบัญญัติสิกข์ศาสนวินัย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ เพื่อสังเคราะห์องค์ความรู้ คือ (ก) กระบวนการเตรียมความพร้อมที่จะนำทางไปสู่การหลอมรวมเป็นเอกะ อันเป็นเป้าหมายสูงสุดของศาสนาสิกข์ (ข) การพัฒนามนุษย์และสังคมตามสัจจะวิถีและคุรุศาสดาที่เป็นต้นแบบ (ค) แนวคิดและแนวปฏิบัติของชาวสิกข์โครงการวิจัยมุ่งทำความเข้าใจคุรบานีหรือพระวจนะ ด้วยกระบวนการอรรถปริวรรตศาสตร์และภาษาภาพพจน์ ดำเนินการแปลและถอดความตามจารีตแห่งสิกข์ ตีความตามตัวอักษรและเชิงอุปมา ทำการวิเคราะห์สังเคราะห์ให้ได้องค์ความรู้ทางปรัชญาศาสนาและการพัฒนาปัญญา มนุษย์ สังคม ขณะเดียวกัน ก็ได้ศึกษาภาคสนาม สัมภาษณ์กลุ่มชาวไทยสิกข์ที่สวดและปฏิบัติตามคุรบานีผลการศึกษา พบว่า วัตรนิตเนมแต่ละบทมีเป้าหมายเฉพาะที่แตกต่างกัน ผสมผสานทั้งอภิปรัชญาและการปฏิบัติ เปิดเผยการสร้างจักรวาลและสรรพสิ่งสรรพชีวิต การสวดสรรเสริญต่อพระองค์ สัมพันธภาพระหว่างพระองค์กับมนุษย์ สัจจะวิถีและการศึกษาคุรบานี อันเป็นการกล่อมเกลาจิตและเป็นจิตโอสถ ที่ให้ฆราวาสบังเกิดโชติแห่งปัญญา และปฏิบัติตามกระบวนการขั้นสูงที่จะนำไปสู่การประจักษ์แจ้งสัจจะ ความหลุดพ้นจากสังสารวัฏ การกลับไปหลอมรวมเป็นเอกะกับพระองค์สำหรับการศึกษากลุ่มเป้าหมาย พบว่า การสวดวัตรนิตเนมเป็นทั้งสิกข์ศาสนวินัยและเป็นจารีตของกลุ่มชน ส่วนใหญ่มีความวิริยะที่จะทำความเข้าใจและปฏิบัติตามสัจจะวิถี เป็นระดับปัจเจกและเป็นการปฏิบัติเฉพาะผู้ที่มีจิตเปี่ยมด้วยความเชื่อมั่นศรัทธาต่อพระองค์ ซึ่งพบในกลุ่มผู้อาวุโสเป็นส่วนใหญ่ ขณะที่กลุ่มผู้ใหญ่รุ่นใหม่เลือกสวดเฉพาะบางบทสวด และพยายามจะถ่ายทอดให้กับคนรุ่นใหม่ผลสังเคราะห์ คือ องค์ความรู้เรื่องความเป็นสิกข์ วัตรนิตเนมผสมผสานทั้งปรัชญาและการปฏิบัติ ที่มีเป้าหมายอันสูงสุดเพื่อการหลอมรวมเป็นเอกะกับพระองค์ (พระเจ้า) ซึ่งในระหว่างการเป็นมนุษย์นั้น ก็มีหน้าที่พัฒนาปัญญาให้บรรลุเป้าหมายด้วยการประจักษ์แจ้งสัจจะ วัตรนิตเนมนำเสนอแนวคิดแนวปฏิบัติให้กับชาวสิกข์ สัจจะเป็นวิถีนำสู่โชติแห่งปัญญา ให้โอกาสที่เท่าเทียมกัน พร้อมกับการจัดระบบทางสังคม มุ่งสร้างสังคมอุดมปัญญาที่สันติสุขตามทัศน์แห่งสิกข์คำสำคัญ : คุรบานี, คุรุ ครันถ์ ซาฮิบ, ศาสนาสิกข์, วัตรนิตเนม, อินเดียศึกษา

คำสำคัญ