รูปแบบการเลี้ยงสัตว์น้ำท้องถิ่นหลายชนิดร่วมกันในบ่อเลี้ยงปลานิลเชิงพาณิชย์แบบยั่งยืนในระบบน้ำหมุนเวียนแบบอะควาโปนิคส์ เพื่อรองรับการพัฒนาวิสาหกิจชุมชนสัตว์น้ำอินทรีย์

บทคัดย่อ

ทดลองเลี้ยงปลานิล ปลาสลิด และปลาช่อน ร่วมกันภายใต้ระบบการเลี้ยงระบบน้ำหมุนเวียน ระบบอะควาโปนิคส์ในรูปแบบฟาร์มสาธิตในพื้นที่ชุมชนที่แตกต่างกัน 3 แบบ เลี้ยงปลานิลร่วมกับปลา ช่อนและปลาสลิดในระบบน้ำหมุนเวียนแบบอะควาโปนิคส์ในพื้นที่ฟาร์มสาธิต จำนวน 3 ชุดการทดลอง รวมระยะเวลา 5 เดือน แบ่งการทดลองเป็น 3 ชุดการทดลอง ชุดทดลองที่ 1 และ 2 ปล่อยปลานิล 2-3 นิ้ว อัตราปล่อย 5 ตัวต่อตารางเมตรปลาสลิด ขนาด 3-4 นิ้ว อัตราปล่อย 5 ตัวต่อตารางเมตร และปล่อยปลา ช่อน ขนาด 6-7 นิ้ว อัตราปล่อย 30 ตัวต่อตารางเมตรในกระชังขนาด 3x3 ตารางเมตร โดยเลี้ยงในบ่อ ฟาร์มสาธิตในพื้นที่ชุมชนจำนวน 2 บ่อ และชุดทดลองที่ 3 เลี้ยงในร่องสวนปูพลาสติก ขนาด 2x30 ตาราง เมตร ระยะเวลาเลี้ยง 5 เดือน ศึกษาการเจริญเติบโตของปลาแต่ละชนิดที่เลี้ยง ทุก 15 วัน และตรวจสอบ คุณภาพน้ำที่สำคัญ เมื่อสิ้นสุดการทดลอง พบว่า น้ำหนักปลานิลมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 199.34+6.23, 201.82+5.81 และ 210.76+7.08 กรัม ตามลำดับ ความยาวเฉลี่ยเท่ากับ 21.20+4.90, 22.52+4.19 และ 23.25+5.91 เซนติเมตร ตามลำดับ น้ำหนักปลาช่อนเมื่อสิ้นสุดการทดลองมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 198.53+15.06, 195.94+14.84 และ 209.94+15.42 กรัม ความยาวเท่ากับ 21.58+3.16, 21.07+2.25 และ 20.40+2.70 เซนติเมตร อัตราการรอดตาย 74.42, 64.54 และ61.20 % ผลผลิตปลาช่อน เท่ากับ 4.39 , 3.97 และ 4.10 กิโลกรัมต่อ ตารางเมตร ตามลำดับ น้ำหนักปลาสลิดเมื่อสิ้นสุดการทดลองมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 96.34+6.23, 98.82+5.81 และ 97.76+7.08 กรัม น้ำหนัก 21.20+3.16 ,25.52+2.25 และ 24.95+2.70 เซนติเมตร ตามลำดับ อัตราการรอด ตาย 65.45, 59.54 และ63.20 % ผลผลิตปลาสลิด เท่ากับ 0.32 , 0.30 และ 0.31 กิโลกรัม/ตารางเมตร ตามลำดับ ตามลำดับ คุณภาพน้ำตลอดการทดลองเลี้ยงในฟาร์มสาธิตได้แก่ อุณหภูมิของน้ำ, ค่าความ เป็นกรด- ด่าง, แอมโมเนียม ไนไตรท์, ไนเตรทและฟอสฟอรัสของแต่ละชุดการทดลองอยู่ในช่วงที่ เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของสัตว์น้ำ สามรถใช้เป็นแนวทางอบรมเชิงปฏิบัติการแก่ผู้สนใจ ได้ทั้งเลี้ยงในบ่อดินและร่องสวน

คำสำคัญ