การยกระดับคุณภาพและเพิ่มมูลค่าของผลผลิตสัตว์น้ำ: การลดการสะสมของสารที่ก่อให้เกิดกลิ่นสาบโคลนในเนื้อปลาทับทิมที่เลี้ยงแบบไบโอฟลอค (BIOFLOC) ด้วยการควบคุม C:N ratio และ การเลี้ยงแบบน้ำใสก่อนจับขาย
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การผลิตปลานิลด้วยระบบไบโอฟลอคที่ความหนาแน่นสูง เป็นการเลี้ยงปลาเพื่อให้ได้ผลผลิตที่มากขึ้นและประหยัดต้นทุนด้านอาหาร เนื่องจากปลาสามารถกินฟลอคเป็นอาหารได้ การรักษาระดับของตะกอนและการรักษาระดับธาตุอาหารจึงเป็นสิ่งจาเป็น ดังนั้นงานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของผลของอัตราส่วนคาร์บอนต่อไนโตรเจน (C:N) ในบ่อเลี้ยง ต่อการสะสมกลิ่นโคลน เพื่อปรับใช้ในการเลี้ยงปลานิลที่เลี้ยงในระบบไบโอฟลอคที่มีกลิ่นโคลนต่า ทาการทดลองเพื่อเปรียบเทียบ ผลของระดับคาร์บอนต่อไนโตรเจน (C:N) ในบ่อเลี้ยง ได้ออกแบบเป็น 3 การทดลอง คือ การทดลองที่ 1 ศึกษา C:N ต่อค่ากลิ่นโคลนในน้า แพลงก์ตอนพืชและคุณภาพน้า ในฟาร์มเอกชน 2 แห่งคือ บ้านแม่กุ้งหลวง ต.ทุ่งต้อม อ.สันป่าตอง จ.เชียงใหม่ (ฟาร์ม 1) และฟาร์ม บ้านห้วยส้ม ต.สันกลาง อ.สันป่าตอง จ.เชียงใหม่ (ฟาร์ม 2) การทดลองที่ 2 เปรียบเทียบผลของการเลี้ยงปลานิลที่อัตราส่วนคาร์บอนต่อไนโตรเจน (C:N) ที่ 14:1 (T1) และที่ระดับคาร์บอนต่อไนโตรเจน (C:N) ที่ 10:1 (T2) ต่อการเจริญเติบโตและการสะสมกลิ่นโคลนในน้า ได้ทดลองในบ่อขนาด 2 ตัน เลี้ยงเป็นระยะเวลา 90 วัน การการทดลองที่ 3 เปรียบเทียบวิธีการลดกลิ่นสาบโคลนในน้าที่เลี้ยงด้วย biofloc แบบเดิมและตามด้วยแบบน้าใสก่อนจับขาย ผลการทดลองที่ 1 พบว่าน้าจากบ่อเลี้ยงปลาในฟาร์ม 1และฟาร์ม 2 มีการสะสมของกลิ่นโคลนโดยมี ค่าจีออสมิน เฉลี่ยเท่ากับ 0.10?0.18 ?g/l และ 0.31?0.11 ?g/l ตามลาดับ ส่วนค่าเอ็มไอบี เฉลี่ยเท่ากับ 0.12?0.21 ?g/l และ 0.18?0.19 ?g/l ตามลาดับส่วนค่า ปริมาณฟลอคที่ตกตะกอน (settled floc) ในฟาร์ม 1และฟาร์ม 2 มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.58?4.13 ml/l และ 1.20?0.62 ml/l จากการตรวจสอบชนิดของ แพลงก์ตอนพืชกลุ่มที่สร้างกลิ่นโคลนได้แก่ กลุ่ม Anabaenopsis sp. พบหนาแน่นมากในทั้ง 2 ฟาร์ม การทดลองที่ 2 พบว่า กลิ่นโคลนในบ่อเลี้ยงปลานิล มีค่าสูงถึง 0.10 ?g/l ปริมาณฟลอคที่ตกตะกอนใน T1 และT2 มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 52.64?1.84 และ 34.73?13.9 ml/l ตามลาดับ การเจริญเติบโต และอัตราการแลกเนื้อ มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสาคัญทางสถิติ (P<0.05) เมื่อเทียบกับต้นทุนการผลิต พบว่า การเลี้ยงที่ค่าคาร์บอนต่อไนโตรเจน เท่ากับ 14:1 มีต้นทุนค่าอาหารต่ากว่าปลาที่เลี้ยงที่คาร์บอนต่อไนโตรเจน เท่ากับ 10:1 นอกจากนี้ยังพบว่า การเลี้ยงด้วยไบโอฟลอคแบบเดิมร่วมกับระบบน้าใสก่อนจับขายสามารถลดกลิ่นโคลนในน้าได้ สาคัญ: การเลี้ยงปลานิล ระบบไบโอฟลอค ค่าคาร์บอนต่อไนโตรเจน การลดกลิ่นโคลนในน้ำ