โปรตีนไฮโดรไลเสตจากเมล็ดผลไม้ไทยเพื่อการบำบัดโรค

บทคัดย่อ

ระบบเรนิน-แอนจิโอเทนซินเป็นระบบหนึ่งในร่างกายที่มีผลเกี่ยวกับการควบคุมความดันโลหิตโดยเรนินจะส่งผลให้แอนจิโอแทนซิโนเจนปลดปล่อยแอนจิโอเทนซิน I และจะถูกเปลี่ยนไปเป็นแอนจิโอเทนซิน II ด้วยแอนจิโอเทนซินคอนเวอร์ติงเอนไซม์หรือ ACE โดยเอนไซม์ชนิดนี้มีบทบาทต่อพยาธิสภาพของร่างกายในการควบคุมความดันโลหิตด้วยสองปฏิกิริยาที่เกี่ยวเนื่องกัน โดยจะไปเปลี่ยน แอนจิโอเทนซิน I ไปเป็นแอนจิโอเทนซิน II ซึ่งจะมีความสามารถสูงในการทําให้หลอดเหลือบีบตัว และยังไปยับยั้งการทํางานของแบรดดีไคนินที่มีผลในการขยายของหลอดเลือด โปรตีนสกัดหยาบและโปรตีนไฮโดรไลเสตที่เตรียมโดยการนําไปบ่มกับเอนไซม์เพปซินและแพนคริเอตินจากเมล็ดผลไม้ไทย 4 ชนิด ได้แก่ เมล็ดมะละกอดิบ, เมล็ดมะละกอสุก, เมล็ดเงาะ, เมล็ดลําไย, และเมล็ดลิ้นจี่ได้ถูกนํามาทดสอบหาความสามารถในการยับยั้งกิจกรรมของเอนจิโอเทนซิน I-คอนเวอร์ติงเอนไซม์ในขั้นของหลอดทดลองพบว่าโปรตีนไฮโดรไลเสตที่เตรียมจากเมล็ดลิ้นจี่มีความสามารถในการยับยั้งมากที่สุด โดยมีค่า IC50 ที่ 0.22?0.010 มิลลิกรัมโปรตีนต่อมิลลิลิตร เมื่อนําโปรตีนไฮโดรไลเสตของเมล็ดมะละกอดิบ, เมล็ดลําไย, และเมล็ดลิ้นจี่ไปทําการศึกษาจลนพลศาสตร์พบว่ามีการยับยั้งแบบไม่แข่งขัน และมีค่า Ki เท่ากับ 6.02, 2.82, และ5.62 มิลลิกรัมโปรตีนต่อมิลลิลิตร และยังพบว่าตัวยับยั้งทั้ง 3 ชนิดนี้ทํางานได้ดีในช่วงค่าความเป็นกรด-ด่างที่ 6 – 8 โดยที่จะทนต่ออุณหภูมิได้ตั้งแต่ -20 จนถึง 80 องศาเซลเซียส หลังจากนําโปรตีนไฮโดรไลเสตทั้ง 3 ชนิดไปทําบริสุทธิ์บางส่วนด้วยเทคนิคอัลตราฟิลเตรชันด้วยเยื่อกรองขนาด 10 กิโลดาลตัน และ 5 กิโลดาลตัน พบว่าส่วนที่มีขนาดต่ํากว่า 5 กิโลดาลตันของเมล็ดลําไยมีความสามารถในการยับยั้ง ACE ได้ดีที่สุด โดยมีค่า IC50 อยู่ที่ 0.43?0.011 มิลลิกรัมโปรตีนต่อมิลลิลิตร จึงนําโปรตีนส่วนนี้ไปแยกเป็นเพปไทด์ด้วยเครื่องเอชพิแอลซีแบบรีเวิร์สเฟส พบว่าแยกได้เพปไทด์จํานวน 5 พีค จึงนําไปทําการวิเคราะห์หาลําดับของกรดอะมิโนด้วยเทคนิคแมสสเปกโตรเมตตรีพบว่าได้ลําดับกรดอะมิโน 9 ชนิด ที่อาจจะมีผลในการยับยั้งกิจกรรมของ ACE

คำสำคัญ