รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2558
โครงการความหลากหลายของผักพื้นบ้านและอาหารพื้นเมืองกับ ความมั่นคงทางอาหารของชุมชนริมฝั่งแม่น้ำโขงในจังหวัดเชียงรายและแขวงหลวงพระบาง
จุฬาลักษณ์ ลาเกิด มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย พ.ศ. 2558 ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหลากหลาย ภูมิปัญญา การอนุรักษ์ และการใช้ประโยชน์ จัดทำฐานข้อมูลของผักพื้นบ้าน และอาหารพื้นเมือง รวบรวมตำรับ และเทคนิคการปรุงอาหารพื้นบ้าน รวมทั้งประเมินคุณค่าทางโภชนาการ และสารพฤกษเคมีของพืชโดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิ นอกจากนี้ยังศึกษาสถานะความมั่นคงด้านอาหารของครัวเรือน และชุมชน เพื่อหาแนวทางในการจัดการอนุรักษ์ และสืบทอดอาหารพื้นบ้านของชุมชนริมฝั่งแม่น้ำโขง และหาแนวทางในการบูรณา
การองค์ความรู้เกี่ยวกับผักพื้นบ้าน และอาหารพื้นเมืองสู่การเรียนการสอนในทุกระดับชั้น การดำเนินงานวิจัยโดยการสำรวจในพื้นที่ สำรวจตลาด รวมทั้งสัมภาษณ์ชาวบ้านในชุมชน ผลการศึกษา ทั้งสองริมฝั่งแม่โขงพบผักพื้นบ้าน แบ่งออกเป็น พืชใบเลี้ยงเดี่ยวพบจำนวน 13 วงศ์ 27 สกุล และ 36 ชนิด และพืชใบเลี้ยงคู่พบจำนวน 44 วงศ์ 102 สกุล และ 131 ชนิด นอกจากนี้ยังสำรวจเห็ดรา สาหร่าย และเฟินที่ใช้เป็นอาหารพบ เห็ดราจำนวน 9 วงศ์ 10 สกุล และ 16 ชนิด สาหร่ายจำนวน 2 วงศ์ 2 สกุล และ 2 ชนิด และเฟินจำนวน 3 วงศ์ 3 สกุล และ 3 ชนิด ในส่วนของอาหารพื้นบ้านประเทศไทยได้ตำรับอาหารที่ปรุงจากพืชพื้นบ้านตามภูมิปัญญาท้องถิ่นทั้งหมด 47 ตำรับ และพัฒนาให้เป็นตำรับอาหารทั้งหมด 23 ตำรับ แบ่งเป็นอาหารคาว 18 ตำรับ และอาหารหวาน 5 ตำรับ ในส่วนของแขวงหลวงพระบางมีตำรับอาหารพื้นบ้านตามภูมิปัญญาท้องถิ่น 41 ตำรับ พัฒนาตำรับอาหารมาตรฐาน 13 ตำรับ แบ่งออกเป็นอาหารคาว 12 ตำรับ และอาหารหวาน 1 ตำรับ
คำสำคัญ
Food securityLocal FoodChiang Rai Province and Luang Phabang Provinceethnobotanical edible plantsMekong Sub-region communitiesความหลากหลาย ผักพื้นบ้าน อาหารพื้นเมือง ความมั่นคงทางอาหาร ชุมชนริมฝั่งแม่น้ำโขง จังหวัดเชียงรายและแขวงหลวงพระบาง diversity
งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง
อาหารศึกษากับการเสริมสร้างความมั่นคงทางอาหารของชาติพันธุ์ ลุ่มน้ำกก-ลุ่มน้ำโขง ส่วนที่ 1 : กรณีศึกษา จังหวัดเชียงราย
มาลี หมวกกุล มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย พ.ศ. 2559 การอนุรักษ์และเพิ่มมูลค่าภูมิปัญญาอาหารพื้นบ้านจังหวัดเลยเพื่อเตรียมความพร้อมสู่ประชาคมอาเซียน
สุพรรณี พฤกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย พ.ศ. 2557 การเสริมพลังชุมชนอนุรักษ์ผักพื้นบ้านด้วยวิถีเกษตรแบบยั่งยืนเพื่อความมั่นคงทางอาหารและชุมชน อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่
บรรชร กล้าหาญ สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) (สวก.) พ.ศ. 2563 การอนุรักษ์และพัฒนาแหล่งอาหารบนฐานทรัพยากรธรรมชาติภายในชุมชนบ้านหนองเม็ก ตำบลหนองเม็ก อำเภอนาเชือก จังหวัดมหาสารคาม
นุจรี ใจประนบ มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม พ.ศ. 2560 ผักพื้นบ้าน อาหารพื้นเมือง ตำบลทองมงคล อำเภอบางสะพาน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์
วิวรณ์ วงศ์อรุณ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์ พ.ศ. 2559 การอนุรักษ์และฟื้นฟูความหลากหลายของแหล่งอาหารและพันธุ์พืชสมุนไพรชุมชนกะเหรี่ยงในเขตอุทยานแห่งชาติคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร
ณัฐรดา วงษ์นายะ มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร พ.ศ. 2560 รูปแบบการสร้างความมั่นคงทางอาหารบนฐานทรัพยากรทางธรรมชาติและทุนทางสังคมเพื่อความเข้มแข็งของท้องถิ่น ในเขตพื้นที่ตำบลหนองเม็ก อำเภอนาเชือก จังหวัดมหาสารคาม
เขมิกา แสนโสม มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม พ.ศ. 2560 การพัฒนาศูนย์เรียนรู้แหล่งอาหารธรรมชาติของชุมชนหนองกุดทิงในจังหวัด บึงกาฬ
บุษกร สุขแสน มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี พ.ศ. 2561 ความหลากหลายและคุณค่าของอาหารท้องถิ่น ตำบลนาอ้อ อำเภอเมือง จังหวัดเลย
สุพรรณี พฤกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย พ.ศ. 2556 การพัฒนาระบบฐานข้อมูลสารสนเทศภูมิศาสตร์กลุ่มกสิกรรมธรรมชาติเชื่อมโยงการตลาดสินค้าเกษตรและอาหารปลอดภัย จังหวัดชัยภูมิ
สำราญ วานนท์ มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ พ.ศ. 2567