การจัดการความรู้และถ่ายทอดเทคโนโลยีที่เหมาะสมสู่การใช้ประโยชน์ทรัพยากรปลากดหัวโม่งอย่างยั่งยืนและยกระดับผลิตภัณฑ์สู่เชิงพาณิชย์
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
ปลากดหัวโม่งเป็นสัตว์น้ำที่สร้างรายได้ให้กับชุมชนประมงทะเลสาบสงขลา ปัจจุบันชาวประมงสังเกตุว่าปริมาณของปลากดหัวโม่งที่จับได้ลดลง ในขณะที่ผู้แปรรูปผลิตภัณฑ์ประมงปลากดหัวโม่งมีความต้องการพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้เก็บรักษาได้นานขึ้น เพิ่มแนวทางการแปรรูปผลิตภัณฑ์มูลค่าเพิ่ม รวมทั้งต้องการพัฒนาการตลาด เพื่อให้สามารถจัดจำหน่ายได้มากขึ้น กิจกรรมการจัดการความรู้และถ่ายทอดเทคโนโลยีนี้จึงดำเนินการโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกิดแนวปฏิบัติในการใช้ประโยชน์ทรัพยากรปลากดหัวโม่ง สร้างทักษะการแปรรูป และเกิดกลยุทธ์ทางการตลาดผลิตภัณฑ์ปลากดหัวโม่ง ในด้านกิจกรรมการฝีกอบรมและถ่ายทอดความรู้ในการทรัพยากรปลากดหัวโม่ง ได้บูรณาการความรู้จากข้อมูลการศึกษา และข้อมูลจากกรมประมง ถ่ายทอดให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และผู้นำชุมชนเกิดแนวทางการจัดการฤดูทำประมงปลากดหัวโม่ง ส่งเสริมแนวทางการทำประมงแบบอนุรักษ์นิยมด้วยเรือประมงพื้นบ้าน ควบคุมและงดการใช้เรือประมงสมัยใหม่ ชุมชนเกิดการประกาศเขตอนุรักษ์ งดเว้นทำการประมงในพื้นที่ที่มีความอุดมสมบูรณ์ใกล้ฝั่ง และการประชาสัมพันธ์ให้ชุมชนตระหนักถึงแนวทางการทำประมงปลากดหัวโม่งอย่างยั่งยืน และแผนปฏิบัติงานระยะ 5 ปี ในการสร้างแหล่งอาศัย และซั้งบ้านปลาเพื่ออนุรักษ์ทรัพยากรปลากดหัวโม่ง โดยหน่วยงานราชการซึ่งทำหน้าที่อนุรักษ์ทรัพยากรในพื้นที่ ในการถ่ายทอดเทคโนโลยีการแปรรูปผลิตภัณฑ์ปลากดหัวโม่ง ได้จัดกิจกรรมฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการในด้านการปฏิบัติที่ดีในการแปรรูปอาหารตามหลักสุขลักษณะจีเอ็มพี และการแปรรูปผลิตภัณฑ์จำนวน 5 ผลิตภัณฑ์ ได้แก่ ปลากดหัวโม่งแผ่นปรุงรสเพื่อสุขภาพ ข้าวเกรียบจากก้างปลาหัวโม่ง ผงโรยข้าวจากกระดูกปลากดหัวโม่ง ปลากดหัวโม่งรมควัน และปลากดหัวโม่งแช่เยือกแข็ง พบว่าผู้เข้ารับการฝึกอบรมมีทักษะในการแปรรูปตามหลักสุขอนามัย มีความรู้ความเข้าใจในการรักษาคุณภาพผลิตภัณฑ์ปลากดหัวโม่งแปรรูปที่ดีขึ้น รวมทั้งเกิดทักษะในการแปรรูปผลิตภัณฑ์ปลากดหัวโม่ง ปัจจุบันมีกลุ่มวิสาหกิจชุมชนจำนวน 2 ชุมชน ได้นำองค์ความรู้ด้านการแปรรูปไปผลิตเป็นผลิตภัณฑ์ของชุมชนเอง ได้แก่ ผลิตภัณฑ์ข้าวเกรียบจากก้างปลากดหัวโม่ง ผงโรยข้าวปลากดหัวโม่ง และปลากดหัวโม่งแช่แข็งเพื่อจัดส่งจำหน่ายไปยังตลาดในพื้นที่อื่นๆ ในด้านการถ่ายทอดเทคโนโลยีการตลาดผลิตภัณฑ์ปลากดหัวโม่ง ได้ดำเนินงานฝีกอบรมเชิงปฏิบัติการในด้านการสื่อสารการตลาด และแผนการตลาดที่เหมาะสมของผลิตภัณฑ์ ตลอดจนการพัฒนาช่องทางการตลาดดิจิตอล การฝึกอบรมส่งผลให้กลุ่มแปรปลากดหัวโม่งและวิสาหกิจชุมชนที่แปรรูปผลิตภัณฑ์ประมงจำนวน 4 กลุ่มสามารถจัดทำช่องทางการตลาดออนไลน์ได้ และมีความรู้ความเข้าใจในการวางภาพลักษณ์สินค้าปลากดหัวโม่งของตนเองให้สอดคล้องกับอัตลักษณ์ท้องถิ่น และนำเสนอเรื่องเล่าของผลิตภัณฑ์ที่เชื่อมโยงกับวิถีการท่องเที่ยวเชิงนิเวศของชุมชน