การส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุไทย

บทคัดย่อ

โครงการวิจัย : การส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุไทย คณะผู้วิจัย : นางสาววรรณา อรัญกุล ,นางสาวศรีวรรณ์ สระแก้ว,นางสาวพรสุดา ฤทธิธาดา นางสาวปภิญญา ฮวดศรี,นางปุญชิดา ปัญญามี ,นายวิรัตน์ สุภารักษ์ หน่วยงาน : สำนักงานส่งเสริมและสนับสนุนวิชาการ 6 ระยะเวลาโครงการ : วันที่ 1 เดือนตุลาคม พ.ศ. 2563 ถึงวันที่ 31 เดือนมีนาคม พ.ศ. 2565บทคัดย่อการวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์1.เพื่อศึกษาสภาพการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ2.ศึกษาถึงปัจจัยที่มีผลต่อการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ 3.เพื่อหาแนวทางส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ใช้รูปแบบการวิจัยแบบผสมผสานวิธี (Mixed Methods Research) ในส่วนของ การวิจัยเชิงปริมาณ ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงสํารวจ กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุในตำบลโพธิ์ไทร อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี และตำบลงิ้วด่อน อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร จำนวน 400 คน ได้มาจากการสุ่มตัวอย่าง แบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถามที่ให้ผู้สูงอายุตอบด้วยตนเอง ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพ เป็นการสัมภาษณ์เลือกแบบเจาะจงในกลุ่มผู้ทำงานเกี่ยวกับการพัฒนาด้านผู้สูงอายุ จำนวน 40 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า1.สภาพการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุไทย เรียงตามลำดับ ดังนี้ 1) ด้านสังคม ผู้สูงอายุนำนวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้พัฒนากลุ่มอาชีพ 2) ด้านสิ่งแวดล้อม ผู้สูงอายุสามารถนำนวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงมาส่งเสริมความรู้ด้านการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมให้เอื้อต่อการดำเนินชีวิตของผู้สูงอายุ และ3)ด้านเศรษฐกิจ ผู้สูงอายุสามารถนำนวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้ในการพัฒนาอาชีพของตนเองและครอบครัว 2.ปัจจัยที่มีผลต่อการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ พบว่า เรียงตามลำดับ ดังนี้ 1)ปัจจัยด้านทุนทางกายภาพและสิ่งแวดล้อม 2)ทุนทางมนุษย์ 3) ทุนทางเศรษฐกิจ 3.แนวทางการส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุไทย 1) การพัฒนาทุนมนุษย์ 2) การพัฒนาทุนทางเศรษฐกิจ 3) การพัฒนาทุนทางสังคม 4) การพัฒนาทุนทางกายภาพและสิ่งแวดล้อม ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย 1.องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ร่วมกับสำนักงานพัฒนาสังคมและ ความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอ และ หน่วยงานในพื้นที่ที่เกี่ยวข้อง มีนโยบายและแผนงานในการส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ด้านเศรษฐกิจเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะการเพิ่มศักยภาพด้านการบริหารจัดการของกลุ่มชุมชน การรวมกลุ่มเพิ่มอำนาจต่อรองทางการ และการพัฒนาผลิตภัณฑ์เพื่อเป็นสินค้าจำหน่ายในท้องตลาดได้ ปัจจัยด้านทุนการเงินในการส่งเสริมการใช้นวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ โดยเฉพาะการส่งเสริมให้ชุมชนมีกลุ่มอาชีพที่เข้มแข็ง และให้ชุมชนมีกองทุนเพื่อสนับสนุนการทำนวัตกรรมเศรษฐกิจพอเพียง ข้อเสนอแนะเชิงพัฒนา 1. ส่งเสริมให้ชุมชนผลิตและมีตลาดอาหารปลอดภัย 2.พัฒนาแหล่งเรียนรู้ด้านเศรษฐกิจพอเพียงที่สอดคล้องกับวัยและการเรียนรู้ของผู้สูงอายุ โดยให้ผู้สูงอายุมีส่วนร่วม ในพื้นที่อย่างน้อยตำบลละ 1 แห่ง 3. ส่งเสริมให้ประชาชนมีงานทำใกล้บ้าน เพื่อให้ผู้สูงอายุที่มีศักยภาพและแรงงานในพื้นที่มีงานทำไม่อพยพไปทำงานต่างถิ่น โดยมีศูนย์ประสานการจ้างงานในท้องถิ่นเพื่อเชื่อมโยงระหว่างผู้จ้างและ ผู้รับจ้าง และส่งเสริมให้แรงงานชุมชนผ่านการรับรองสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน ให้สามารถประกอบอาชีพต่างๆในพื้นที่ได้4. มีกองทุนส่งเสริมอาชีพและช่วยเหลือผู้ตกงานจากสถานการณ์การระบาดของไวรัสโคโรนา COVID - 19 5. มีการพัฒนาระบบ บวรหรือบ้าน วัด โรงเรียน ส่งเสริมการรวมกลุ่มผู้สูงอายุติดสังคมที่มีศักยภาพ ในการทำกิจกรรมด้านการเรียนรู้ ด้านการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมในสังคม การสร้างความสัมพันธ์อันดี การทำนุบำรุงและสืบสานศิลปะวัฒนธรรม ประเพณี ภูมิปัญญาท้องถิ่นและมีกิจกรรมทำร่วมกันอย่างต่อเนื่อง6. พัฒนาขยายกลุ่มจิตอาสาจากแกนนำเด็ก เยาวชน ผู้มีจิตอาสา ในการดูแลผู้สูงอายุเพิ่มเติมในพื้นที่ เพื่อช่วยเหลืออาสาสมัครดูแลผู้สูงอายุ (อผส.)คำสำคัญ นวัตกรรมทางสังคม, เศรษฐกิจพอเพียง,ผู้สูงอายุ

คำสำคัญ