ความแปรปรวนทางพันธุกรรมในการสะสมธาตุซิลิกอนและไขมันรวมในต้นข้าว

บทคัดย่อ

ซิลิคอนเป็นธาตุที่พบมากในดินตามธรรมชาติและไม่ใช่ธาตุอาหารที่จำเป็นสำหรับพืชทุกชนิด แต่มีประโยชน์ต่อการเจริญเติบโตและพัฒนาการของพืชเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะข้าว เนื่องจากช่วย ทำให้ลำต้นของข้าวแข็งแรง ป้องกันการหักล้ม เพิ่มการสังเคราะห์แสงของใบ และที่สำคัญชิลิคอนมี บทบาทช่วยเพิ่มผลผลิตและองค์ประกอบผลผลิตของข้าว การทดลองนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อประเมิน ความแปรปรวนปริมาณความเข้มข้นของซิลิคอนในส่วนต่างๆของข้าว และความสัมพันธ์ในการสร้าง ผลผลิต ทำการทดลองในกระถาง ที่โรงเรือนคณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเขียงใหม่ ในฤดูนาปี พ.ศ. 2557 โดยวางแผนการทดลองแบบ Completely Randomized Design (CRD) จำนวน 3 ซ้ำ ใช้ในพันธุ์ข้าวจำนวน 29 พันธุ์ เก็บเกี่ยวเมล็ดในระยะสุกแก่เพื่อประเมินผลผลิตและองค์ประกอบ ผลผลิตและวิเคราะห์ความเข้มข้นซิลิคอนในส่วนต่างๆของข้าว พบว่าข้าวมีผลผลิตตั้งแต่ 13.88- 24.9 กรัม/ต้น โดยข้าวพันธุ์ SPR1 และ SPT ให้ผลผลิตเฉลี่ยสูงสุดเท่ากับ 29.9 และ 29.21 กรัมต่อต้น และพันธุ์ KP ผลผลิตเฉลี่ยต่ำสุดเท่ากับ 13.8 กรัมต่อต้น และนอกจากนี้ยังพบว่าในส่วนต่างๆของข้าว มีปริมาณความเข้มข้นซิลิคอนแตกต่างกัน โดยแกลบมีการสะสมซิลิคอนสูงสุด รองลงมาคือ ใบธง ใบ กาบใบ ลำต้น ข้าวเปลือก และต่ำสุดคือ ข้าวกล้อง มีค่าเฉลี่ยร้อยละ 6.75, 4.99, 4.8 4.21, 2.01, 1.59 และ 0.07 ตามลำดับ นอกจากนี้ยังพบความสัมพันธ์เชิงลบระหว่างผลผลิตและความเข้มข้น ซิลิคอนในส่วนของแกลบ ใบธง ใบ และกาบใบ ในขณะไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างปริมาณชิลิคอนใน ลำต้นและข้าวกล้องและการสร้างผลผลิตของข้าว ในการทดลองนี้บ่งชี้ว่ามีข้าวทั้ง 29 พันธุ์มี ความสามารถในการสะสมซิลิคอนในส่วนต่างๆและการสร้างผลผลิตแตกต่างกัน ซึ่งข้อมูลดังกล่าวจะ สามารถนำไปใช้ในการคัดเลือกและปรับปรุงพันธุ์ข้าวเพื่อให้มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุซิลิคอนที่ อยู่ในดินและการจัดการสภาพแวดล้อมให้เหมาะสมเพื่อเพิ่มผลผลิตข้าวต่อไป

คำสำคัญ