โครงการศึกษาแบบบ้านเคหะชนบทแบบบูรณาการ
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
ความสำคัญของสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นประเภทเรือนพักอาศัยของภาคเหนือ เป็นสถาปัตยกรรมที่มีรูปแบบเป็นเอกลักษณ์ สอดคล้องกับสภาพแวดล้อม วิถีชีวิตและสภาพเศรษฐกิจสังคม มีลักษณะวัสดุและการก่อสร้างด้วยเทคโนโลยีที่เหมาะสม บ้านในอดีตได้พัฒนาอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานาน ด้วยวิธีการทางประเพณี แต่ในปัจจุบันพบว่าที่อยู่อาศัยชนบทเกิดการเปลี่ยนแปลงมีปัญหา ได้รับผลกระทบจากความทันสมัยที่อยู่อาศัยลอกเลียนแบบบ้านจัดสรรในเมืองซึ่งมีบริบทที่แตกต่าง จากพื้นฐานของการอยู่อาศัยในชนบท ผลทำให้บ้านไม่ได้ตอบสนองการอยู่อาศัยอย่างเต็มที่ ทำให้ชาวชนบทมีบ้านเรือนที่ไม่ตอบสนองกับวิถีชีวิตและสิ่งแวดล้อมอย่างเหมาะสม ตลอดจนคุณค่าสถาปัตยกรรมพื้น ถิ่นที่ขาดหายไป การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาหาแนวทางการออกแบบบ้าน ที่มีรูปแบบสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นที่ เสริมสร้างเอกลักษณ์ของท้องถิ่น รวมถึงประโยชน์การใช้สอยภายในบ้านทีน่าอยู่ สะดวกสบายสำหรับทุกวัย ประหยัดพลังงาน ใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมและวัสดุจัดหาได้ ในท้องถิ่นสอดคล้องกับความต้องการของประชาชนในชนบททั้งด้านวิถีชีวิตวัฒนธรรม เศรษฐกิจ สังคม สภาพแวดล้อม ขอบเขตการศึกษาพื้นที่ชนบทภาคเหนือของประเทศไทย จำนวน 17จังหวัด บริเวณพื้นที่ราบชานเมืองและชนบท ไม่รวมกลุ่มชาติพันธ์ต่างๆ โดยศึกษาข้อมูลพื้นฐานทั่วไปด้านกายภาพสังคม เศรษฐกิจ สำรวจรวบรวม แบบบ้านต่างๆ ตลอดจนข้อมูลผู้ใช้ด้านพฤติกรรมการใช้สอยใน ศึกษาบ้านเก่าแบบประเพณีในอดีต จำนวน 30 หลัง บ้านปัจจุบัน 30 หลัง รวมทั้งสัมภาษณ์โดยแบบสอบถามชาวชนบท 400 ชุด การเสวนาเพื่อรวมรวมแนวคิดความคิดเห็นของนักวิชาการ สถาปนิก ชุมชนจำนวน100 คน ประกวดแบบบ้านสำหรับชาวชนบทจากสถาปนิก และสุดท้ายนักวิจัยนำผลการศึกษามาออกแบบบ้านต้นแบบสำหรับครอบครัวขนาดเล็กและขนาดกลาง ผลการศึกษาพบว่าชุมชนชนบทในอดีตมีรูปแบบ ภูมิทัศน์วัฒนธรรมที่มีเอกลักษณ์ ในขณะทีการเปลี่ยนแปลงชุมชนจากการพัฒนา พืชพันธ์ เน้นความสวยงามพืชเศรษฐกิจต่างถิ่นมากกว่าเพื่อการดำรงชีวิต ผังบ้านแบบแผนอดีตเปลี่ยนแปลง ไปในลักษณะแปลงบ้านจัดสรร บ้านในอดีตมีภูมิปัญญาพื้นถิ่นและอัตลักษณ์ มีทั้งประโยชน์ใช้สอย และความงาม ด้านรูปทรงหลังคา ช่องแสงหน้าต่าง องค์ประกอบพื้นที่ใช้สอยต่างๆ มีลักษณะโปร่ง ทำให้อากาศระบายเข้าออกได้ทั้งภายนอกและภายในอาคาร ขนาดบ้านใหญ่และขาดการบำรุงรักษา เสื่อมโทรมไปตามเวลาถูกรื้อถอนหรือขายไป บ้านรุ่นใหม่หันไปใช้วัสดุสมัยใหม่ทีจัดหาง่ายมีขนาดกะทัดรัด ด้านอาชีพได้เปลี่ยนจากเกษตรกรรมเป็นหลักไปเป็นเกษตรกรรมและการรับจ้างการใช้พื้นที่กลางวัน อยู่ใต้เรือนกลางคืนอยู่ชั้นบน ปรับเปลี่ยนพื้นที่ใช้สอยให้อเนกประสงค์ มีการใช้เพิ่ม พื้นที่ต่อเติม ยังคงมีพื้นที่ร่วมกันสำหรับปฏิสัมพันธ์ในครัวเรือน ทุกครัวเรือนใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าสมัยใหม่แต่ใช้ไฟฟ้า อย่างประหยัด ผลได้ข้อค้นพบไปสร้างแนวคิดการออกแบบบ้านชนบทในอนาคต โดยผสมผสาน ระหว่างวิถีชีวิตปัจจุบันกับองค์ประกอบของเรือนในอดีตและใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม เพื่อได้บ้านชนบท ที่สมดุล