ความหลากหลายของเห็ดราขนาดใหญ่ในป่าชุมชนจังหวัดอุตรดิตถ์ และความสามารถในการสร้างสารต้านจุลินทรีย์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหลากหลายของเห็ดราขนาดใหญ่ในป่าชุมชนบ้านเหล่าป่าสา อําเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์ ระหว่างเดือนมิถุนายนถึงเดือนตุลาคม 2560 โดยเก็บรวบรวมเห็ด และบ่งชนิดของเห็ดโดยการศึกษาลักษณะทางสัณฐานวิทยา ผลการสํารวจพบเห็ดทั้งหมดจํานวน 81 ชนิด จัดอยู่ใน 43 สกุล 25 วงศ์ ประกอบด้วยเห็ดผู้ย่อยสลาย 61 ชนิด และเห็ดเอคโตไมคอร์ไรซา 20 ชนิด เห็ดที่พบมากที่สุดคือวงศ์ Russulaceae และ Polyporaceae จํานวนวงศ์ละ 14 ชนิด รองลงมาคือวงศ์ Agaricaceae และ Marasmiaceae จํานวนวงศ์ละ 9 ชนิด โดยพบ Russula spp. มากที่สุด มีดัชนีความหลากหลาย (H) ของเห็ด และดัชนีความสม่ำเสมอของชนิด (EH) เท่ากับ 4.23 และ 0.96 ตามลําดับ นําสารสกัดจากเห็ดจํานวน 6 ชนิด ได้แก่ เห็ดข่า (Lactarius glaucescens Crossl.) เห็ดลูกแป้ง (Lactarius vellereus (Fr.) Fr.) เห็ดฟานน้ำตาลแดง (Lactarius volemus (Fr.) Fr.) เห็ดหน้าม่อย (Russula cyanoxantha (Schaeff. ex Secr.) Fr.) เห็ดถ่านเล็ก (Russula densifolia (Secr.) Gill.) และเห็ดด่าน/หล่มหลังเขียว (Russula virescens (Schaeff.) Fr.) ที่สกัดด้วย 95% เอทานอล มาทดสอบความสามารถในการยับยั้งการเจริญของแบคทีเรียจํานวน 9 ชนิด ได้แก่ Bacillus cereus, B. subtilis, Staphylococcus aureus, S. epidermidis, Escherichia coli, Enterococcus sp., Shigella sp., Salmonella sp. และ Klebsiella sp. โดยวิธี disc diffusion method พบว่า สารสกัดหยาบจากเห็ดหล่มหลังเขียว สามารถยับยั้งการเจริญของ S. epidermidis,Shigella sp., Salmonella sp. และ Klebsiella sp. ได้ โดยมีวงใสการยับยั้งเท่ากับ 8.30?0.01,12.10?0.02, 9.76?0.25 และ 6.86?0.11 mm ตามลําดับ ส่วนสารสกัดหยาบจากเห็ดข่า เห็ดลูก แป้ง เห็ดฟานน้ำตาลแดง เห็ดหน้าม่อย และเห็ดถ่านเล็ก ไม่สามารถยับยั้งการเจริญของแบคทีเรียได้ ผลจากการศกึษาแสดงให้เห็นว่าพื้นที่ป่าชุมชนบ้านเหล่าป่าสายังมีความอุดมสมบูรณ์ และมีความหลากหลายของเห็ดจํานวนมาก ซึ่งสามรถใช้เป็นข้อมูลความหลากหลายทางชีวภาพ และการใช้ประโยชน์ต่อไปในอนาคต

คำสำคัญ