การศึกษาฤทธิ์ของน้ำมันหอมระเหยและสารสกัดจากพืชวงศ์ขิงในการยับยั้งการเจริญของ Propionibacterium acne และ Staphylococcus epidermidis

บทคัดย่อ

เชื้อแบคทีเรีย Propionibacterium acnes และ Staphylococcus epidermidis เป็นเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดสิวอักเสบ ในงานวิจัยนี้ได้ศึกษาน้ำมันหอมระเหยและสารสกัดจากพืชวงศ์ขิงได้แก่ ข่า (Alpinia galangal (L.) Willd.), กระชาย (Boesenbergia pandurata Holtt.), ขมิ้นชัน (Curcuma longa L.), ไพล (Zingiber montanum (Koenig) Link ex Dietr.) และ ขิง (Zingiber officinale Roscoe) ต่อฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดสิว โดยวิธี agar disc diffusion และวิธี broth micro dilution พบว่าผลของการยับยั้งเชื้อ P. acnes ถูกยับยั้งได้ดีด้วยสารสกัดชั้น hexane ของข่าและน้ำมันหอมระเหยกระชาย ส่วนเชื้อ S. epidermidis นั้นถูกยับยั้งได้ดีถึงดีมากด้วยสารสกัดข่าในชั้น hexane และเอธานอล และน้ำมันหอมระเหยขิง และเป็นที่น่าสังเกตว่า S. epidrmidis DMST 4343 ที่เป็นเชื้อดื้อยา Tetracycline นั้น สามารถถูกยับยั้งได้ด้วยสารสกัดและน้ำมันหอมระเหยจากพืชวงศ์ขิง ผลการทดสอบความไวของเชื้อ P. acnes และ S. epidermidis ต่อน้ำมันหอมระเหยและสารสกัดของพืชวงศ์ขิงด้วยวิธี MIC และ MBC พบว่ามีความสอดคล้องกับการทดสอบด้วยวิธี disc diffusion โดยน้ำมันหอมระเหยจากข่า กระชาย ไพล และขิง และสารสกัดในชั้น hexane ของกระชายสามารถยับยั้งเชื้อ P. acnes ได้ดีถึงดีมาก การทดสอบคุณสมบัติการต้านอนุมูลอิสระด้วยวิธี DPPH พบว่าสารสกัดเอธานอลจากขมิ้นชันมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระที่ดีที่สุดโดยมีค่า IC50 เท่ากับ 1.78 mg/l การศึกษาในครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าน้ำมันหอมระเหยและสารสกัดจากพืชวงศ์ขิงมีความเป็นไปได้ในการพัฒนานำมาประยุกต์ในการยับยั้งเชื้อ P. acnes และ S. epidermidis เพื่อใช้ทดแทนหรือใช้ร่วมกับการใช้ยาปฏิชีวนะในการรักษาสิว

คำสำคัญ