บทบาทของวัดป่าในจังหวัดมหาสารคามต่อการเป็นแหล่งอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพด้านพืชพรรณ และการใช้ประโยชน์ด้านพฤกษศาสตร์พื้นบ้านของชุมชน
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ ดังนี้ 1เพื่อศึกษาบทบาทของวัดป่าต่อการอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติและความหลากหลายทงชีวภาพด้านพืชพรรณ 2. เพื่อศึกษาค่านิเวศวิทยาเชิง ปริมาณและสำรวจความหลากหลายทางชีวภาพด้านพืชพรรณในพื้นที่วัดป่าในจังหวัดมหาสารคาม 3 เพื่อศึกษาภูมิปัญญาชาวบ้านด้านพฤกษศาสตร์พื้นบ้านในชุมชนรอบวัดปำ และ 4. เพื่อเป็นการ อนุรักษ์ภูมิปัญญาชาวบ้านด้านพฤกษศาสตร์พื้นบ้านอันมีคุณค่ให้คงอยู่สืบไป สำรวจความหลากชนิด ของพรรณพืชในพื้นที่วัดป่าในจังหวัดมหาสารคาม ทั้ง 13 อำเภอ อำเภอละ 1 แห่งร่วมกับปราชญ์ ชาวบ้าน อำเภอละ 1-3 คน โดยการวางแปลงตัวอย่าง แuu line transect ขนาด 10 x10 เมตร วัด ขนาดเส้นรอบวงและความสูงของพรรณม้ต้นที่เป็นไม้ใหญ่และไม้หนุ่ม นับจำนวนต้นของกล้าไม้ ศึกษาการนำพืชไปใช้ประโยชน์ตามภูมิปัญญาพื้นบ้าน ระบุชื่อวิทยาศาสตร์ของพรรณพืช วิเคราะห์ค่า นิเวศวิทยาเชิงปริมาณ คือ ดัชนีความสำคัญ (Importance Value Index: IVI)ของพืชแต่ละชนิด และวิเคราะห์แนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของมหาสารคาม ผลการวิจัยพบว่าพื้นที่วัดบำในจังหวัดมหาสารคามทั้ง 13แห่งมีพบชนิดของพรรณพืช ทั้งหมด 66 วงศ์ 130 สกุล 207 ชนิด แบ่งเป็นพรรณไม้ต้น 42 วงศ์ 108 สกุล 132 ชนิด วงศ์ที่พบ มากที่สุดคือ FABACEAE (26 ชนิด) ส่วนพรรณไม้อื่นที่ไมใช่พรรณไม้ต้นพบ 35 วงศ์ 67 สกุล 75 ชนิด วงศ์ที่พบมากที่สุดคือ FABACEAE, DIOSCOREA และ ZINGIBERACEAE (วงศ์ละ 6 ชนิด) ด้านการนำไปใช้ประโยชน์พบว่านำมาใช้เป็นสมุนไพรทั้งสิ้น 181 ชนิด เป็นอาหาร จำนวน 80 ชนิด ใช้ในการก่อสร้างหรือเกี่ยวข้องกับที่อยู่อาศัยจำนวน 26 ชนิด ใช้สอยด้านอื่นๆ เช่นทำ เครื่องมือเครื่องใช้ ของเล่น สีย้อม ทำฟื้น และปลูกประดับ จำนวน 24 ชนิด และใช้ในการประกอบ พิธีกรรมตามประเพณี วัฒนธรรมความเชื่อ จำนวน 6 ชนิด ชนิดพืชที่มีค่าดัชนีความสำคัญสูงสุดในวัดป่าสันติวันพันชาติ อำเภอเมือง วัดป่าวังเลิง อำเภอกัทรวิชัย วัดป่าอรัญญกาวาส อำเภอแกดำ วัดป่าหนองซอน อำเภอเชียงยืน วัดป่าทรงศิลป์ จินดาราม อำเภอนาดูน วัดป่าคำผักกูด อำเภอวาปีปทุม วัดป่ารัตนสุวรรณ อำเภอกุดรัง วัดป่าโนน วิเศษ อำเภอชื่นชม วัดป้าหนองคู อำเภอนาเชือก วัดป่าเวฬุวนาราม อำเภอบรบือ วัดป่าหนองไผ่ อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย วัดป่าสามัคคีธรรม อำเภอโกสุมพิสัย และวัดป่าศรีสุโพธิ์วนาราม อำเภอยางสีสุ ราช ได้แก่ พันซาด แต้ ฉนวน แดง หวดข่า จิก ช่อย เป๊อย กุง แต้ ซาด หมากหล่ำ และประดู่ โดยมี ค่าดัชนีความสำคัญ เท่ากับ 72.44, 68.79, 45.34, 39.03, 56.70, 53.09, 37.55, 65.18, 81.32, 62.90, 52.13, 43.50 และ 52.57 ตามลำดับ