โครงการทุนสนับสนุนนักศึกษาระดับปริญญาเอก และ/หรือ นักวิจัยระดับหลังปริญญาเอกเพื่อเข้าร่วมการประชุม HOPE Meeting ครั้งที่ ๑๔ (เรื่อง การศึกษาภูมิคุ้มกันที่เนื้อเยื่อและเยื่อเมือกต่อโรคติดเชื้อไวรัสด้วยวิธีการวิเคราะห์ระดับเซลล์เดี่ยว)

บทคัดย่อ

ภูมิคุ้มกันที่ระดับเนื้อเยื่อและเยื่อเมือกมีความสำคัญอย่างยิ่งในการป้องกันการติดเชื้อเข้าสู่ร่างกาย วัคซีนส่วนใหญ่สามารถสร้างภูมิคุ้มกันทางระบบได้ดี ขณะเดียวกันการสร้างภูมิคุ้มกันที่บริเวณเนื้อเยื่อและเยื่อเมือกยังไม่มีประสิทธิภาพเท่าที่ควร เนื่องจากยังขาดความเข้าใจที่สมบูรณ์เกี่ยวกับการเหนี่ยวนำให้เกิดภูมิคุ้มกันดังกล่าว ในการศึกษานี้ผู้วิจัยมุ่งเน้นการศึกษาส่วนประกอบสำคัญของระบบภูมิคุ้มกันที่เนื้อเยื่อและเยื่อเมือกสองชนิด ได้แก่เม็ดเลือดขาวชนิดลิม-โฟไซท์ที่เดินทางไปที่เนื้อเยื่อ (tissue-homing lymphocytes) และแอนติบอดี้ชนิดอิมมูโนโกลบูลินเอ (IgA) โดยใช้เทคโนโลยีการวิเคราะห์พันธุกรรมระดับเซลล์เดี่ยวหรือที่เรียกว่า Single-cell RNA sequencing (scRNA-seq) ร่วมกับการวิเคราะห์ทางชีวสถิติในการศึกษาภูมิคุ้มกันที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติจากการติดเชื้อไวรัส เช่น ไวรัสไข้เลือดออกเด็งกี่ (DENV) และ ไวรัสโควิด 19 (SARS-CoV2) เพื่อศึกษาลักษณะของยีนส์ที่มีการแสดงออกในเม็ดเลือดขาวกลุ่มลิโฟไซต์ ได้แก่ T และ B cells และระบุลักษณะของยีนส์เฉพาะที่สัมพันธ์กับการเคลื่อนที่ของเม็ดเลือดขาวไปยังอวัยวะต่างๆ ผลการทดลองแสดงให้เห็นว่าในช่วงการติดเชื้อ DENV ระยะเฉียบพลัน มีการเหนี่ยวนำให้เกิดการแสดงออกของยีนส์ CLA ซึ่งเป็นโมเลกุลที่เกี่ยวข้องกับการเดินทางของเม็ดเลือดขาวไปยังผิวหนังบน T และ B cells บางกลุ่มอีกด้วย นอกจากนี้การศึกษาแบบ meta-analysis โดยการรวบรวมข้อมูลจาก scRNA-seq โดยมุ่งเน้นที่ IgA ที่เกิดจากการติดเชื้อไวรัสทางธรรมชาติจากฐานข้อมูลสาธารณะ ยังแสดงให้เห็นว่าสัดส่วนของการสร้าง IgA นั้นมีความแตกต่างกันในแต่ละอวัยวะ และยังมีความแตกต่างกันในโรคติดเชื้อไวรัสต่างชนิดกัน และสภาวะความรุนแรงของโรคอีกด้วย

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ