การพัฒนาชุดไพรเมอร์เพื่อการตรวจคัดแยกการติดเชื้อวัณโรคในเป็ดด้วยเทคนิค Multiplex real-time PCR ควบคู่กับ High-resolution melting analysis
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การตรวจพบการติดเชื้อในสิ่งส่งตรวจจากสัตว์ โดยเฉพาะสัตว์เศรษฐกิจในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่างเป็น ปัญหาส าคัญและส่งผลต่อการมีชีวิตของสัตว์ คุณภาพของผลิตภั ณฑ์จากสัตว์ ส่งผลกระทบในวงกว้ างต่อระบบ เศรษฐกิจทั้ งการปศุสั ตว์ และคุณภาพชี วิ ตของเกษตรกรผู้ เลี้ ยง การส ารวจข้อมูลโรคติดเชื้ อต่างๆ เช่ น เชื้ อ แบคทีเรีย เชื้อปรสิต หรือเชื้อไวรัส ไม่ว่าจะเป็นข้อมูลชนิดของเชื้อ อุบัติการณ์ ระบาดวิทยา หรือข้อมูลพื้นฐาน ทางปศุสัตว์ จึงมีความส าคัญในการศึกษาวิ จัยเพื่ อแก้ปัญหาดังกล่าว โดยความร่วมมือของผู้วิ จัยทั้งทางชี วเคมี และชี ววิ ทยาโ มเ ลกุ ล ทางจุ ลชี ววิ ทยาและปรสิ ตวิ ทยา และศู นย์ วิ จั ยและพั ฒนาการสั ตวแพทย์ ( ศวพ. ) ภาคเหนือตอนล่าง จ.พิ ษณุโลก น าโดยผู้อ านวยการศูนย์วิ จัย สัตวแพทย์หญิง ดร.จันทร์เพ็ ญ ช านาญพู ด และ คณะ ซึ่ งประกอบไปด้ วยนายสั ตวแพทย์ ช านาญการด้ านการวิ นิ จฉั ยโ รคติ ดเ ชื้ อ รวมถึ งบุ คลากรในสั งกั ด โดยเฉพาะนักวิ ทยาศาสตร์การแพทย์ในห้องปฏิบัติการอณู ชี ววิทยา ได้ตระหนักถึงปัญหาที่เกิดขึ้น โจทย์วิ จัยที่ ส าคัญในพื้นที่ และร่วมปรึกษาหารือเพื่ อวิเคราะห์หาแนวทางในการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น โดยในเบื้องต้นพบว่ า ปัญหาของโรคติดเชื้อที่ส าคัญ ได้แก่ การติดเชื้อแบคทีเรีย (Burkholderia pseudomallei สาเหตุของโรคเมลิ ออโดซิส และ Microbacterium spp. โดยเฉพาะ M. avium ในเป็ด สาเหตุของโรควั ณโรคในเป็ด ซึ่ งเป็น อุ บัติการณ์ใหม่ที่น่าสนใจ) การติดเชื้ อปรสิต ( Trypanosoma spp., Anaplasma spp. และ Babesia spp. โดยเฉพาะในกลุ่มโคนม ซึ่งพบได้บ่อยครั้งที่มีการตรวจหาการติดเชื้ อประจ าปีของส ถานีวิ จัยทดสอบพั นธุ์ สัตว์ พิ ษณุโลก ตากและนครสวรรค์ หรือ Fasciola spp. ในโค กระบือ) และการติดเชื้ อไวรัส ( FMD virus สาเหตุ ของโรคปากเท้าเปื่ อย โดยเฉพาะในโค) ซึ่ งจ าเป็นจะต้องมีการพั ฒนาเ ทคนิคทางชี ววิ ทยาโมเลกุลในการ ตรวจหาหรือตรวจคัดแยกการติดเชื้ อ เนื่องจากปัญหา ทางด้านระบาดวิ ทยาที่ท าให้การแพร่กระจายของเชื้ อที่ รวดเร็วและมีโฮสต์ที่สามารถเป็นเจ้าบ้านให้กับเชื้ อต่างๆได้หลากหลายมากขึ้น น าไปสู่ ความรุนแรงของโรค การแพร่กระจายไปในวงกว้างทั้งในกลุ่มสัตว์ ด้วยกันเองหรือเกษตรกรผู้เลี้ยง อีกทั้ง วิธีมาตรฐานหรือการตรวจ ยืนยันที่ใช้ ในห้องปฏิ บัติการ เช่ น การย้อมสีดูใต้กล้องจุลทรรศน์ การเพาะเลี้ยงเชื้ อ หรือแม้กระทั่งเทคนิคทาง ภู มิคุ้มกันวิ ทยาเองก็ตาม ก็ยังมีให้ค่าผลบวกและ/หรือลบปลอมได้ ท าให้ค่าความไวและความจ าเพาะของการ ตรวจคัดแยกเชื้อต่ า ใช้เวลานาน และจ าเป็นต้องใช้บุคลากรผู้มีความเชี่ยวชาญเป็นอย่างสูงในการตรวจวิ นิจฉัย และรายงานผล ในการศึกษาวิจัยครั้งนี้ จึงมีจุดประสงค์ที่จะพั ฒนาและประยุกต์ใช้เทคนิคทางชีววิ ทยาโมเลกุล ในการตรวจคัดแยกความจ าเพาะของการติดเชื้ อที่ส าคัญ เพื่อเพิ่มความไวและความจ าเพาะ ลดระยะเวลาและ ต้นทุน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกรณีที่ เป็นการลงพื้ นที่ส ารวจและคัดกรองการติดเชื้อในกลุ่มตัวอย่างปริมาณมาก เนื่องจากทาง ศวพ. เอง นอกเหนือจากสิ่งส่งตรวจจากฟาร์ม จากเกษตรกร หรือ จากเจ้าของสัตว์ แล้ว ก็ยังมี พั นธกิจในการตรวจคัดกรองการติดเชื้ อที่ส าคัญในสถานีวิ จัยทดสอบพั นธุ์ สัตว์ ในพื้ นที่ภาคเหนือตอน ล่างอี ก ด้วย ดังนั้น ทั้งผู้วิจัยและ ศวพ. เองจึงมีความคาดหวังว่าผลงานวิจัยนี้จะเกิดประโยชน์และสามารถน าไปพั ฒนา และประยุกต์ใช้ได้จริงในอนาคต