ศึกษาความสัมพันธ์ของหมู่เลือด ABO กับโรคหลอดเลือดแดงเลี้ยงหัวใจแข็ง และตีบ โดยวิธี Standard Agglutination ควบคู่กับ Modified PCR-SSP

บทคัดย่อ

คนไทยเสียชีวิตด้วยโรคหัวใจในแต่ละปีเป็นจ านวนมากและเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง การแก้ปัญหาที่ผ่านมายังไม่ เห็นผลที่ชัดเจน การศึกษานี้เพื่อวิเคราะห์หาปัจจัยเสี่ยงโดยเฉพาะพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจ าวันของคนไทยกับ ความสัมพันธ์ของหมู่เลือด ABO เพื่อหาสาเหตุของปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงเลี้ยงหัวใจแข็งและตีบ วัตถุประสงค์ : การศึกษานี้ท าการตรวจหมู่เลือด ABO, เก็บรวบรวมข้อมูลแบบสอบถามการใช้ชีวิตประจ าวัน, และขอ ข้อมูลการตรวจวินิจฉัยโรค เพื่อน ามาวิเคราะห์หาความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงเลี้ยงหัวใจแข็งและตีบ คาด ว่าจะมีประโยชน์ในการป้องกันและลดอัตราการเสียชีวิตของคนไทย วัสดุและวิธีการ : ศึกษาผู้ป่วยที่มารักษาโรคหัวใจที่ OPD อายุรกรรม ศูนย์การแพทย์สมเด็จพระเทพรัตน์ และ เจ้าหน้าที่ที่ ร.พ.รามาธิบดี ระหว่างมกราคม 2558 ถึงมีนาคม 2559 ที่มีผลการตรวจวินิจฉัยโรค (ICD10) จ านวน 137 ราย อายุระหว่าง 41-70 ปี โดยการเก็บตัวอย่างเลือด EDTA เพื่อตรวจหมู่เลือด ABO โดยวิธี Standard Agglutination ร่วมกับ Modified PCR-SSP แล้วน ามาวิเคราะห์ร่วมกับพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจ าวันและผลการ วินิจฉัยโรค โดย ใช้โปรแกรมส าเร็จรูป GraphPad Prism 5 ค่า Odds Ratio (OR) > 1 ถือว่ามีความเสี่ยง และค่า P < 0.05 ระดับความเชื่อมั่น 95% CI ไม่ค่อม 1 ถือว่ามีความส าคัญทางสถิติ ผลการศึกษา : การศึกษานี้มีผู้ชาย 73 ราย เป็นโรคหลอดเลือดหัวใจ 57 รายคิดเป็นร้อยละ 78.1 และผู้หญิง 64 ราย เป็นโรค 40 รายคิดเป็นร้อยละ 62.5 พบว่าพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจ าวันของคนไทยเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือด แดงเลี้ยงหัวใจแข็งและตีบ และหมู่เลือด A มีส่วนร่วมกับพฤติกรรมเสี่ยงเหล่านี้ทั้งในผู้ชายและผู้หญิง ปัจจัยเสี่ยง เหล่านี้ได้แก่ (1) อายุ 61-70 ปี : ผู้ชาย OR = 8.346, P = 0.0026, หมู่เลือด A, AB และ O, ผู้หญิง OR = 7.892, P = 0.0003, หมู่เลือด A และ AB; (2) มีคูสมรส : ผู้ชาย OR = 11.77, P = 0.038, หมู่เลือด O; (3) ศึกษาระดับประถม : ผู้หญิง OR = 8.185, P = 0.0038, หมู่เลือด AB และ O; (4) รายได้ < 10,000 บาท/เดือน : ผู้หญิง OR = 35.82, P = 0.0007, ทุกหมู่เลือด, รายได้ > 30,000 บาท/เดือน : ผู้ชาย OR = 29.81, P = 0.0008, ทุกหมู่เลือด; (5) ไม่มี บุคคลที่ต้องรับผิดชอบ : ผู้หญิง OR = 8.667, P = 0.009, หมู่เลือด A และ AB; (6) สูบบุหรี่ : ผู้ชาย OR = 3.107, P = 0.058, หมู่เลือด A และ AB; (7) ท าอาหารกินเอง : ผู้ชาย OR = 4.667, P = 0.019, หมู่เลือด A และ AB, ผู้หญิง OR = 6.356, P = 0.0046, หมู่เลือด A; (8) ไม่ดื่มแอลกอฮอล์ในงานสังสรรค์ : ผู้หญิง OR = 7.404, P = 0.0019, หมู่ เลือด A; (9) การสังสรรค์พูดคุย : ผู้หญิง OR = 4.333, P = 0.015, หมู่เลือด A; (10) โรคที่เกิดร่วมด้วย : ผู้ชาย – เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และไขมันในเลือดสูง; ผู้หญิง – เบาหวาน และความดันโลหิตสูง; (10) ประวัติครอบครัว เป็นโรค : ผู้ชาย – โรคหัวใจ เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และไขมันในเลือดสูง; ผู้หญิง – โรคหัวใจ และเบาหวาน การศึกษาทาง Molecular พบว่าผู้ชายเป็นโรคมีหมู่เลือด homozygous AA 3 ราย และไม่พบ homozygous AA ใน ผู้ชายที่ไม่เป็นโรค ส่วนผู้หญิงนั้นพบ homozygous AA ในคนเป็นโรค 1 ราย และไม่เป็นโรค 1 ราย สรุป : หมู่เลือด A เป็นหมู่เลือดที่พบบ่อยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจ าวันของคนไทยมีความเสี่ยงต่อการ เกิดโรคหลอดเลือดแดงเลี้ยงหัวใจแข็งและตีบ ส่วน homozygous AA จะมีความเสี่ยงมากกว่า heterozygous AO จะต้องศึกษาเพิ่มเติมต่อไป

คำสำคัญ