การศึกษาประสิทธิผลของสารสกัดย่านางแดงในการลดสารพิษในเลือดของเกษตรกรผู้ได้รับสัมผัสสารเคมีกําจัดศัตรูพืชกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟตและคาร์บาเมต

บทคัดย่อ

ปัจจุบันเกษตรกรใช้สารกาจัดแมลงกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟตและคาร์บาเมตอย่างแพร่หลายโดยพบว่าจานวนผู้ป่วยและเสียชีวิตจากสารกาจัดศัตรูพืชเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ย่านางแดงเป็นสมุนไพรที่มีศักยภาพในลดพิษจากยาฆ่าแมลงทั้งในหลอดทดลองและสัตว์ทดลอง อีกทั้งยังมีรายงานวิจัยความปลอดภัย ไม่พบผลข้างเคียงในอาสาสมัครสุขภาพดีหลังจากการรับประทานสารสกัดย่านางแดง การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลและผลข้างเคียงของสารสกัดย่านางแดงในการลดสารพิษในเลือดของเกษตรกรผู้ได้รับสัมผัสสารเคมีกาจัดศัตรูพืชกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟตและคาร์บาเมต ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงทดลองทางคลินิกโดยการสุ่มเปรียบเทียบแบบปกปิดทั้ง 2 ทาง ในเกษตรกรไทยหรือผู้ได้รับสัมผัสสารเคมีกาจัดศัตรูพืชที่มีระดับโคลีนเอสเตอเรสอยู่ในระดับเสี่ยงและไม่ปลอดภัยจากผลการตรวจด้วยกระดาษทดสอบ reactive paper จานวน 60 คน ในพื้นที่อาเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย โดยสุ่มกลุ่มตัวอย่างออกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มละ 30 คน กลุ่มที่ 1 ได้รับสารสกัดย่านางแดง 4 แคปซูล แคปซูลละ 250 มิลลิกรัม ก่อนอาหารเช้า วันละ 1 ครั้ง ติดต่อกันเป็นระยะเวลา 14 วัน และกลุ่มที่ 2 ได้รับยาหลอก ติดตามผลการศึกษาโดยการซักประวัติ การตรวจร่างกาย และการตรวจทางห้องปฏิบัติการ ทั้งก่อนได้รับยา ระหว่างรับยา วันที่ 7 และวันที่ 14 และติดตามผลหลังหยุดได้รับยา 14 วัน ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มที่ได้รับสารสกัดย่านางแดงในวันที่ 14 มีค่า acetyl cholinesterase เท่ากับ 1.35? 0.01 เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสาคัญทางสถิติ (P-value<0.05) เมื่อเปรียบเทียบจากก่อนได้รับยา แต่ค่า serum cholinesterase โดยภาพรวมไม่แตกต่างจากกลุ่มที่ได้รับยาหลอก ส่วนผลตรวจระดับน้าตาลในเลือด การทางานของตับ ไต ระดับกรดยูริก อิเล็กโทรไลต์ ค่าทางโลหิตวิทยา และปัสสาวะ พบว่า มีการเปลี่ยนแปลงที่อยู่ในเกณฑ์ปกติ และไม่พบอาการไม่พึงประสงค์ที่รุนแรงใดจากการใช้ยา สรุปผลการศึกษาครั้งนี้ได้ว่า การรับประทานสารสกัดย่านางแดง ขนาด 1,000 มิลลิกรัมต่อวัน เป็นระยะเวลาติดต่อกัน 14 วัน มีความปลอดภัย ไม่ก่อให้เกิดผลข้างเคียง อาจลดความเป็นพิษจากสารกาจัดแมลงกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟตและคาร์บาเมทได้

คำสำคัญ