การพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัดมหาสารคาม

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาสถานการณ์การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัดมหาสารคาม 2) เพื่อสํารวจพฤติกรรมการท่องเที่ยวและความต้องการการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของนักท่องเที่ยวในจังหวัดมหาสารคาม และ 3) เพื่อสร้างเส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัดมหาสารคาม ประชากรและกลุ่มตัวอย่างคือนักท่องเที่ยวในจังหวัดมหาสารคาม จำนวน 400 คน ตัวแทนจากหน่วยงานภาครัฐ 7 คน ตัวแทนชุมชนและแหล่งท่องเที่ยว 12 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเชิงปริมาณ คือแบบสอบถาม และการวิจัยเชิงคุณภาพคือแบบสัมภาษณ์ สถิติที่ใช้ในงานวิจัยคือสถิติเชิงพรรณา ผลการวิจัยมีดังนี้ 1. สถานการณ์การท่องเที่ยวสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัดมหาสารคาม พบว่า ยังไม่เป็นที่รู้จักและไม่ได้รับการส่งเสริมเท่าที่ควร อีกทั้งยังไม่มีหน่วยงานใดเป็นเจ้าภาพหลักในการดูแลอย่างเป็นรูปธรรมแม้ว่าในจังหวัดจะมีศักยภาพด้านสมุนไพรที่หลากหลายหากแต่การจะพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพให้ประสบความสำเร็จนั้น ควรจะมีการเชื่อมโยงการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพร่วมกับแหล่งท่องเที่ยวประเภทอื่นๆ นอกจากนี้ต้องมีการร่วมมือกันทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาชน ที่จะร่วมกันพัฒนาจึงจะเกิดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน 2. ผู้ตอบแบบสอบถามส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง คิดเป็นร้อยละ 54.50 มีอายุน้อยกว่า 25 ปี คิดเป็นร้อยละ 45.75 ส่วนใหญ่มีอาชีพนักเรียน/นักศึกษา คิดเป็นร้อยละ 34.75 มีรายได้ต่อเดือนต่ำกว่า 10,000 บาท คิดเป็นร้อยละ 34.50 วัตถุประสงค์ในการเดินทางท่องเที่ยว คือ เพื่อพักผ่อนหย่อนใจ คิดเป็นร้อยละ 64.00 จำนวนสมาชิกที่ร่วมเดินทาง ส่วนใหญ่เดินทาง 2-3 คน คิดเป็นร้อยละ 45.50 พาหนะที่ใช้เดินทาง ส่วนใหญ่เดินทางด้วยรถส่วนบุคคล คิดเป็นร้อยละ 74.75 บุคคลที่มีส่วนในการตัดสินใจในการเดินทางท่องเที่ยวมากที่สุดคือตัวท่านเอง คิดเป็นร้อยละ 60.00 ระยะเวลาในการเดินทางท่องเที่ยวครั้งนี้ส่วนใหญ่เดินทางแบบ ไปเช้า-เย็นกลับ คิดเป็นร้อยละ 52 ค่าใช้จ่ายในการท่องเที่ยว (เฉลี่ยต่อ 1 คน) ส่วนใหญ่ใช้จ่ายไม่เกิน 1,000 บาท คิดเป็นร้อยละ 74.75 จำนวนครั้งที่ท่านเคยมาท่องเที่ยวจังหวัดมหาสารคาม (ไม่รวมครั้งนี้) พบว่านักท่องเที่ยวส่วนใหญ่เคยมา 3 ครั้งขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ 42.50 สำหรับแหล่งข่อมูลข่าวสารในการท่องเที่ยวครั้งนี้ ส่วนใหญ่มีการรับข้อมูลข่าวสารจากเพื่อน คิดเป็นร้อยละ 51.00 ความต้องการของนักท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นในจังหวัดมหาสารคามในภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง ( = 3.36) 3. เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัดมหาสารคามได้นำเสนอเป็นเส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพเชื่อมโยงกับแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียง โดยแยกเป็นเส้นทางท่องเที่ยวของแต่ละอำเภอ 6 เส้นทาง ประกอบด้วย เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอเมือง เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอกุดรัง เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอกันทรวิชัย เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอโกสุมพิสัย เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอวาปีปทุม และเส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอำเภอนาดูน 4. ผลการทดสอบสมมติฐาน พบว่า นักท่องเที่ยวที่มีเพศ อายุ อาชีพ และรายได้แตกต่างกัน มีความต้องการต่อการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพด้วยสมุนไพรและภูมิปัญญาท้องถิ่นในจังหวัดมหาสารคามไม่แตกต่างกัน คำสำคัญ การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ เส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ พฤติกรรมนักท่องเที่ยว ความต้องการของนักท่องเที่ยว

คำสำคัญ