Command Palette

Search for a command to run...

กลับไปผลการค้นหา
รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2551

การตรวจสอบสุขภาพระบบนิเวศป่าไม้ในพื้นที่ป่ากันชน

นายธัญนรินทร์ ณ นคร กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช พ.ศ. 2551

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

"พืชอาหารป่า" จะพบกระจายอยู่ทั่วไปในระบบนิเวศป้าไม้ ดำรงอยู่ในรูปลักษณ์หรือรูป ชีวิต (Ife form) ที่แตกต่างกันไปตามลักษณะเฉพาะตัว เช่น เป็นไม้ยืนต้น ไม้พุ่ม ไม้เถาว์ หรือไผ่และ หวาย เป็นต้น การมีข้อมูลพื้นฐานที่ให้รายละเอียดทั้งในเชิงปริมาณและคุณภาพของ "พืชอาหารป่" ในเชิงลึกระดับหน่วยพื้นที่จัดการขนาดเล็กจึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งต่อนักจัดการ (บำาไม้) ทั้งนี้ก็เพื่อใช้ ประกอบการตัดสินใจและวางแผนการจัดการในพื้นที่ที่จำเป็นต้องได้รับการบริหารงานให้สอดคล้องกับ แนวทางการมีส่วนร่วมของชุมชนนั้น ๆ การศึกษาครั้งนี้นอกจากมุ่งหวังที่จะทราบข้อมูล "สถานภาพและการกระจายของชนิด พันธุ์พืชอาหารป่า " ในพื้นที่ชุมชนหมู่บ้านเป้าหมายแล้ว ยังมีความประสงค์ที่จะพัฒนาเทคนิคและ วิธีการสำรวจ "พืชอาหารป่า" ที่เหมาะสมกับประเทศไทยด้วย ทั้งนี้เนื่องจากว่าในปัจจุบันประเทศไทย เรามีผู้ศึกษาและออกแบบไว้ในวงจำกัด อีกทั้งยังไม่มีแบบใดที่ครอบคลุมพืชอาหารป่าทุกประเภท (ในการสำรวจคราวหนึ่ง ๆ)โดยเล็งเห็นว่าเทคนิคการแจงนับพืชตัวอย่างตามสั่ดส่วนที่ผันแปรตาม ลักษณะเฉพาะตัวอันแตกต่างกันของพืชนั้น หรือแบบที่เรียกว่า "Line Transect Sampling" หรือ "LTS" น่าจะให้ผลการประมาณถูกต้องสูง สอดคล้องกับพฤกติ กรรมการเก็บหาของป้าของชุมชนนั้น ๆ การสำรวจแจงนับสถานภาพและการกระจายของความหลากหลายทางชนิดพันธุ์พืชอาหาร ป้า ในพื้นที่อนุรักษ์เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเชียงดาว อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ โดยใช้เส้นทาง เก็บหาของป่าของชุมชนฯ ที่พึ่งพิงป่เพื่อการยังชีพในชีวิตประจำวัน จำนวน 5 ชุมชน ได้แก่ ชุมชนเผ่า ลีซอ-หมู่บ้านนาเลาใหม่ และหมู่บ้านฟ้าสวย ชุมชนเผ่า กะเหรี่ยง-หมู่บ้านป่าเส้า ชุมชนไทยเหนือ- หมู่บ้านห้วยทรายขาว และชุมชนเผ่ามูเซอ-หมู่บ้านใหม่พัฒนา โดยใช้วิธี Line T rans ect Sampling เป็นกรอบในการสุ่มตัวอย่างเพื่อประเมินชนิดพันธุ์ การ กระจายและความหนาแน่น และประยุกต์ใช้ทฤษฎีความน่าจะเป็น (Probability) เพื่อประเมินปริมาณผลได้ผลผลิต (Y i e 1 d) ของพืชอาหารป้ ผลการสำรวจพบความหลากหลาย ทางชนิดพันธุ์พืชอาหารป่าไม่น้อยกว่า 1 0 2 ชนิด ชนิดพันธ์ที่สำคัญที่พบบ่อย ๆ หรือเป็นชนิดที่มี ความหนาแน่นต่อเนื้อที่ มาก ๆ ได้แก่ ไผ่พันธุ์ต่าง ๆ แข้งกวาง ก่อนก เหมือดโลด บุกอีลอก ย่านลิเภ า และ กระเจียว เป็นต้น แต่ถ้าหากจะพิจารณาในมิติของชนิดพันธุ์ที่ให้ผลผลิตต่อเนื้อที่มาก ๆ จะพบว่า เหมือดโลค มะเดื่อ หางปลาชอน มะกอก และเห็ดหูหนู เป็นชนิดพันธุ์ที่ให้ผลผลิตใน ปริมาณมาก 1 5 ลำดับแรก และจากข้อมูลที่ได้ พอจะขี่ให้เห็นในระดับหนึ่งว่า ความหลากหลายทางชนิดพันธ์พืชอาหารป่ จะแตกต่างกันเมื่อดำรงอยู่ในระบบนิเวศปำาไม้ และที่ระดับความสูงที่แตกต่าง กัน

คำสำคัญ

การตรวจติดตามและประเมินผล (Monitoring and Evaluation) ระบบนิเวศป่าไม้ (Forest Ecology) เขตกันชน(Buffer Zones) การมีส่วนร่วมของชุมชน (Local People Participatory)

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง

Identification of appropriate biodiversity indicators for ecologically sustainable forest management at national level

พ.ศ. 2558

การจัดการพื้นที่ป่าอย่างมีส่วนร่วม : ข้อเสนอภายใต้บริบทองค์ความรู้ เพื่อพัฒนาความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่ป่าต้นน้าหนองหาร จังหวัดสกลนคร

ภัชราภรณ์ สาคำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร พ.ศ. 2559

แผนการสำรวจป่าที่เหมาะสมต่อการประมาณหามวลชีวภาพเชิงพื้นที่ด้วยระบบภูมิสารสนเทศในเขตลุ่มน้ำห้วยเอี่ยน อำเภองาว จังหวัดลำปาง

อรุณโรจน์ ศรีเจริญโชติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ พ.ศ. 2557

การพัฒนารูปแบบระบบนิเวศป่าไม้

นงนภัส เที่ยงกมล พ.ศ. 2558

ประเมินความเปราะบางทางชีวภาพของระบบนิเวศป่าชายเลน

สุชาติ แย้มปราสัย กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง พ.ศ. 2564

เทคนิคการประเมินความเหมาะสมของพื้นที่ปลูก ปริมาณไม้และบทบาทการเก็บกักคาร์บอนของสวนป่าไม้สัก

วรพรรณ หิมพานต์ กรมป่าไม้ พ.ศ. 2559

การจัดการและการใช้ประโยชน์จากป่าบุ่งป่าทาม บุ่งชีหลง ตำบลโพนงาม อำเภอโกสุมพิสัย จังหวัดมหาสารคาม

ชมภู่ เหนือศรี มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม พ.ศ. 2555

ระบบเกษตรทันสมัยกับสวนป่าไม้สนประดิพัทธ์ ที่ผ่านการคัดเลือกสายพันธ์เพื่อความทนแล้งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

นางสุปิยา วงศ์นนทิ กรมป่าไม้ พ.ศ. 2555

ผลกระทบของสภาวะภัยแล้งและไฟป่าต่อพืชอาหารป่าในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง

นายธัญนรินทร์ ณ นคร กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช พ.ศ. 2551

รายงานแผนงานวิจัยความหลากหลายทางชีวภาพ และภูมิปัญญาท้องถิ่นในพื้นที่ป่าชุมชน

กรมป่าไม้ พ.ศ. 2552