แนวทางการผลิตหมวกกะปิเยาะฮ์ เพื่อส่งเสริมและพัฒนาคุณค่าทางวัฒนธรรมมลายูท้องถิ่นด้านการแต่งกาย โดยมีส่วนร่วมของผู้ผลิตรายย่อยและผู้สวมใส่กะปิเยาะฮ์ในพื้นที่ อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ ๑) เพื่อศึกษาขบวนการผลิตหมวกกะปิเยาะห์ในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ๒) เพื่อศึกษาแนวทางที่มีผลทำให้กลุ่มผู้ผลิตหมวกกะปิเยาะห์ในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ประสบความสำเร็จในจำหน่าย ๓) เพื่อวิเคราะห์แนวทางการส่งเสริมและถ่ายทอดความรู้เกี่ยวกับการผลิตกะปิเยาะห์ของอำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี เพื่อการแข่งขันในตลาดสากล การศึกษาในครั้งนี้ใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือการสัมภาษณ์แบบเจาะลึกในรายละเอียดเป็นรายบุคคล จากบุคคลสำคัญที่มีส่วนร่วมในการทำให้ชุมชนเข้มแข็ง เพื่อการได้มาซึ่งข้อมูลปฐมภูมิ และผู้ศึกษาได้รวบรวมข้อมูลทุติยภูมิจากการศึกษาข้อมูลในเอกสารของหน่วยงาน และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องนำข้อมูลทั้งหมดที่ได้ประมวลและวิเคราะห์เชิงบรรยาย ผลการศึกษาพบว่า ๑.ขบวนการผลิตหมวกกะปิเยาะห์ หมวกกะปิเยาะห์เกิดจากการนำผ้าหลายๆ ชนิดมาตัดเย็บซ้อนกัน ๓ ชั้น บนหมวกกะปิเยาะห์จะมีลวดลายหลายสีสันและฉลุตามแต่ผู้ประดิษฐ์งานฝีมือจะคิดทำ รูปทรงของหมวกกะปิเยาะห์ก็มีด้วยกันหลากหลาย อาทิเช่น ทรงดาดา ทรงจาบา ทรงเมกกะ ทรงสูง ทรงลายรุ้ง ทรงซอเกาะดำ ทรงมัสยิด และทรงตริดจอแดน แต่ละทรงมีความงดงามแตกต่างกันไป ๒. แนวทางที่มีผลที่ทำให้ผู้ผลิตหมวกกะปิเยาะห์รายย่อยในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ประสบความสำเร็จในการจำหน่าย ๑) ปัจจัยที่มีผลทำให้กลุ่มผู้ผลิตหมวกกะปิเยาะห์รายย่อยในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ประสบความสำเร็จในการผลิตหมวกกะปิเยาะห์ แบ่งออกเป็นปัจจัยภายในและปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายในประกอบด้วย แกนนำ ระบบเครือญาติ ภาษาและการสื่อสาร รวมทั้งการปฏิบัติด้วยตนเอง ส่วนปัจจัยภายนอก ได้แก่ ความช่วยเหลือจากแหล่งภายนอก บุคลากรจากภายนอกที่เข้ามาทำงานในพื้นที่ และการสนับสนุนเครือข่ายระบบตลาด ๒) กระบวนการส่งเสริมและถ่ายทอดความรู้ด้านการผลิตหมวกกะปิเยาะห์ ประกอบด้วย (๑) การฝึกอบรม (๒) การศึกษาดูงาน (๓) การประชุมกลุ่มย่อย (๔) การเผยแพร่องค์ความรู้และเทคโนโลยีโดยแกนนำ (๕) การสนับสนุนให้ทุนและปัจจัยการผลิต (๖) การส่งเสริมให้ทดลองปฏิบัติด้วยตนเอง (๗) การขยายผลการใช้เทคโนโลยีการผลิตให้เพิ่มมากขึ้น ๓) ความสัมพันธ์ของหมวกกะปิเยาะห์กับการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชน พบว่า ชาวชุมชนกะมิยอและคลองมานิงได้เปลี่ยนแปลงโดยการให้ความสำคัญกับทรัพยากร คือ การรวมกลุ่มการผลิตที่เหมาะสมกับการผลิตหมวกกะปิเยาะห์เป็นองค์ประกอบหนึ่งของกระบวนการเสริมสร้างความเข้มแข็งและการมีคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชนในชุมชน ๓.การผลิตหมวกกะปิเยาะห์ส่งเสริมและพัฒนาคุณค่าทางวัฒนธรรมมลายูท้องถิ่นด้านการแต่งกาย คือ การผลิตหมวกกะปิเยาะห์ส่งเสริมและพัฒนาคุณค่าทางวัฒนธรรมมลายูท้องถิ่นด้านการแต่งกาย คือ จากการรวมกลุ่มที่เกิดขึ้น ทำให้สามารถจัดตั้งกลุ่มผู้ผลิตหมวกกะปิเยาะห์และเครื่องแต่งกายมุสลิมจังหวัดปัตตานี และเสริมสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชนปลูกฝังวัฒนธรรมมลายูท้องถิ่นด้านการแต่งกายและการทำงานแบบมีส่วนร่วม

คำสำคัญ