นวัตกรรมการผลิตเฉดสีและผ้าทอตามอัตลักษณ์ของชุมชนเพื่อพัฒนาผู้ประกอบการชุมชนเพื่อสังคม อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่

บทคัดย่อ

โครงการวิจัย นวัตกรรมการผลิตเฉดสีและผ้าทอตามอัตลักษณ์ของชุมชนเพื่อพัฒนาผู้ประกอบการชุมชนเพื่อสังคม อ าเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนานวัตกรรมเฉดสีและการออกแบบผลิตภัณฑ์ตามเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน พัฒนาระบบฐานข้อมูลเฉดสีและภูมิปัญญาการย้อมสีบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน พัฒนาผู้ประกอบการเฉดสีและผ้าทอชุมชนเพื่อสังคมที่เป็นเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชนประชากรและกลุ่มตัวอย่าง ประชากรบ้านกองกาน หมู่ 7 ต าบลแม่ศึก อ าเภอแม่เจ่ม จังหวัดเชียงใหม่จ านวน 312 คน โดยมีกลุ่มเป้าหมาย ประกอบไปด้วย กลุ่มตัวอย่าง 30 คน โดยการเลือกแบบเจาะจงที่มีองค์ความรู้เกี่ยวกับสีธรรมชาติและองค์ความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรม สมาชิกผู้เข้าร่วมโครงการจ านวน 5 คนพัฒนาผู้ประกอบการเฉดสีและผ้าทอตามอัตลักษณ์ของชุมชนโดยการเลือกแบบเจาะจง และประชากรของผู้มีส่วนได้เสียหรือที่ปรึกษา จ านวน 5 คนโดยการเลือกแบบเจาะจงเก็บรวบรวมข้อมูลสีธรรมชาติและองค์ความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรม โดยใช้แบบตรวจสอบรายการ (CheckList) ความรู้เรื่องสีธรรมชาติและความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรมชุมชน โดยเสนอต่อผู้ทรงคุณวุฒิด้านสีธรรมชาติและความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรมเพื่อประเมินความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (Content Validity) การสนทนากล่มย่อยเพื่อก าหนดสีธรรมชาติและองค์ความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชน กระบวนการพัฒนาระบบฐานข้อมูลเฉดสีและภูมิปัญญาการย้อมสีบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน กระบวนพัฒนาผู้ประกอบการเฉดสีและผ้าทอชุมชนเพื่อสังคมที่เป็นเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน และแบบประเมินการพัฒนาผู้ประกอบการเฉดสีและผ้าทอชุมชนเพื่อสังคมที่เป็นเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชนได้ค่า สัมประสิทธิ์ แอลฟา (alpha coefficient) เท่ากับ 0.780ผลการวิจัยปรากฏว่าวัตถุประสงค์ข้อที่ 1 เพื่อพัฒนานวัตกรรมเฉดสีและการออกแบบผลิตภัณฑ์ตามเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน ผลปรากฏ ดังนี้1. เฉดสีธรรมชาติได้สีธรรมชาติต้นแบบ 5 ชนิด ได้แก่ ไม้ฝาง ไม้ประดู่ ไม้แงะ ไม้ลิ้นฟ้า และดินแดง และเฉดสีเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน คือ สีจากดินแดง2. การออกแบบผลิตภัณฑ์ตามเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน ได้แก่- ลายผลมะตูม เป็นความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ ตามแนวปฏิบัติ/พิธีกรรม/เทศกาล ที่ปรากฏในรูปแบบของวรรณกรรมมุขปาฐะหรือเรื่องเล่าประกอบประเพณีหรือพิธีกรรมชุมชนในวันปีใหม่เมือง หรือ วันสงกรานต์- ลายน้ าแจ่ม เป็นความรู้ภูมินิเวศวัฒนธรรมที่จับต้องได้ เป็นแหล่งหรือสถานที่ที่ธรรมชาติหรือมนุษย์สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏในรูปแบบของภูมิทัศน์วัฒนธรรมของชุมชนวัตถุประสงค์ข้อที่ 2 เพื่อพัฒนาระบบฐานข้อมูลเฉดสีและภูมิปัญญาการย้อมสีบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน ผลปรากฏว่า เกิดต้นแบบระบบฐานข้อมูลเฉดสีและภูมิปัญญาการย้อมสีบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน(ข)วัตถุประสงค์ข้อที่ 3 เพื่อพัฒนานวัตกรรมเฉดสีและการออกแบบผลิตภัณฑ์ตามเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน ผลปรากฏดังนี้1. เกิดผู้ประกอบการเฉดสีสีธรรมชาติและเกิดผู้ประกอบการผ้าทอสีธรรมชาติ2. เกิดผลิตภัณฑ์สีย้อมธรรมชาติบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน เกิดผลิตภัณฑ์สีธรรมชาติบนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชนเพื่อลดการสูญเสีย และเกิดต้นแบบผลิตภัณฑ์ตามเอกลักษณ์บนฐานภูมินิเวศวัฒนธรรมของชุมชน3. ผลการประเมินศักยภาพและความเป็นไปได้ในการประกอบธุรกิจได้ 37.2 คะแนน จากคะแนนเต็ม 75 คะแนน

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ