รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2557

การใช้ประโยชน์จากมะกิ้งเป็นอาหารสุขภาพ เครื่องสำอางและสารช่วยทางเภสัชกรรม (ต่อเนื่อง ปีที่ 2)

สุนีย์ จันทร์สกาว มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2557

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

จากการส ารวจการกระจายตัวในปี พ.ศ. 2556-2557 และการตรวจวินิจฉัยชนิด (identification) โดย ใช้ลักษณะสัณฐานวิทยา พบว่า มะกิ้ง (Hodgsonia heteroclita subsp. indochinensis) คือพืชเพียงชนิด เดียวในสกุล Hodgsonia ที่มีการกระจายตัวใน 4 จังหวัด ได้แก่ เชียงใหม่ เชียงราย น่าน และแม่ฮ่องสอน โดย พิจารณาจากลักษณะที่ส าคัญ คือ เกสรเพศเมีย พบการใช้ประโยชน์ใน 12 ชาติพันธุ์ ได้แก่ กะเหรี่ยง ละว้า ไทยวน ลาหู่ ถิ่น ดาราอาง (ปะหล่อง) อาข่า ไทเขิน จีนฮ่อ ม้ง เย้า และลีซอ โดยทุกชาติพันธุ์จะน าส่วนของ เมล็ดปิ้งไฟรับประทานเป็นของกินเล่น หรือปรุงเป็นน้ าพริก พบการใช้เพื่อเป็นยาสมุนไพรในชนเผ่าลาหู่ และ จีน โดยใช้ส่วนราก ต้มดื่มแก้ไข้มาลาเรีย จากข้อมูลเชิงนิเวศวิทยาของแหล่งที่อยู่อาศัยของมะกิ้ง พบว่า มะกิ้ง เป็นไม้เลื้อยมีเนื้อไม้ยาวได้ถึง 30 เมตร มักเลื้อยขึ้นบนต้นไม้ใหญ่ ขึ้นได้ในสภาพอากาศที่ค่อนข้างชื้น อุณหภูมิ เย็น และมีร่มเงา ดังนั้นหากมีการทดลองปลูกมะกิ้งเป็นพืชเสริมในแปลงไม้ยืนต้นหรือสวนผลไม้ เช่น สวนล าไย สวนลิ้นจี่ เป็นต้น น่าจะช่วยให้เกษตรกรมีรายได้เสริมจากการขายผลมะกิ้งหรือมีแนวทางในการใช้ประโยชน์ ต่อไป และเป็นการอนุรักษ์มะกิ้งไม่ให้สูญพันธ

คำสำคัญ

DistributionUtilizationEcologyองค์ประกอบทางเคมีฤทธิ์ทางชีวภาพbiological activitiesนิเวศวิทยาการกระจายตัวมะกิ้งการใช้ประโยชน์ chemical constituents

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง