ศักยภาพการประยุกต์ใช้คอนกรีตพรุนเพื่อความเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมในประเทศไทย : กรณีศึกษาฟุตบาธคอนกรีตพรุนและทางระบายน้ำในเขตชุมชนเมือง

บทคัดย่อ

ประเทศไทยในปัจจุบัน ปัญหาน้ำท่วมขังและน้ำรอระบายบนทางเดินเท้า (Pedestrian footpath) ยังคงเป็นปัญหาใหญ่ที่ทุกฝ่ายต้องช่วยกันหาทางแก้ไข เนื่องจากหากปล่อยทิ้งไว้จะทำให้ทางเดินเท้าเกิดการทรุดตัว เป็นหลุมขรุขระ เป็นอุปสรรคแก่ผู้ใช้ผิวทางและผู้พิการ เพื่อเป็นการแก้ปัญหาดังกล่าว งานวิจัยนี้จึงได้ประยุกต์ใช้คอนกรีตพรุนเพื่อจัดทำต้นแบบทางเดินเท้า (ฟุตบาทคอนกรีตพรุน) ในเขตชุมชนเมืองขึ้น จากผลการวิจัยพบว่า ทางเดินเท้าที่ใช้คอนกรีตพรุนซึ่งมีการวางระบบท่อสามารถช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการระบายน้ำ ทั้งแบบระบายน้ำได้ทั้งหมด (Fully-drained footpath) และแบบระบายน้ำได้บางส่วน (Partially-drained footpath) โดยให้ค่าการซึมผ่านน้ำเฉลี่ยที่ 0.324 และ 0.385 เซนติเมตร/วินาที ตามลำดับ ในขณะที่ทางเดินเท้าที่ใช้บล็อกทึบน้ำ (Impermeable paver) ให้ค่าการซึมผ่านน้ำที่น้อยกว่าที่ 0.007 เซนติเมตร/วินาที จากการทดสอบทั้ง 3 ส่วนพบว่า ผิวทางของฟุตบาทต้นแบบที่ใช้คอนกรีตพรุนมีศักยภาพในการระบายน้ำที่ดี เมื่อเปรียบเทียบกับผิวทางแบบบล็อกทึบน้ำทั่วไป (บล็อกตัวหนอน) ดังนั้น จึงเหมาะอย่างยิ่งในการนำมาประยุกต์ใช้กับสภาพผิวทางเท้าในเขตชุมชนเมืองในประเทศไทยแทนผิวทางเท้าแบบเดิม ทั้งยังแสดงถึงศักยภาพในการเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม โดยสามารถนำน้ำที่ซึมผ่านมาใช้ประโยชน์อีกครั้งหนึ่งแทนที่จะปล่อยทิ้งอย่างไร้ประโยชน์ อาทิ งานรดน้ำต้นไม้ การซักล้างบางอย่างที่ไม่จำเป็นต้องใช้น้ำประปา เป็นต้น นอกจากนี้ยังสามารถลดความร้อนสะสมบนผิวทาง ซึ่งเป็นปัญหาอย่างมากโดยเฉพาะในชุมชนเมืองขนาดใหญ่ ที่มักจะเกิดภาวะปรากฏการณ์เกาะร้อนในเมือง (Urban heat island phenomenon) งานวิจัยชิ้นนี้จึงถือเป็นการกระตุ้นในทุกภาคส่วนทั้งทางภาคราชการและเอกชนในการตระหนักถึงภาวะโลกร้อนและการจัดการน้ำอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเขตชุมชนเมืองคำสำคัญ : คอนกรีตพรุน ค่าการซึมผ่านน้ำ ต้นแบบทางเดินเท้าในเขตชุมชนเมือง

คำสำคัญ