ผลของสารสกัดหยาบจากรากเจตมูลเพลิงแดงต่อพยาธิใบไม้ตับ Fasciola gigantica.
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
บทคัดย่อภาษาไทย การดื้อยาไตรคลาเบนดาโซล (Triclabendazole; TCZ) เกิดมากขึ้นอย่างแพร่หลายในปศุสัตว์ทั้งยุโรปและเอเชีย การค้นหายาฆ่าพยาธิตัวใหม่ จึงเป็นเรื่องเร่งด่วน ผลศึกษาในหลอดทดลองของพลัมบาจิน (plumbagin; PB) จากรากเจตมูลเพลิงแดง (Plumbago indica root) พบว่ามีฤทธิ์ยับยั้งการเคลื่อนไหวของพยาธิหนอนตัวกลมและพยาธิหนอนตัวแบนได้ ดังนั้นวัตถุประสงค์การศึกษาครั้งนี้เพื่อศึกษาผลการฆ่าพยาธิของ PB และสารสกัดหยาบจากรากเจตมูลเพลิงแดง (crude extract of P. indica ; PI) ต้านต่อพยาธิใบไม้ตับ Fasciola gigantica ระยะ newly excystment juveniles (NEJs) และระยะ 4 สัปดาห์ โดยเปรียบเทียบกับ TCZ ในพารามิเตอร์ต่างๆ โดยประเมินค่าร้อยละการยับยั้งการเคลื่อนไหวของพยาธิตัวอ่อน (% LMI) ความสัมพันธ์การเคลื่อนไหว (RM) ดัชนีการรอดชีวิต (SI) ร้อยละการป้องกันการติดเชื้อพยาธิ และการเปลี่ยนแปลงทางจุลพยาธิวิทยา โดยใช้กล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (SEM) นำพยาธิระยะ NEJs บ่มในอาหารเลี้ยงเชื้อควบคุมหรืออาหารเลี้ยงเชื้อที่มี TCZ หรือ PB หรือ PI ที่ความเข้มข้น 0.001, 0.01, 0.1, 1, 10 และ 100 ?g/ml เรียงตามลำดับ หลังการทดลองพยาธิระยะ NEJs ถูกนำใส่เข้าใน excystment tower และติดตามการเคลื่อนไหวของพยาธิที่สามารถไชผ่านแผ่นเมมเบรนได้ พยาธิระยะ NEJs และระยะ 4 สัปดาห์ ถูกแบ่งออกเป็น 8 กลุ่ม (n=10 ต่อกลุ่ม) ดังนี้ กลุ่มควบคุมเชิงลบ (กลุ่ม 1) กลุ่มควบคุมเชิงบวก (TCZ; กลุ่ม 2) กลุ่มที่ได้รับ PB (กลุ่ม 3-5) และกลุ่มที่ได้รับ PI ( กลุ่ม 6-8) ที่ความเข้มข้น 1, 10 และ 100 ?g/ml เรียงตามลำดับ เมื่อสิ้นสุดการทดลองในหลอดทอลองพยาธิถูกประเมินคะแนนค่า RM ที่ชั่วโมงที่ 1, 3, 6, 12 และ 24 ภายใต้กล้อง stereomicroscope หลังจากนั้นพยาธิแต่ละช่วงเวลาที่ประเมิน ถูกนำไปผ่านขบวนการเตรียมเนื้อเยื่อเพื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงทางจุลพยาธิวิทยาโดย SEM ผลการทดลองพบว่า PB มีประสิทธิภาพในการยับยั้งการเคลื่อนไหวของพยาธิระยะ NEJs มากที่สุด (ร้อยละ 100) เมื่อเทียบกับ TCZ (% LMI = 79) และ PI (% LMI =71) ประสิทธิภาพการฆ่าพยาธิระยะ NEJs ของ TCZ (RM= 0% และ SI =0%) ให้ผลดีกว่า PB (RM= 22% และ SI =34%) และ PI (RM= 67% และ SI =67%) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ในทางตรงกันข้ามประสิทธิภาพในการฆ่าพยาธิระยะ 4 สัปดาห์ของ PB และ PI (RM= 0% และ SI =0%) มีประสิทธิภาพดีกว่า TCZ (RM= 98% และ SI =100%) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ การเปลี่ยนแปลงทางสันฐานของพยาธิในระยะ NEJs และระยะ 4 สัปดาห์ ภายใต้กล้องจุลทรรศน์แบบ SEM พบว่าผิวของพยาธิทั้งในระยะ NEJs และระยะ 4 สัปดาห์ เกิดการบวมและตุ่มพองที่ผิวพยาธิ ตุ่มพองจนแตก การกัดเซาะของผิวพยาธิและมีการหลุดลอกของผิวพยาธิหลังจากสัมผัสสารในชั่วโมงที่ 6 และ 12 ความรุนแรงของพยาธิสภาพในกลุ่มพยาธิที่ได้รับ PB มีความรุนแรงมากกว่ากลุ่มพยาธิที่ได้รับ TCZ และ PI ประสิทธิภาพการป้องกันการติดเชื้อพยาธิ F. gigantica ของ TCZ ดีกว่า PB และ PI เมื่อเปรียบเทียบจากร้อยละการป้องกันการติดเชื้อพยาธิในสัตว์ทดลอง การค้นพบเหล่านี้เป็นข้อบ่งชี้ว่า PB มีศักยภาพต่อการฆ่าพยาธิ F. gigantica ในระยะ NEJs และระยะ 4 สัปดาห์ ในขณะที่ PI มีฤทธิ์ต้านพยาธิ F. gjgantica ระยะ 4 สัปดาห์เท่านั้น