ผลของขมิ้นชัน (Curcuma longa L.) ที่เสริมในอาหารต่อภูมิคุ้มกันแบบไม่จำเพาะและความต้านทานเชื้อ Vibrio vulnificus ในปลากะรังเสือ (Epinephelus fuscoguttatus Forsskal, 1775)

บทคัดย่อ

ศึกษาประสิทธิภาพของขมิ้นชันที่ผสมในอาหารต่อการกระตุ้นภูมิคุ้มกันของปลากะรัง ความต้านทานเชื้อแบคทีเรียที่ก่อโรคปลากะรังเสือ (Epinephelus fuscoguttatus Forsskal, 1775) โดยขมิ้นชันที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้มีปริมาณสารสำคัญ curcuminoids 8.72% ซึ่งมีค่าต่ำสุดของขมิ้นชันที่สามารถยับยั้งการเพิ่มจำนวนของเชื้อได้ (Minimum Inhibitory Concentration; MIC) ต่อเชื้อ Vibrio vulnificus ในห้องปฏิบัติการ 39.06 ไมโครกรัม/มิลลิลิตร เมื่อทำการทดลองลี้ยงปลากะรังเสือที่มีน้ำหนักเฉลี่ย 42.25 กรัม และความยาวเฉลี่ย 13.84 เซนติเมตร ในถังทดลองขนาด 500 ลิตร โดยให้อาหารเม็ดที่ผสมขมิ้นชันผง 4 ระดับความเข้มข้น คือ 0, 0.05, 0.10 และ 0.5% เป็นเวลา 4 สัปดาห์ เมื่อวิเคราะห์ภูมิคุ้มกันของปลา ผลการทดลองพบว่าปลาชุดที่ได้รับอาหารผสมขมิ้น 0.05 และ 0.10% มีค่าเม็ดเลือดแดงอัดแน่น ปริมาณเม็ดเลือดขาว ดัชนีการจับกินสิ่งแปลกปลอม และคอมพลีเมนต์ สูงกว่าชุดที่ผสมขมิ้นชัน 0 และ 0.50% อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) เช่นเดียวกับผลการศึกษาความต้านทานต่อเชื้อ V. vulnificus หลังจากให้อาหารทดลองเป็นระยะเวลา 2 สัปดาห์ พบว่าปลาชุดที่ได้รับอาหารผสมขมิ้น 0.05 และ 0.10% มีอัตรารอดสัมพัทธ์ (Relative Percent Survival; RPS) 37.50 และ 31.25% และเมื่อครบ 4 สัปดาห์มีค่า 56.25 และ 37.50% ตามลำดับเมื่อเปรียบเทียบกับชุดที่ผสมขมิ้นชัน 0 และ 0.50% ที่มีค่า RPS เป็น 0% อย่างไรก็ตามให้อาหารผสมขมิ้นชันในระดับความเข้มข้นสูงเป็นระยะเวลานานเกินไป อาจทำให้ภูมิคุ้มกันและความสามารถในการต้านทานเชื้อของปลาลดลง รวมทั้งมีแนวโนมทำให้น้ำหนักปลาที่เลี้ยงลดลงด้วย จากการศึกษาครั้งนี้การให้อาหารผสมขมิ้นชันระดับที่เหมาะสมสำหรับปลากะรังเสือคือ 0.05% เป็นระยะเวลา 2- 4 สัปดาห์

คำสำคัญ