การวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่จากส่วนเหลือจากการแปรรูปมะม่วงเบาเพื่อเพิ่มมูลค่าและยกระดับขีดความสามารถของสินค้าในการแข่งขัน กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านนาออก ตำบลสทิงหม้อ อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างนวัตกรรมผลผลิตมะม่วงเบาในรูปของเมล็ดมะม่วงเบาแช่อิ่ม และน้ำพริกมะม่วงเบาเชิงพาณิชย์ที่มีคุณภาพ เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลผลิตมะม่วงเบาโดยการแปรรูปส่วนเหลือเป็นผลิตภัณฑ์และลดปริมาณของเสียที่เกิดจากการแปรรูปมะม่วงเบา และเพื่อสร้างนวัตกรชุมชนในการถ่ายทอดเทคโนโลยีการแปรรูปผลิตภัณฑ์มะม่วงเบา จากผลการวิจัยด้านการพัฒนานวัตกรรมจากเมล็ดมะม่วงเบา และกากมะม่วงเบา พบว่า เกิดกระบวนการผลิตผลิตภัณฑ์เมล็ดมะม่วงเบาแช่อิ่มที่ประสิทธิภาพ และผลิตภัณฑ์มีคุณภาพสอดคล้องตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน ที่ 161/2558 (เรื่อง ผักและผลไม้แช่อิ่ม) รวมถึงมีคุณค่าทางโภชนาการ ได้แก่ คาร์โบไฮเดรต, โปรตีน, ไขมัน, เถ้า, น้ำตาล และโคเลสเตอรอล เท่ากับ 12.34, 0.60, 0.21, 1.12, 8.32 กรัม/100 กรัม และ 0.54 มิลลิกรัม ตามลำดับ นอกจากนี้ เกิดการพัฒนากระบวนการผลิตน้ำพริกมะม่วงเบาที่ได้มาตรฐาน และมีคุณภาพสอดคล้องตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) ที่ 321/2556 (เรื่อง น้ำพริกผัด) อีกทั้ง น้ำพริกมะม่วงเบามีคุณค่าทางโภชนาการ ได้แก่ คาร์โบไฮเดรต 38.39 กรัม/100 กรัม รองลงมา คือ โปรตีน, เถ้า และไขมัน โดยมีปริมาณ 12.51, 5.32 และ 3.70 กรัม/100 กรัม มีปริมาณโคเลสเตอรอล 49.51 มิลลิกรัม และโซเดียม 1126.32 มิลลิกรัม ทั้งนี้ จากการพัฒนานวัตกรรมจากเมล็ดมะม่วงเบา และกากมะม่วงเบา สามารถช่วยลดปริมาณวัสดุส่วนเหลือจากกระบวนการแปรรูปผลิตภัณฑ์ และเพิ่มมูลค่าให้กับวัสดุเศษเหลือดังกล่าวในรูปแบบของผลิตภัณฑ์ใหม่ที่มีคุณภาพสอดคล้องตามมาตรฐาน นอกจากนี้จากการวิเคราะห์ทางเศรษฐศาสตร์ก่อนดำเนินโครงการวิจัย พบว่า ไม่มีต้นทุนและผลตอบแทนของกลุ่มฯ เนื่องจากเป็นกิจกรรมใหม่ที่เคยไม่เคยดำเนินการมาก่อน ส่วนผลการวิเคราะห์ทางเศรษฐศาสตร์หลังดำเนินโครงการ พบว่ากลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านนาออก มีอัตราผลตอบแทนจากการลงทุน (ROI) เท่ากับ 83.97 สำหรับการพัฒนานวัตกรชุมชน ได้กำหนดผู้ใช้นวัตกรรมเป้าหมาย คือ กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านนาออก ตำบลสทิงหม้อ อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา โดยผู้วิจัยดำเนินการถ่ายทอดองค์ความรู้ และนวัตกรรมด้านการแปรรูปวัตถุดิบส่วนเหลือจากการแปรรูปมะม่วงเบา ในรูปแบบการอบรมเชิงปฏิบัติการ หลักสูตรนวัตกรรมการแปรรูปน้ำพริกมะม่วงเบา และเมล็ดมะม่วงเบาแช่อิ่ม ส่งผลให้เกิดนวัตกรชุมชน จำนวน 4 คน โดยนวัตกรมีบทบาทในการถ่ายทอดนวัตกรรมให้แก่สมาชิกในกลุ่ม และเกิดกระบวนการเรียนรู้ สู่การพัฒนาและยกระดับชุมชนด้วยนวัตกรรม ส่งผลให้ชุมชนมีรายได้เพิ่มขึ้น และเกิดความยั่งยืน

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ