การประเมินผลการใช้ประโยชน์เครือข่ายอาสาสมัครฝนหลวง

บทคัดย่อ

สำนักฝนหลวงและการบินเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้รับสนองโครงการพระราชดำริ โดยนำวิธีการทำฝนหลวงมาใช้ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาภัยแล้ง ตามการร้องขอของประชาชน ควบคู่ไปกับการวิจัยและพัฒนากรรมวิธี ให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นตามลำดับ นับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2514 เป็นต้นมา ในแต่ละปีจะมีแผนปฏิบัติที่เตรียมไว้ครอบคลุมอยู่ในพื้นที่แต่ละภูมิภาค โดยที่เกษตรกรสามารถติดต่อขอฝนหลวงได้จากทั้งสำนักฝนหลวงและการบินเกษตรในส่วนกลาง และศูนย์ปฏิบัติการฝนหลวงประจำ แต่ละภูมิภาค ซึ่งศูนย์ปฏิบัติการจะนำข้อมูลไปปฏิบัติการช่วยเหลือตามแผนที่กำหนดไว้ร่วมกับการร้องขอของประชาชน แต่การปฏิบัติการที่ผ่านมายังมีบางพื้นที่และบางช่วงเวลาที่สำนักฝนหลวงไม่ทราบข้อมูลและบริการไม่ทั่วถึง ดังนั้น เพื่อให้รับทราบความต้องการของเกษตรกรและผู้ใช้น้ำได้อย่างรวดเร็วและทั่วถึง สำนักฝนหลวงและการบินเกษตร จึงได้จัดตั้งอาสาฝนหลวงซึ่งเป็นตัวแทนระดับตำบลขึ้น เพื่อทำหน้าที่เป็นผู้มีส่วนร่วมในการบริการทั้งด้านการวางแผน และประเมินผล ในช่วงปี 2549-52 ในภาคตะวันออก (ทุกจังหวัด) ภาคกลางได้แก่ จังหวัดอุทัยธานี นครสวรรค์ ลพบุรี และกาญจนบุรี ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้แก่ จังหวัดนครราชสีมา บุรีรัมย์ ศรีสะเกษ ขอนแก่น ชัยภูมิ และร้อยเอ็ด การดำเนินการได้ร่วมกับเกษตรและสหกรณ์จังหวัดทุกจังหวัดดังกล่าว โดยที่อาสาฝนหลวงจะเป็นส่วนหนึ่งของการมีส่วนร่วมในบริการฝนหลวง ซึ่งนอกจากจะได้เครือข่ายและประเมินความพึงพอใจของเกษตรกรแล้ว ยังศึกษาความต้องการมีส่วนร่วมและความต้องการฝนหลวงของพื้นที่ในช่วงเวลาต่างๆ ซึ่งความรู้ที่เกิดขึ้นนี้ การดำเนินการเครือข่ายที่ผ่านมามีปัญหาในการดำเนินงานที่ต้องเสียเวลาและค่าใช้จ่ายในการติดต่อสื่อสารซึ่งกันและกัน ทำให้ไม่สามารถในการดำเนินการเครือข่ายที่สมบูรณ์ได้ จึงมีความจำเป็นต้องมีการประเมินการใช้ประโยชน์วิเคราะห์หารูปแบบการดำเนินการเครือข่ายที่เหมาะสมได้ทั่วถึงและทันการณ์ในการนำไปทำฝนหลวงช่วยเหลือต่อไป

คำสำคัญ