การประยุกต์ใช้การเจริญเติบโตทดแทนในการเพิ่มประสิทธิภาพทางการสืบพันธุ์ในแพะพื้นเมืองไทยของเกษตรกรรายย่อยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์ในการวิจัยครั้งนี้เพื่อประยุกต์ใช้การเจริญเติบโตทดแทน โดยวิธีการให้อาหารแบบขั้นบันไดในการนำไปใช้เพิ่มความสมบูรณ์พันธุ์ของแพะ ใช้แพะพื้นเมืองไทยเพศเมียน้ำหนักเฉลี่ย 15 กิโลกรัม จำนวน 24 ตัว จากนั้นสุ่มแพะเพศเมียแบ่งเป็น 3 กลุ่มคือ กลุ่มที่ 1 (Control) ให้อาหารตามความต้องการโภชนะของแพะในระยะวัยเจริญพันธุ์ หรือคิดเป็น 100% ตลอดระยะเวลา 42 วัน กลุ่มที่ 2 ให้อาหารแบบขั้นบันได (Stair-step 1) ประกอบด้วย 2 ระยะ คือ ระยะแรกให้อาหารแพะแบบจำกัด โดยให้อาหารเพียง 70% ของกลุ่มควบคุมในวันที่ 1-10 ระยะที่สองให้อาหารเพิ่มขึ้นเป็น 130% ของกลุ่มควบคุมในวันที่ 11-21 กลุ่มที่ 3 ให้อาหารแบบขั้นบันได (Stair-step 2) มี 2 ระยะ คือ ระยะแรกให้อาหารแบบจำกัด วันที่ 1-21 ระยะที่สองให้อาหารเพิ่มขึ้นในวันที่ 21-42 จากนั้นแพะทุกกลุ่มถูกเปิดช่องท้องเพื่อนับจำนวนฟอลลิเคิลและเจาะดูดฟอลลิเคิลนำโอโอไซต์มาตรวจคุณภาพ จากผลการทดลองพบว่าการกินได้ของอาหารหยาบ อัตราการเจริญเติบโตและอัตราการเปลี่ยนอาหารของแพะกลุ่ม 3 ดีกว่าแพะกลุ่ม 1 (P<0.05) ส่วนค่าโลหิตวิทยาพบว่าค่า Glucose ของแพะกลุ่ม 2 และ 3 หลังจากให้อาหาร 4 ชั่วโมงสูงกว่ากลุ่มที่ 1 (P<0.05) ส่วนค่า BUN ไม่แตกต่างกัน (P>0.05) ระดับของ NEFA ในระยะวงรอบการเป็นสัดครั้งที่ 2 พบว่าค่า NEFA ของแพะกลุ่ม 3 มีค่าน้อยกว่าแพะกลุ่มที่ 1 (P<0.05) ส่วนค่าของฮอร์โมน Insulin ที่พบในแพะกลุ่มที่ 3 มีระดับที่สูงกว่ากลุ่มที่ 1 (P<0.05) ในส่วนของจำนวนฟอลลิเคิลที่มีขนาด 4-6 และ >7 มม. ในแพะกลุ่มที่ 3 มีจำนวนมากกว่ากลุ่มที่ 1 และพบว่าจำนวนของโอโอไซต์ที่มีคุณภาพดีที่ได้จากฟอลลิเคิลขนาด 1-3, 4-6 และ ?7 มม. ในแพะกลุ่ม 3 มีจำนวนมากกว่ากลุ่มที่ 1 และ 2 (P<0.05) นอกจากนั้นแล้วค่าดัชนีในการแบ่งเซลล์ (% PCNA labeling index) ในเนื้อเยื่อชั้นกรานูโลซาและชั้นทีกาของรังไข่ในแพะกลุ่มที่ 2 และ3มีค่าสูงกว่าในแพะกลุ่มที่ 1 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) ดังนั้นการให้อาหารแบบขั้นบันไดโดยการจำกัดอาหารเป็นเวลา 21 วัน และการให้อาหารเพิ่มขึ้นเป็นเวลา 21 วัน ส่งผลดีต่อการเจริญเติบโตทดแทน สุขภาพ และความสมบูรณ์พันธุ์ของแพะพื้นเมืองไทย คำสำคัญ: การเจริญเติบโตทดแทน, การให้อาหารแบบขั้นบันได, ความสมบูรณ์พันธุ์, แพะพื้นเมืองไทย