การพัฒนาระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ ตามแนวปฏิรูปการศึกษา ในทศวรรษที่สองสำหรับครูสังคมศึกษา

บทคัดย่อ

ชื่อโครงการ การพัฒนาระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ ตามแนวปฏิรูป การศึกษาในทศวรรษที่สอง สำหรับครูสังคมศึกษา ชื่อผู้วิจัย ศาสตราจารย์ ดร.สิริวรรณ ศรีพหล ปีที่ทำแล้วเสร็จ 2555 บทคัดย่อ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาความคิดเห็นของครูสังคมศึกษาเกี่ยวกับระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา (2) พัฒนาระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สำหรับครูสังคมศึกษา และ (3) ทดสอบประสิทธิภาพระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สำหรับครูสังคมศึกษา กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ (1) ครูสังคมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 1 และเขต 2 ด้วยการสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ ได้จำนวนครู 32 คน สำหรับการศึกษาความคิดเห็นเกี่ยวกับระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา (2) ผู้เชี่ยวชาญที่มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับด้านการจัดการเรียนการสอนสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ด้านการสอนวิชาประวัติศาสตร์ และด้านเทคโนโลยีการศึกษาด้านการจัดระบบการเรียนการสอน จำนวน 17 คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง เพื่อสอบถามความคิดเห็นเกี่ยวกับระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา (3) ผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งเป็นบุคคลที่มีความรู้และประสบการณ์ด้านการพัฒนาระบบการจัดการเรียนการสอนและด้านการสอนวิชาประวัติศาสตร์ จำนวน 5 คน โดยการเลือกแบบเจาะจง สำหรับการตรวจสอบและรับรองคุณภาพระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา และ (4) ครูสังคมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 1 และเขต 2 จำนวน 32 คน เพื่อการทดลองประสิทธิภาพชุดฝึกอบรมทางไกล เรื่อง ระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษาในขั้นการทดลองใช้เบื้องต้น ส่วนขั้นทดลองใช้ในสถานการณ์จริง กลุ่มตัวอย่าง คือครูสังคมศึกษาในเขตพื้นที่การศึกษาซึ่งเป็นตัวแทนของแต่ละภาค โดยการสุ่มเขตพื้นที่การศึกษาแต่ละภาค แบบชั้นภูมิ ได้แก่ เขตพื้นที่การศึกษาพะเยา เขต 2 ศรีสะเกษ เขต 2 เพชรบุรี เขต 1 และสงขลา เขต 2 เขตละ 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ (1) แบบสอบถามประกอบการสนทนากลุ่มเกี่ยวกับระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา (2) แบบสอบถามสำหรับผู้เชี่ยวชาญที่มีต่อระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ (3) แบบตรวจสอบระบบสำหรับผู้ทรงคุณวุฒิที่มีต่อระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ (4) ชุดฝึกอบรมทางไกล เรื่อง ระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สำหรับครูสังคมศึกษา (5) แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์การฝึกอบรมทางไกล เรื่อง ระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา และ (6) แบบประเมินความพึงพอใจของผู้เข้ารับการฝึกอบรมที่มีต่อระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ได้แก่ การวิเคราะห์เนื้อหา การใช้เทคนิคเดลฟาย การหาประสิทธิภาพของชุดฝึกอบรมทางไกล การทดสอบค่าที ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า (1) ครูสังคมศึกษาให้ความคิดเห็นจากการสนทนากลุ่มว่า การจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษามีความสำคัญและมีความจำเป็นต้องมีการจัดระบบการเรียนการสอน และมีความต้องการได้รับการอบรมเกี่ยวกับการจัดระบบการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ เพื่อนำมาประยุกต์ใช้ในสถานศึกษาต่อไป (2) ระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สำหรับครูสังคมศึกษา โดยภาพรวม ผู้เชี่ยวชาญให้ความเห็นว่าเป็นระบบที่มีองค์ประกอบและขั้นตอนชัดเจน เป็นลำดับต่อเนื่อง และเป็นระบบการจัดการเรียนการสอนที่น่าสนใจและสามารถนำไปสู่การปฏิบัติได้ (3) การตรวจสอบและรับรองระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ สำหรับครูสังคมศึกษา ในภาพรวมผู้ทรงคุณวุฒิให้ความเห็นว่าระบบที่พัฒนาขึ้น อยู่ในระดับดีมาก ผู้ทรงคุณวุฒิได้ตรวจสอบ ให้ข้อเสนอแนะ และให้การรับรองระบบ (4) การทดสอบประสิทธิภาพชุดฝึกอบรมทางไกล เรื่อง ระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา สำหรับครูสังคมศึกษา จำนวน 5 หน่วย มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 80/80 ผลสัมฤทธ์ในการฝึกอบรมของผู้เข้ารับการฝึกอบรมที่ใช้ชุดฝึกอบรมทางไกลสูงกว่าก่อนการฝึกอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และผู้เข้ารับการฝึกอบรมมีความพึงพอใจต่อระบบการจัดการเรียนการสอนวิชาประวัติศาสตร์ในสถานศึกษา ในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด คำสำคัญ ระบบการจัดการเรียนการสอน วิชาประวัติศาสตร์ ครูสังคมศึกษา

คำสำคัญ