อัตราการติดเชื้อพลาสโมเดียมโนวลิไซด์ในยุงก้นปล่อง คน ลิง และ ค่าง ในพื้นที่ภาคใต้ตอนบน
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
<p>ปี พ.ศ. 2547 มีรายงานพบผู้ป่วยติดเชื้อมาลาเรียในกลุ่มประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เมื่อนำโลหิตของผู้ป่วยมาตรวจด้วยกล้องจุลทรรศน์ พบว่าผู้ป่วยป่วยเป็นโรคมาลาเรียชนิดเชื้อ<em> Plasmodium knowlesi</em> ซึ่งเป็นเชื้อมาลาเรียที่พบในลิงแสม หรือลิงหางยาว ลิงกัง และค่าง ลักษณะของเชื้อมีความคล้ายคลึงกับเชื้อมาลาเรียในคน เช่น <em>Plasmodium falciparum</em> และ <em>Plasmodium malariae</em> โดยมียุงก้นปล่องกลุ่ม Leucosphyrus เช่น <em>An. hackeri</em>, <em>An. cracens, และ An.latens</em> เป็นพาหะนำโรค ปัจจุบันในประเทศไทยก็เริ่มมีรายงานว่าพบผู้ติดเชื้อมาลาเรียชนิด <em>Plasmodium knowlesi</em> ในหลายจังหวัด เช่น จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ นราธิวาส ยะลา ตาก และชลบุรี สำหรับพื้นที่ภาคใต้ตอนบน ส่วนใหญ่มีภูมิประเทศเป็นป่าเขา เป็นที่อยู่ของสัตว์จำพวกลิง และค่าง ซึ่งเป็นแหล่งรังโรคของเชื้อมาลาเรียชนิดดังกล่าว ประกอบกับประชาชนบางส่วนในพื้นที่ก็มีอาชีพหาของป่าหรือจับสัตว์ป่า จึงมีโอกาสที่ประชาชนเหล่านี้เข้าไปได้รับเชื้อ <em>Plasmodium knowlesi</em> อาจก่อให้เกิดแพร่โรคมาลาเรียสายพันธุ์ใหม่นี้ได้</p> <p>จึงเกิดการศึกษาเชื้อมาลาเรีย ชนิด <em>Plasmodium knowlesi</em> จากการเก็บตัวอย่างยุงก้นปล่อง เลือดคน และลิงในพื้นที่ 3 จังหวัดภาคใต้ตอนบนได้แก่ จังหวัดชุมพร จังหวัดระนอง และจังหวัดสุราษฏร์ธานีในช่วงพฤศจิกายน พ.ศ. 2552 ถึงกันยายน พ.ศ.2554 ตรวจวิเคราะห์ในระดับโมเลกุล โดยวิธี PCR</p> <p>พบว่าในการจับยุงที่ระดับความสูง 3 ระดับ คือ 0, 3 และ 6 เมตร ในช่วงเวลาตั้งแต่ 18.00 น. – 06.00 น.พบว่ายุงที่พบได้แก่ <em>Anophele</em>s spp., <em>Mansonia</em> spp., <em>Culex</em> spp., <em>Stegomye</em> spp., <em>Armigeres</em> spp. และ <em>Adeomyei</em> spp. และจากการตรวจหาเชื้อมาลาเรียในยุงก้นปล่อง (<em>Anophele</em>s spp.) สามารถพบเชื้อ<em> Plasmodium knowlesi </em>ในยุง <em>An.(Cel.)minimus, An.(Cel.)maculates, An</em>.<em>(Ano</em>.)<em>barbirostris </em>และ<em> An.(Cel.)nivipes</em> ของพื้นที่ จังหวัดสุราษฎร์ธานี <em>An.(Cel.)maculates</em>, <em>An.(Ano.)peditaeniatus</em>, <em>An.(Cel.)tessellatus</em> และ<em> An.(Ano.)nigerrimus</em> ของพื้นที่จังหวัดระนอง และ<em>An.(Cel.)minimus</em> และ<em> An.(Cel.)tessellatus</em> ของพื้นที่จังหวัดชุมพร ส่วนในคนและลิงจากการวิเคราะห์เชื้อมาลาเรียไม่พบเชื้อ<em> Plasmodium knowlesi </em></p> <p>จากการศึกษาอาจแสดงได้ว่ายุงในพื้นที่ทำการวิจัยมีการพบเชื้อ <em>Plasmodium knowlesi</em> แต่ไม่พบเชื้อในคน และลิง ในพื้นที่ อาจบอกได้ว่ายุงในพื้นที่ไม่มีความสามารถในการแพร่เชื้อจากยุงสู่คนได้ แต่ผลการวิจัยไม่สามารถบอกได้ชัดเจน เนื่องจากกรรมวิธีในการตรวจ PCR เป็นการตรวจยุงทั้งตัว</p>