การศึกษาการเก็บรักษา คุณภาพและความมีชีวิตของละอองเกสรบัว

บทคัดย่อ

การทดลองมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณภาพและความมีชีวิตของละอองเกสรบัวและการ เก็บรักษา โดยมีการทดลองย่อยเพื่อศึกษาในด้านต่างๆ ได้แก่ กรศึกษาผลของความเข้มข้นของ ซูโครสและแสงต่อการงอกของละอองเกสร ผลของ sigmatic iluid ในอาหารเพาะเลี้ยงต่อการ งอกของละอองเกสร ความสัมพันธ์ในการประเมินความมีชีวิตของละอองเกสร ผลของอุณหภูมิ และระยะเวลาในการเก็บรักษาต่อความมีชีวิตของละอองเกสร และผลของระยะอายุดอกที่มีต่อ ความมีชีวิตของละอองเกสร ในการศึกษาคุณภาพและความมีชีวิตของละอองเกสรโดยการ ทดสอบความงอกของละอองเกสรในสูตรอาหารเพาะเลี้ยงของ Brewbaker and Kwack (1963) โดยใช้วิธีการ hanging drop technique (Shivanna and Rangaswamy, 1992)ได้ผล การศึกษาดังต่อไปนี้ ผลของความเข้มข้นของซูโครสและแสงต่อการงอกของละอองเกสรบัวสายในสูตรอาหาร เหลว วางแผนการทดลองแบบสุ่มในบล็อกสมบูรณ์ (RCBD) จัดแบบ 2 X 4 แฟคตอเรียล ทำ 3 ซ้ำ โดยมีปัจจัยคือการเพาะเลี้ยงในที่มืดและที่สว่าง และเปอร์เซ็นต์น้ำตาลซูโครสในสูตรอาหาร เหลว 4 ระดับ คือ 0, 5, 10 และ 15 เปอร์เซ็นด์ หลังจากการเพาะเลี้ยงไว้ 2 ชั่วโมง พบว่ามี ปฏิกิริยาสัมพันธ์ระหว่างปัจจัย โดยที่ละอองเกสรมีเปอร์เซ็นต์ความงอกและความยาวของหลอด ละอองเกสรมากที่สุด (P < 0.01) ในสูตรอาหารที่มีน้ำตาลซูโครส 5 เปอร์เซ็นต์ และเก็บไว้ในที่มืด (33.58 เปร์เซ็นต์ และ 85.60 ไมครอน) หลังจาก 3 ชั่วโมงพบว่ที่ความเข้มข้นของซูโครส 5, 10 และ 15 เปร์เซ็นต์ โดยมีอัตราการงอกของละอองเกสร 40.48, 47.36 และ 35.05 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ มากกว่า (P < 0.05) ที่ความเข้มข้นของชูโครส I เปอร์เซ็นต์ (0.23 เปอร์เซ็นต์) และ พบว่ามีความสัมพันธ์ระหว่างเปอร์เซ็นต์การงอกกับความยาวของหลอดละอองเกสรหลังจากการ เพาะเลี้ยงไว้ 1 และ 2 ชั่วโมง ส่วนการทดลองในบัวหลวงที่ทดลองในสูตรอาหารที่มีน้ำตาลซูโครสตั้งแต่ 30, 35 และ 40 เปอร์เซ็นต์ พบว่ามีเปอร์เซ็นต์การงอกของละอองเกสรที่ต่ำมาก (0.64 - 15.93 เปอร์เซ็นต์ หลังจากการเพาะเลี้ยงไว้ 6, 9 และ 12 ชั่วโมง ผลของ stigmatic fuid ในอาหารเพาะเลี้ยงต่อการงอกของละอองเกสรบัวสาย วาง แผนการทดลองแบบสุ่มในบล็อกสมบูรณ์โดยจัดทรีตเมนต์แบบ 3 x 3 แฟคตอเรียล ทำ 4 ซ้ำ โดย มีปัจจัยการทดลองคือเปอร์เซ็นต์น้ำตาลซูโครสและ sigmatic fuid อย่างละ 3 ความเข้มชั้น คือ 0, 5 และ 10 เปร์เซ็นต์ พบว่ามีปฏิกี้ริยาสัมพันธ์ะหว่าง 2 ปัจจัยดังกล่าว โดยที่ในอาหารที่ไม่มี ทั้งซูโครสและ sigmatic fluid ไม่มีการงอกของละอองเกสร และมีอัตราการงอกของละอองเกสร สูงสุด (P < 0.01) ในอาหารที่มีซูโครสร้อยละ 5 และไม่มี stigmatic fuid (งอก 24.57 เปอร์เซ็นต์)และที่มีซูโครสร้อยละ 5 และ sigmatic fuid 10 เปอร์เซ็นต์ (งอก 24.50 เปอร์เซ็นต์) ส่วนความ ยาวของหลอดละองเกสรที่ยาวที่สุดพบในอาหารที่มีซูโครส 5 เปอร์เซ็นต์ และ stigmatic fluid 10 เปอร์เซ็นต์ โดยความยาวของหลอดละอองเกสรทั้งหมดอยู่ในช่วง 37.1 ถึง 396.4 ไมครอน ผลของระยะอายุดอกบานที่มีต่อความมีชีวิตของละอองเกสร เมื่อเก็บละอองเกสรจาก ดอกก่อนบาน 1 วัน ดอกบานวันแรก ดอกบานวันที่ 2 และดอกบานวันที่ 3 พบว่าหลังจากการ เพาะเลี้ยงในอาหารเหลว 3 ชั่วโมง เปร์เซ็นต์การงอกของละอองเกสรไม่มีความแตกต่างกัน โดย มีเปอร์เซ็นต์ความงอกของละอองเกสรบัวสาย 34.50, 30.71, 42.10 และ 30.17 เปร์เซ็นต์ ตามลำดับ และของบัวผันดอกสีชมพูเข้ม 48.64, 35.07, 29.27 และ 28.88 เปร์เซ็นต์ ตามลำดับ ผลของช่วงเดือนที่ดอกบานต่อการงอกของละอองเกสรบัวสายและบัวผัน โดยเก็บละออง เกสรจากดอกที่บานในเดือนกันยายน ตุลาคม พฤศจิกายน และธันวาคม มาเลี้ยงในอาหารเหลว 1. 2 และ 3 ชั่วโมง และเรียบเทียบเปอร์การงอกและความยาวของหลอดละอองเกสร ผลการ ทตลองที่ 3 ชั่วโมงหลังการเพาะเลี้ยงพบว่ามีความแตกต่างกัน (P < 0.01) ของเปอร์เซ็นต์ความ งอกระหว่างช่วงเดือนที่เก็บละอองเกสรของบัวสาย แต่ความยาวของหลอดละอองเกสรไม่ แตกต่างกัน (P0.05)ในขณะที่ความยาวของหลอดละอองเกสรบัวผันจากดอกในเดือน กันยายนและตุลาคมมีความยาวมากกว่าดอกในเดือนพฤศจิกายนและธันวาคม (P < 0.01) ความสัมพันธ์ระหว่างเปอร์เซ็นต์การงอกของละอองเกสรกับการย้อมติดสีด้วย tetrazolium ในละอองเกสรของบัวสายและบัวผัน พบว่าไม่มีความสัมพันธ์กันระหว่างเปอร์เซ็นต์ การงอกของละอองเกสรกับเปอร์เซ็นต์การย้อมติดสีด้วย tetrazolium โดยพบว่าการย้อมติดสีแดง มีเปอร์เซ็นต์สูงตั้งแต่ 90 - 100 เปอร์เซ็นต์ ในขณะที่เปอร์เซ็นต์การงอกของละอองเกสรบัวสายใน สูตรอาหารมีตั้งแต่ 30 - 54 เปร์เซ็นต์ และของบัวผันมีตั้งแต่ 0 - 71 เปอร์เซ็นต์การเก็บรักษาละอองเกสรบัวสายโดยเก็บไว้ในภาชนะปิดไว้ที่อุณหภูมิห้อง (28- 30 *C) เก็บไว้ในตู้เย็น (4-10 *C) และในช่องแช่แข็ง (5 0 *C) พบว่าเมื่อเก็บรักษาไว้เพียง 1 วัน แล้วนำ ละอองเกสรมาทตสอบความงอกในสูตรอาหารที่มีน้ำตาลซูครส 5 เปอร์เซ็นต์ พบว่าไม่มีการงอก ของละอองเกสรในทุกสภาพที่เก็บรักษา

คำสำคัญ