การพัฒนาฝูงพ่อแม่พันธุ์ไก่พื้นเมืองไทยพันธุ์ชีด้วยดัชนีการคัดเลือกและการทดสอบสมรรถภาพการให้ผลิตเมื่อเลี้ยงในหมู่บ้าน

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างฝูงพ่อแม่พันธุ์ไก่พื้นเมืองไทยพันธุ์ชีด้วยดัชนีการคัดเลือกและการทดสอบสมรรถภาพการผลิตเมื่อเลี้ยงในหมู่บ้าน ไก่ชีเป็นไก่ที่มีขนสีขาวปลอด สอดคล้องกับการผลิตไก่เนื้อที่ใช้ในประเทศและการส่งออก เพื่อพัฒนาพันธุกรรมไก่ด้านการเจริญเติบโตให้ดีขึ้น โดยในเพศเมียจะไม่เสียความสามารถด้านการให้ไข่ ทำการคัดเลือกไก่ต่อเนื่องกัน 5 ชั่วรุ่น โดยในแต่ละชั่วรุ่นคัดเลือกไก่พ่อพันธุ์จำนวน 30 ตัว และไก่สาวอายุประมาณ 16 สัปดาห์เป็นแม่พันธุ์จำนวน 150 ตัว จัดโปรแกรมผสมพันธุ์ไก่ใช้วิธีผสมเทียมเมื่อไก่มีอายุที่เหมาะสม (หลังให้ไข่ฟองแรก 6 สัปดาห์) อัตราส่วนเพศผู้ต่อเพศเมีย 1:5 ผสมเทียมสัปดาห์ละ 2 ครั้ง เก็บไข่เข้าฟัก 3 สัปดาห์ติดต่อกัน เว้นช่วง 2 สัปดาห์ ก่อนผสมเทียมไก่ชุดต่อไปโดยสลับพ่อแม่พันธุ์ รวมผสมพันธุ์ไก่ชั่วรุ่นละ 3 ชุด ๆ ละ 3 รุ่น นำลูกไก่ที่ฟักออกแต่ละรุ่น ชั่งนํ้าหนักลูกไก่แรกเกิดและชั่งทุก 4 สัปดาห์ นำข้อมูลนํ้าหนักไก่เมื่อ 16 สัปดาห์และความกว้างหน้าอกคำนวณหาค่าการผสมพันธุ์(breeding value) โดยใช้วิธีการประเมินด้วยเทคนิค BLUP (Best Linear Unbiased Prediction) เพื่อคัดไก่ที่มีค่าดัชนีการผสมพันธุ์สูงในแต่ละรุ่นไว้เป็นพ่อแม่พันธุ์ในชั่วรุ่นต่อไป ส่วนเพศเมีย เพิ่มข้อมูลการให้ผลผลิตไข่อายุ 300 วันด้วย พบว่าจากชั่วรุ่นที่ 1 ถึง ชั่วรุ่นที่ 5 นํ้าหนักเฉลี่ยเมื่ออายุ 16 สัปดาห์ เท่ากับ 1,225.99 1,265.86 1,461.94 1,326.16 และ 1,439.36 กรัม ตามลำดับนํ้าหนักสูงกว่าเดิมเฉลี่ย 213.37 กรัม การเจริญเติบโตเฉลี่ยวันละ 12.85 กรัม ความกว้างอกเมื่ออายุ 16 สัปดาห์เฉลี่ยเท่ากับ 5.46 5.90 5.54 5.56 และ 5.65 เซนติเมตรตามลำดับ อายุเมื่อให้ไข่ฟองแรกเท่ากับ 211.30 178.66 175.83 171.91 และ 171.10 วัน ตามลำดับ ในชั่วรุ่นที่ 5 อายุการให้ไข่เร็วขึ้นกว่าชั่วรุ่นแรก ประมาณ 40 วัน นํ้าหนักไข่ฟองแรก เท่ากับ 35.58 36.99 34.29 32.53 และ 35.14 กรัม ตามลำดับ นํ้าหนักตัวแม่ไก่เมื่อให้ไข่ฟองแรก 1,390 1,426.29 1467.61 1,446.33 และ 1,529 กรัม ตามลำดับ จำนวนไข่เมื่อแม่ไก่อายุครบ 300 วันเท่ากับ 36.38, 38.28, 40.29, 42.42 และ 45.58 ฟอง ตามลำดับ ซึ่งไก่ในชั่วรุ่นที่ 5 ให้ไข่มากกว่าชั่วรุ่นแรกประมาณ 9 ฟอง สมรรถภาพการผลิตเมื่อนำไก่ชีอายุ 20 สัปดาห์ไปทดลองเลี้ยงในหมู่บ้าน มีผู้ร่วมโครงการ 136 ราย รับไก่ รายละ 5 ตัว เพศผู้ 2 ตัว เพศเมีย 3 ตัว พบว่าเกษตรกรบ้านโหมน บ้านกลางหมื่น บ้านวังเดือนห้า บ้านนาสีนวล และบ้านคำสร้างเที่ยง ได้นํ้าหนักไก่อายุ 20 สัปดาห์เท่ากับ 1,471.42, 1,395.83, 1,450.47, 1,446.67 และ 1,405.03 กรัม ตามลำดับ นํ้าหนักไก่ชีเมื่ออายุ 24 สัปดาห์ เท่ากับ 1,559.5, 1,510, 1,538.65, 1,500 และ 1,522.67 กรัม ตามลำดับ นํ้าหนักตัวไก่เมื่อให้ไข่ฟองแรกในแต่ละหมู่บ้าน เท่ากับ1,452.09,1,322.91, 1,400.95, 1,316.66 และ 1,338.55กรัมตามลำดับ นํ้าหนักไข่ฟองแรกของไก่ชีแต่ละหมู่บ้าน เท่ากับ 34.6, 36.83, 34.14, 34.6 และ 35.76 กรัม ตามลำดับ จำนวนลูกไก่/ปี เท่ากับ 89.55, 70.11, 71.54, 72.72 และ 67.65 ตัว อัตราการฟักออกเท่ากับ 59.23, 52.64, 59.19, 58.63 และ 50.88 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ อัตราการตายเท่ากับ 18.74, 22.87, 26.07, 19.86 และ 22.5 เปอร์เซ็นต์ตามลำดับ จำนวนตับไข่/ปี เท่ากับ 5.6, 4.5, 4.87,5.1 และ 4.58 ตับตามลำดับ จำนวนไข่ในแต่ละตับ เท่ากับ 15.99, 15.58, 14.69, 13.08 และ 14.77 ฟองตามลำดับ ปริมาณอาหารที่กินมีค่าเท่ากับ 110.7, 100.63, 105.6, 101.56 และ 109.71 กรัม/ตัว/วัน ตามลำดับ ให้ไข่ปีละ 162.63, 159.84, 153.21, 148.96 และ 145.15 ฟองตามลำดับ คำสำคัญ : ค่าการผสมพันธุ์ ผสมเทียม ไก่บ้านไทย

คำสำคัญ