การพัฒนารูปแบบการจัดการ ไร่อ้อยอินทรีย์ต้นแบบ"

บทคัดย่อ

อ้อยจัดเป็นพืชเศรษฐกิจที่สำคัญทั้งในด้านอาหารและพลังงาน ผลผลิตอ้อยจากโรงงานน้ำตาลใช้สำหรับการบริโภคภายในประเทศและส่งออกไปยังต่างประเทศ ส่วนผลผลิตอ้อยที่ผ่านกระบวนการหมักเพื่อใช้ในการทำเอธานอลสำหรับการผลิตแกสโซฮอล์เป็นพลังงานทดแทนประเภทพลังงานชีวภาพเพื่อลดการใช้พลังงานฟอสซิล ในปัจจุบัน ปริมาณการผลิตอ้อยกำลังมีจำนวนลดลงเรื่อยๆ จากปัญหาราคาอ้อยตกต่ำ และปัญหาการขาดแคลนแรงงานในการเก็บเกี่ยวผลผลิต ทำให้เกษตรกรบางส่วนเปลี่ยนไปปลูกพืชชนิดอื่น ซึ่งในอนาคตอาจส่งผลทำให้เกิดการขาดแคลนผลผลิตอ้อยในการผลิตน้ำตาล และขาดแคลนวัตถุดิบในการผลิตพลังงาน ดังนั้น การส่งเสริมเพื่อพัฒนาการมีส่วนร่วมของคนในชุมชนในการร่วมพัฒนาภาพแบบการจัดการ ไร่อ้อยต้นแบบโดยใช้เศรษฐกิจหมุนเวียน และถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อมจากอ้อยแบบครบวงจรโดยการจัดตั้งศูนย์การเรียนรู้จึงมีความสำคัญ ในการทำให้เกษตรกรชาวไร่อ้อยเห็นความสำคัญในการนำเศษวัสดุมาใช้ประโยชน์ในรูปแบบต่างๆ เพื่อเพิ่มช่องทางในการเสริมรายได้จากเศษวัสดุที่เหลือทิ้ง ทีมนักวิจัยได้ลงพื้นที่เพื่อสำรวจสถานการณ์ปัจจุบันในกิจกรรมต่างๆ ในพื้นที่ไร่อ้อย จังหวัดสระแก้ว เพื่อรวบรวมข้อมูลภาคสนาม รวมถึงทำการสัมภาษณ์เกษตรกรชาวไร่อ้อย และได้รับความร่วมมือจากสมาคมชาวไร่อ้อยวังน้ำเย็นในการเป็นผู้ประสานงานจัดตั้งศูนย์การเรียนรู้เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้จากงานวิจัยให้แก่ชาวเกษตรกรไร่อ้อย ด้วยสถานการณ์ในปัจจุบันมีการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรน่าทำให้การจัดประชุมขนาดใหญ่มีความยากลำบากจึงปรับเปลี่ยนรูปแบบการรวมกลุ่มเป็นแบบออนไลน์ เน้นการทำสื่อสิ่งพิมพ์และสื่อออนไลน์ในการถ่ายทอดความรู้ และมีผู้ช่วยนักวิจัยจากสมาคมชาวไร่อ้อยวังน้ำเย็นเป็นผู้ประสานงานในการให้คำปรึกษากับกลุ่มชาวเกษตรกรไร่อ้อยเพื่อให้เกิดความยั่งยืนของโครงการ

คำสำคัญ