การเสริมสร้างจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัดนครปฐม

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ๑) เพื่อศึกษาจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคม ประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัดนครปฐม ๒) เพื่อพัฒนาจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคม ประชาธิปไตยของนักเรียนด้วยเชิงพุทธในจังหวัดนครปฐม ๓) เพื่อวิเคราะห์การเสริมสร้างจิต พฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัดนครปฐม โดยใช้ระเบียบวิจัยแบบผสานวิธี(Mixed Methods Research) ระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณ (Empirical Analysis) โดยใช้การศึกษาวิจัยเชิงสำรวจ จากกลุ่มตัวอย่าง ๓๕๘ มีวิธีการเก็บข้อมูลด้วย แบบสอบถาม เพื่อศึกษาจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัด นครปฐมในด้านกายภาวนา ด้านศีลภาวนา ด้านจิตภาวนา และด้านปัญญาภาวนา ผู้วิจัยจึง ทำการศึกษาข้อมูลไปสู่การวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) แบบปฏิบัติการ โดยมีวิธีการ เก็บข้อมูลด้วยโครงการกิจกรรม ทั้ง ๔ กิจกรรม เพื่อพัฒนาจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคม ประชาธิปไตยของนักเรียนด้วยเชิงพุทธในจังหวัดนครปฐมและแบบสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูล สำคัญ ๑๕ รูป/คน เพื่อวิเคราะห์การเสริมสร้างจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคม ประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัดนครปฐม เมื่อได้ข้อมูลมาแล้วนำมาประมวลผลเพื่อวิเคราะห์ ผลวิจัยพบว่า ๑. จิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัดนครปฐม ต้องมีพื้นฐานจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียน ซึ่งผู้ตอบ แบบสอบถามส่วนใหญ่เป็นเพศชาย จำนวน ๒๑๙ คน คิดเป็นร้อยละ ๖๑.๒ และระดับการศึกษาของ ผู้ตอบแบบสอบถามเป็นมัธยมศึกษาปีที่ ๔ จำนวน ๒๔๑ คน คิดเป็นร้อยละ ๖๗.๓ สำหรับพื้นฐานจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัด นครปฐม พบว่า จิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนในจังหวัด นครปฐมโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก (X = ๔.๑๖๗, S.D =๐.๖๒๕) และเมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า อยู่ในระดับมากทุกด้าน ๒. การพัฒนาจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนด้วยเชิง พุทธในจังหวัดนครปฐม โดยใช้หลักภาวนา ๔ คือ ๑) ด้านกายภาวนา การพัฒนาทางกายหรือสุขภาพ เช่น การออกกำลังกาย การดูแลสุขภาพด้วยความเพียร ความวิริยะอุตสาหะ ไม่ท้อถอยเมื่อเวลา ประสบปัญหา รวมถึงการเคารพกติกา เคารพกฎหมาย ใช้กติกาในการแก้ไขปัญหามากกว่าการใช้ กำลัง และยอมรับผลของการละเมิดกฎหมาย รวมถึงการอบรมเลี้ยงดูแบบประชาธิปไตย ประพฤติใน สิ่งที่เป็นประโยชน์เกื้อกูลต่อผู้อื่น และต่อสังคม ๒) ด้านศีลภาวนา การพัฒนาด้านความประพฤติ การ ตั้งอยู่ในระเบียบวินัย และการเคารพความแตกต่าง พัฒนาทักษะในการฟัง และการยอมรับความ คิดเห็นที่แตกต่างจากตนเอง และยังเป็นการปฏิสัมพันธ์กับคนอื่น และสังคมอย่างเกื้อกูล ไม่เบียดเบียน รวมถึงเคารพในความเสมอภาพ เคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของคนอื่น ความเท่าเทียมกัน ๓) ด้าน จิตภาวนา เป็นการพัฒนาจิตใจให้มีความพร้อมทั้งในด้านคุณธรรม เช่น ความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ความ เพียรพยายาม ความรับผิดชอบ ซึ่งแบ่งออกเป็น ๓ ด้าน คือ ด้านคุณภาพจิต เป็นการสร้างและพัฒนา ให้นักเรียนมีคุณธรรมเป็นการสร้างเสริมด้านจิตใจให้ดีงาม เป็นเกราะป้องกันสิ่งยั่วยุจาก สภาพแวดล้อม สังคม ทั้งยังมีจิตใจที่มีความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ มีสัมมาคารวะ นอบน้อมกับผู้หลักผู้ใหญ่ เคารพสิทธิ ไม่ละเมิดสิทธิเสรีภาพของผู้อื่น ด้านสมรรถภาพจิต เป็นการสร้างให้นักเรียนมีจิตใจ มี ความสามารถ มีสติ มีความเพียร ความอดทน มีความเชื่อมั่นในคุณลักษณะความเป็นพลเมืองที่ดี และ ด้านสุขภาพจิต เป็นการสร้างให้จิตใจมีสุขภาพดี โดยการตระหนักว่าตนเองเป็นส่วนหนึ่งของสังคม กระตือรือร้นที่จะรับผิดชอบในหน้าที่ของพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนโดยการ ตระหนักว่าตนเองเป็นส่วนหนึ่งของสังคม กระตือรือร้นที่จะรับผิดชอบในหน้าที่ของพลเมืองที่ดีใน สังคมประชาธิปไตยของนักเรียน ๔) ด้านปัญญาภาวนา การฝึกและพัฒนาในการรับรู้ การเรียนรู้ผ่าน การรู้จัก วินิจฉัย ไตร่ตรองผ่านเหตุและผล พึ่งตนเองและรับผิดชอบตนเองได้ ไม่อยู่ภายใต้การครอบง า ของระบบอุปถัมภ์ ไม่บิดเบือนและเอนเอียงด้วยอคติ โดยการคำนึงถึงผลประโยชน์ของส่วนรวม และ จิตใจมากกว่าผลประโยชน์ส่วนตน ๓. การเสริมสร้างจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนใน จังหวัดนครปฐม ควรเสริมสร้างจิตพฤติกรรมการเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมประชาธิปไตยของนักเรียนใน จังหวัดนครปฐม ประกอบด้วย บ-ว-ร-ส ๑) บ – บ้าน หรือครอบครัว ๒) ว – วัดเป็นศูนย์รวมจิตใจ ของประชาชน ๓) ร – โรงเรียนรวมถึงครูอาจารย์ ๔) ส – สังคม สังคมทั้งในระบบออนไลน์และ ออฟไลน์

คำสำคัญ