รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2560

ศึกษาและคัดลอกรูปแบบลวดลายไทย ที่ปรากฏในจิตรกรรมฝาผนังพระอุโบสถ รอบลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา

ยอดชาย พรหมอินทร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พ.ศ. 2560

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่อง ศึกษาและคัดลอกรูปแบบลวดลายไทย ที่ปรากฏในจิตรกรรมฝาผนังพระ อุโบสถรอบลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบจิตรกรรมฝาผนัง ลวดลายไทยที่ ปรากฏนจิตรกรรมฝผนัง กรคัดลอกลวดลายไทยจากจิตรกรรมฝาผนัง รวมทั้งจัดกลุ่มและ เปรียบเทียบรูปแบบและลวดลายไทยในจิตรกรรมฝาผนังทั้ง ๕ วัด ได้แก่ วัดวัง วัดวิหารเบิก จังหวัดพัทลุง วัดคูเต่า วัดมัชฌิมาวาส และวัดโพธิ์ปฐมวาส จังหวัดสงขลา ด้วยวิธีการออกสำรวจ ถ่ายภาพและคัดลอกลายเส้นลวดลายไทยในจิตรกรรมฝาผนังพระอุโบสถ จากการศึกษาพบว่า ลวดลายไทยแต่ละแหล่งมีความแตกต่างกันทั้งในเรื่องรูปแบบ ทักษะฝีมือ และเอกลักษณ์ประจำถิ่น รูปแบบการเขียนลวดลายที่เป็นสกุลช่างจากส่วนกลาง เช่น จิตรกรรมฝาผนังพระอุโบสถวัดมัชฌิมา วาส วัดโพธิ์ปฐมวาส วัดวังและวัดวิหารเบิก ส่วนจิตรกรรมฝาผนังที่วัดคูเต่า เป็นภาพเขียนสีฝุ่น ฝีมือช่างพื้นบ้าน เน้นการตัดส้น ตัวภาพจะมีลักษณะเดียวกับรูปหนังตลุง รูปแบบลวดลายก็จะ เป็นแบบพื้นบ้านที่แสดงเอกลักษณ์เฉพาะถิ่นอย่างสมบูรณ์ในแง่ศิลปกรรม กับความงามที่ปรากฎและ เชื่อมโยงสู่วิถีวัฒนธรรม โดยรวบรวมเป็นผลงานลายเส้นที่ได้คัดลอกจากจิตรกรรมฝาผนังของแต่ละ แหล่ง เพื่อเป็นข้อมูลทางวิชาการ ข้อมูลทางการศึกษา คุณค่าด้านความงามในทางศิลปะ ตลอดจน จิตสำนึกในการอนุรักษ์สืบสานลวดลายไทย

คำสำคัญ

จิตรกรรมฝาผนังMural PaintingDuplicationการคัดลอกAround Songkhla Lake BasinThai Arts Linesรอบลุ่มทะเลสาบสงขลารูปแบบลวดลายไทย

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง

การคัดลอกรูปแบบสถาปัตยกรรมไทยที่ปรากฏในจิตรกรรมฝาผนังพระอุโบสถ วัดมัชฌิมาวาส อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา

ยอดชาย พรหมอินทร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พ.ศ. 2556

การศึกษาจิตรกรรมฝาผนังสกุลช่าง จากอุโบสถของวัดในเขตอำเภอเมืองนครปฐม อำเภอนครชัยศรี และอำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม

ปัญญา พูพะเนียด มหาวิทยาลัยศิลปากร พ.ศ. 2553

การสร้างสรรค์ผลงานศิลปะไทยร่วมสมัยจากรูปลักษณ์จิตรกรรมฝาผนัง วัดศรีมงคล อำเภอหล่มเก่า จังหวัดเพชรบูรณ์

ฤทัยทิพย์ รัตนพันธ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์ พ.ศ. 2563

การศึกษาเทคนิคและกรบวนการระบายสีงานประติมากรรมไทยพื้นบ้าน เพื่อการทดลองและประยุกต์ใช้วัสดุสมัยใหม่ทดแทน : กรณีศึกษา วัดเนินเกษม จังหวัดสุพรรณบุรี

นิโรจน์ จรุงจิตวิทวัส มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์ พ.ศ. 2556

การสร้างสรรค์ประติมากรรม จากรูปแบบประติมากรรมปูนปั้น ประเภท ภาพบุคคล บนผนังพระอุโบสถ วัดไลย์ จังหวัดลพบุรี

วรุฒ วรรณแก้ว สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2564

ความงามจิตรกรรมฝาผนังอุโบสถตามทฤษฎีจิตวิสัย วัดโพธิ์ชัยโคกใหญ่ ตำบลบัวบาน อำเภอยางตลาด จังหวัดกาฬสินธุ์

พระมหาการันต์ ภูมิปญฺโญ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย พ.ศ. 2563

การศึกษาผลงานจิตรกรรมฝาผนังในพระอุโบสถวัดถ้ำตะโกพุทธโสภา อำเภอท่าวุ้ง จังหวัดลพบุรี

จุติรัช อนุกูล มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี พ.ศ. 2560

การศึกษาและสร้างสรรค์แนวทางงานจิตรกรรมฝาผนัง กรณีศึกษา : วัดภูมินทร์ จังหวัดน่าน

รัชฎาภรณ์ เตชะวงศ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย พ.ศ. 2552

ศิลปะลายรดน้ำโบราณสู่ผลงานจิตรกรรมไทยร่วมสมัย : กรณีศึกษาวิเคราะห์สร้างสรรค์จากผลงานจิตรกรรมลาย รดน้ำรูปแบบร่วมสมัยไทย

สุจิตรา พาหุการณ์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี พ.ศ. 2562

มวลมิตรอาเซียนในจิตรกรรมฝาผนัง : กรณีศึกษาภาพกาก ในจิตรกรรมฝาผนังในอำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี