การศึกษาเพื่อหารูปแบบการเตรียมความพร้อมในการมือกับแผ่นดินไหวของผู้สูงอายุในพื้นที่เสี่ยงภัย จังหวัดเชียงราย
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้เป็นการศึกษาแบบตัดขวาง (Analytic Cross-sectional Study) มีวัตถุประสงค์การวิจัยเพื่อประเมินความเสี่ยงทางด้านกายภาพ ที่อยู่อาศัย และประเมินความรู้ ทัศนคติ การปฏิบัติตัวของผู้สูงอายุในพื้นที่เสี่ยงเพื่อหารูปแบบการเตรียมความพร้อมในการรับมือแผ่นดินไหวที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุในพื้นที่เสี่ยงภัย จังหวัดเชียงราย เก็บข้อมูลวิจัยโดยการสำรวจสภาพทางกายภาพที่อยู่อาศัยและสัมภาษณ์ความรู้ ทัศนคติและการปฏิบัติตัวในการรับมือแผ่นดินไหว ในผู้สูงอายุในจังหวัดเชียงรายจำนวน 480ราย รวมถึงมีการสัมภาษณ์เชิงลึกเจ้าหน้าที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องกับการจัดทำแผนการรับมือแผ่นดินไหว จำนวน 24 คน จากผลการประเมินความเสี่ยงทางด้านกายภาพ ที่อยู่อาศัย ของผู้สูงอายุ พบว่า ประเภทของที่พักอาศัยส่วนใหญ่ร้อยละ 37.7 เป็นบ้านครึ่งปูนครึ่งไม้ ภายหลังภายหลังจากเกิดเหตุแผ่นดินไหว ร้อยละ 20.2 ได้รับความเสียหายบางปานกลาง เช่น มีคอนกรีตส่วน เปลือกหลุดออกมาบ้าง แต่เหล็กยังไม่คด ผลการสำรวจความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติตัวเมื่อเกิดแผ่นดินไหว พบว่าผู้สูงอายุมีความรู้เกี่ยวกับการรับมือแผ่นดินไหวในระดับสูง มีทัศนคติเกี่ยวกับการรับมือแผ่นดินไหวค่อนข้างดี แต่การปฏิบัติตัวในการรับมือแผ่นดินไหวพบว่ายังมีการปฏิบัติตัวที่ถูกต้องน้อย โดยเฉพาะในเรื่องของการได้รับข้อมูลเกี่ยวกับการปฏิบัติตัวเมื่อเกิดแผ่นดินไหวจากหน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่น การเข้าร่วมกิจกรรมการซักซ้อมแผนอพยพแผ่นดินไหว และพูดคุยกับสมาชิกในครอบครัว เมื่อเปรียบเทียบความแตกต่างด้านความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติระหว่างพื้นที่ความเสียหาย พบว่า ระดับคะแนนความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติเกี่ยวกับการรับมือแผ่นดินไหวมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) และผลการสัมภาษณ์เชิงลึกเจ้าหน้าที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พบว่าองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นยังไม่มีแผนในการรองรับเหตุฉุกเฉินแผ่นดินไหวที่เฉพาะเจาะจง นอกจากนี้ยังพบปัญหาการขาดแคลนบุคลากรและงบประมาณสำหรับรองรับกรณีเกิดเหตุแผ่นดินไหว จากผลการรวบรวมข้อมูลด้านปัจจัยต่างๆ ทีมวิจัยได้พัฒนารูปแบบการเตรียมความพร้อมที่เหมาะสมในรับการมือกับแผ่นดินไหวของผู้สูงอายุในพื้นที่เสี่ยงภัย จังหวัดเชียงราย พบว่า ควรมีการบูรณาการร่วมกันระหว่างเจ้าหน้าที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้นำชุมชนและผู้สูงอายุ โดยผู้บริหารจากหน่วยงานการปกครองจะต้องให้ความสำคัญ ไม่ว่าจะเป็นผู้ว่าราชการจังหวัดหรือนายอำเภอ รวมถึงจะต้องได้รับการสนับสนุนความช่วยเหลือด้านวิชาการและด้านอื่นๆอย่างเต็มรูปแบบจากสถาบันการศึกษาหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง