แนวทางการพัฒนาศักยภาพของระบบการสื่อสารในการจัดการท่องเที่ยวชุมชน จังหวัดอ่างทอง

บทคัดย่อ

จังหวัดอ่างทองมีความหลากหลายและโดดเด่นของผลิตภัณฑ์การท่องเที่ยวทั้งทางด้านประวัติศาสตร์ โบราณคดี ธรรมชาติ เกษตร และแหล่งท่องเที่ยวที่มนุษย์สร้างขึ้น หากพบว่า การท่องเที่ยวชุมชนต่าง ๆ ในจังหวัดอ่างทองยังเป็นชุมชนที่นักท่องเที่ยวไม่ค่อยรู้จัก และไม่ได้รับความสนใจ ใช้เป็นเพียงเส้นทางผ่านเพื่อเชื่อมโยงไปสู่จังหวัดอื่น การสื่อสารเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวไร้ทิศทาง คณะผู้วิจัยใช้การวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิภาพของกระบวนการสื่อสารในการจัดการท่องเที่ยวชุมชนจังหวัดอ่างทอง และความเข้มแข็งของเครือข่ายการสื่อสารในการจัดการท่องเที่ยวชุมชนจังหวัดอ่างทอง รวมทั้งแนวทางการพัฒนาระบบการสื่อสารในการจัดการท่องเที่ยวชุมชนจังหวัดอ่างทอง พื้นที่วิจัย คือ ชุมชนที่มีความโดดเด่นด้านการท่องเที่ยว 4 ชุมชนในจังหวัดอ่างทอง ได้แก่ 1) ชุมชนบางเจ้าฉ่า ตำบลบางเจ้าฉ่า อำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง 2) ชุมชนไผ่ดำพัฒนา อำเภอวิเศษชัยชาญ จังหวัดอ่างทอง 3) ชุมชนตลาดศาลเจ้าโรงทอง อำเภอวิเศษชัยชาญ จังหวัดอ่างทอง และ 4) ชุมชนเอกราช ตำบลเอกราช อำเภอป่าโมก จังหวัดอ่างทอง ประชากรกลุ่มเป้าหมายผู้เข้าร่วมการวิจัย ผ่านการสุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงจำนวน 25-30 ราย ประกอบด้วยผู้มีส่วนได้ส่วนเสียกับการท่องเที่ยวชุมชน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้การวิจัยเอกสาร การสำรวจภาคสนาม การสังเกต การสัมภาษณ์เชิงลึก และการประชุมกลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การประมวลวิเคราะห์สังเคราะห์และสรุปประเด็น มีข้อค้นพบดังนี้ (ก) ชุมชนทั้ง 4 นำเสนอจุดเด่นของชุมชนตนผ่านการจัดกิจกรรมการท่องเที่ยว โดยเน้นการใช้สื่อมวลชน และสื่อสมัยใหม่ เพื่อสร้างความสนใจแก่นักท่องเที่ยว (ข) รูปแบบการสื่อสารในการจัดการเครือข่ายการท่องเที่ยวในชุมชน เน้นแกนนำชุมชน และหน่วยงานองค์กรบริหารส่วนตำบล ทำหน้าที่เป็นผู้นำหลักในการส่งสารในเครือข่าย (ค) แนวทางการพัฒนาการสื่อสารเชิงรุกแบ่งออกเป็น 5 กลยุทธ์ ได้แก่ กลยุทธ์เกี่ยวกับผู้ส่งสาร กลยุทธ์การสร้างสาร กลยุทธ์การใช้สื่อ กลยุทธ์การเข้าถึงผู้รับสาร และกลยุทธ์การบริหารและการจัดการงานมหกกรรมต่างๆ

คำสำคัญ