องค์กรวินิจฉัยความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ : ศึกษาเปรียบเทียบในกลุ่มประเทศอาเซียน
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การตรวจสอบโดยฝ่ายตุลาการถือได้ว่าสำคัญตามหลักการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยและการแบ่งแยกอำนาจ ที่บรรดาตุลาการสามารถ ทำหน้าที่พิจารณาตรวจสอบความชอบของกฎหมายที่ตราโดยฝ่ายนิติบัญญัติ หรือการกระทำของฝ่ายบริหาร ปัจจุบันองค์กรที่ทำหน้าที่ดังกล่าวมีหลากหลาย รูปแบบ สรุปได้เป็น 5 ระบบที่สำคัญ ได้แก่ (1) ระบบอังกฤษที่รัฐสภาเป็น ผู้มีอำนาจอธิปไตย (2) ระบบอเมริกาที่ศาลยุติธรรมมีอำนาจในการวินิจฉัย ตรวจสอบ (3) ระบบศาล รัฐธรรมนญูของประเทศยุโรปอย่างของประเทศออสเตรีย และเยอรมันที่ได้รับอิทธิพลแนวความคิดมาจาก Hans Kelsen (4) ระบบหัวหน้า ฝ่ายบริหาร (องค์อธิปัตย์) เป็นผู้มีอำนาจวินิจฉัย และ (5) ระบบสภารัฐธรรมนูญ แบบฝรั่งเศส รายงานวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์สำคัญในการศึกษาวิเคราะห์องค์กร ที่ทำหน้าที่ควบคุมและตรวจสอบความชอบด้วยรัฐธรรมนูญของกลุ่มประเทศ ในอาเซียน และจากการศึกษาพบว่าประเทศในอาเซียนได้รับอิทธิพลแนวคิด ในเรอื่งการควบคมุกฎหมายมีให้ขัดต่อรัฐธรรมนญูมาจากหลากหลายแนวความคิด ก่อให้เกิดรูปแบบขององค์กรวินิจฉัยความชอบด้วยรัฐธรรมนูญในลักษณะต่างๆ ตั้งแต่ ระบบศาลรัฐธรรมนูญของไทยและอินโดนีเซีย ระบบศาลยุติธรรมของ สิงคโปร์ มาเลเซีย และฟิลิปปินส์ ระบบสภารัฐธรรมนูญของกัมพูชา และองค์กร เทยีบเทา่อนื่ๆ ได้แก่คณะตลุาการรัฐธรรมนญูของพม่าองคค์ณะตคีวามรฐัธรรมนญู ของบรูไนซึ่งมีลักษณะเป็นคณะตุลาการประเภทหนึ่ง และเวียดนามและลาวซึ่งมี คณะกรรมการถาวรประจำสภาแห่งชาติเป็นองค์กรที่ทำหน้าที่ดังกล่าว แม้องค์กรวินิจฉัยความชอบด้วยรัฐธรรมนูญของกลุ่มประเทศสมาชิก อาเซยีนจะมหีลากหลายรปูแบบ แตม่อิาจปฏเิสธไดว้า่องคก์รวนิจิฉยัความชอบดว้ย รัฐธรรมนูญของทุกประเทศในอาเซียนมีพัฒนาการในระดับที่ใกล้เคียงกัน ทั้งใน เชิงโครงสร้าง อำนาจหน้าที่ และแนวปฏิบัติที่มุ่งเน้นการ รับรองและคุ้มครองสิทธิ และเสรภีาพของประชาชนภายในประเทศ ซึ่งสรปุได้ว่าองคก์รวินิิจฉัยความชอบด้วย รัฐธรรมนูญของประเทศสมาชิกอาเซียนมีแนวโน้มที่จะก้าวไปสู่การสร้างความ ร่วมมือให้เกิดเป็นองค์กรยุติธรรมในภูมิภาคอาเซียนได้ ด้วยเหตุดังกล่าว รายงาน วิจัยฉบับนี้จึงให้ข้อเสนอแนะใน 2 ประเด็นที่สำคัญกล่าวคือ (1) ข้อเสนอแนะ ในระดับภูมิภาคอาเซียนซึ่งเสนอให้รัฐสมาชิกอาเซียนสร้างความร่วมมือ ด้วยการจัดตั้งองค์การยุติธรรมในระดับภูมิภาคอาเซียนโดยเฉพาะ ในรูปแบบของ ศาลสิทธิมนุษยชนแห่งอาเซียน โดยศึกษาปรับใช้จากโครงสร้าง อำนาจหน้าที่และ องคป์ระกอบต่างๆ ขององคก์รวนิจิฉยัความชอบดว้ยรฐัธรรมนญูของกลุ่มประเทศ สมาชิกอาเซียน และ (2) เป็นข้อเสนอแนะในการพัฒนาศาลรัฐธรรมนูญของไทย ให้สอดคล้องกับการรวมกลุ่มเป็นรัฐประชาคมอาเซียน โดยเสนอให้ศาลรัฐธรรมนญูไทย มีอำนาจหน้าที่ในการวินิจฉัยความสอดคล้องของกฎหมายภายในกับกรอบกติกา ของประชาคมอาเซียน