การปกครองท้องถิ่นเปรียบเทียบ : กลุ่มประเทศภูมิภาคอาเซียน

บทคัดย่อ

การศึกษาเปรียบเทียบการปกครองท้องถิ่นของกลุ่มประเทศภูมิภาคอาเซียน (กลุ่มประเทศ อินโดจีน (CLMV) คือ กัมพูชา ลาว เมียนมาร์ และ เวียดนาม) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) รูปแบบโครงสร้างและอำนาจ ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเปรียบเทียบ 2) การเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาท้องถิ่นเปรียบเทียบ และ 3) ลักษณะการมีส่วนร่วมของประชาชนในการพัฒนาท้องถิ่นเปรียบเทียบระหว่างประเทศไทยกับกลุ่มประเทศอินโดจีนเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการศึกษาเอกสารทั้งในประเทศและต่างประเทศ การสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ผู้บริหารองค์กรปกครองท้องถิ่น ผู้นำชุมชน และประชาชนของแต่ละประเทศ แล้วนำข้อมูลเชิงคุณภาพที่ได้มาจากการเก็บรวบรวมข้อมูล มาวิเคราะห์ด้วยการตีความเชิงอุปนัยและการวิเคราะห์เชิงตรรกะแล้วใช้การพรรณนาความผลของการวิเคราะห์ข้อมูล สรุปผลการวิจัย 1. รูปแบบและโครงสร้างการปกครองการปกครองของไทยแบ่งส่วนราชการออกเป็น 3 ส่วน คือ ส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค และส่วนท้องถิ่น ส่วนกัมพูชา ลาว เมียนมาร์ และ เวียดนามการปกครองของเวียดนามแบ่งส่วนราชการออกเป็น2 ส่วน คือ ส่วนกลาง ส่วนภูมิภาคหรือส่วนท้องถิ่น 2. การมีส่วนร่วมและการเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาท้องถิ่นเปรียบเทียบประเทศไทยกับเวียดนาม เมียนมาร์ ลาว และกัมพูชาได้แก่ 1) การเลือกตั้งฝ่ายบริหาร ไทยและเวียดนามจะเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการเลือกตั้งผู้บริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นโดยตรงทุกประเภท แต่เมียนมาร์ ลาว และกัมพูชาไม่มีการเลือกตั้งผู้บริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะมีแต่กัมพูชาที่มีการกระจายอำนาจให้สภาตำบล สมาชิกมาจากการเลือกตั้งจากประชาชน แต่ไม่มีฐานะเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 2) การเสนอแนะหรือการแสดงความคิดเห็น จะมีลักษณะคล้ายกัน คือ จะเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการเสนอแนะหรือการแสดงความคิดเห็นผ่านกระบวนการประชาคมหรือการประชุมหมู่บ้านหรือชุมชน ให้แสดงความคิดเห็นหรือเสนอแนะความต้องการ 3) การตัดสินใจ มีลักษณะที่เหมือนกันไม่ได้ให้ประชาชนได้ตัดสินใจเลือกแนวทางในการพัฒนาท้องถิ่นเอง ถึงแม้จะมีการประชาคมก็ตาม แต่การตัดสินใจนั้นขึ้นอยู่กับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือองค์กรส่วนภูมิภาคเป็นสำคัญ และ 4) การปฏิบัติหรือดำเนินการไม่มีความแตกต่างกันมากนักในการมีส่วนร่วมในการดำเนินการของประชาชนยกเว้นการมีส่วนร่วมของไทยและกัมพูชามีการเมืองมาเกี่ยวข้อง กล่าวคือ จะมีส่วนร่วมกับฝ่ายบริหารที่ตนเองสนับสนุนมากกว่า 3. ลักษณะการมีส่วนร่วมของประชาชนให้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาท้องถิ่นเปรียบเทียบระหว่างประเทศไทยกับกลุ่มประเทศอินโดจีนพบว่า แปรผันไปตามการกระจายอำนาจ โดยประเทศไทยเปิดโอกาสประชาชนให้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาท้องถิ่นมากที่สุด เนื่องจากมีการกระจายอำนาจมากที่สุด ส่วนเวียดนาม เมียนมาร์ กัมพูชา และลาว การมีส่วนร่วมของประชาชนจะคล้ายๆ กัน ขึ้นอยู่กับปัจจัยที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมของประชาชน เช่น ระบอบการปกครองระดับของการกระจายอำนาจรูปแบบองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นทุนทางสังคมและศักยภาพของประชาชน และวัฒนธรรมทางการเมือง

คำสำคัญ