การผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีสำหรับตรวจวัดอะฟลาทอกซินเอ็ม1 ด้วยวิธีเอนไซม์ลิงก์อิมมิวโนซอร์เบนท์แอสเสย์
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
อะฟลาทอกซิน (aflatoxin, AF) เป็นกลุ่มสารพิษที่เกิดจากราซึ่งอาจปนเปื้อนอยู่ในพืชที่ใช้เป็น อาหารสัวต์อะฟลาทอกซินหลักที่พบได้แก่ อะฟลาทอกซินบี1 อะฟลาทอกซินบี2 อะฟลาทอกซินจี1 และอะฟลาทอกซินจี 2 เมื่อสัตว์ได้รับอะฟลาทอกซินชนิด บี1 (AFB1) เข้าสู่ร่างกายจะเกิดการเปลี่ยนรูปเป็นอะฟลาทอกซินชนิด เอ็ม1 (AFM1) ที่บริเวณตับและหลั่งออกมายังต่อมน้ํานม ซึ่งสารนี้เป็นสารก่อมะเร็งชนิดหนึ่ง ดังนั้นการตรวจหาปริมาณของ AFM1 ที่มีอยู่ในผลิตภัณฑ์นมจึงมีความจําเป็น ในการตรวจวัดปริมาณ AFM1 นั้นทําได้หลายวิธี โดยวิธีที่นิยมใช้ตรวจคัดกรองตัวอย่างจํานวนมากได้แก่ วิธีเอนไซ์ลิงก์อิมมิวโนซอร์ เบนท์แอสเสย์ (enzyme-linked immunosorbent assay, ELISA) ในปัจจุบันชุดตรวจ AFM1 ด้วยวิธี ELISA นี้ต้องนําเข้าจากต่างประเทศ ดังนั้น งานวิจัยนี้จึงมีเป้าประสงค์เพื่อผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีต่อ AFM1 สําหรับใช้ในการพัฒนาการตรวจด้วยวิธี ELISA โดยทําการฉีดแอนติเจน AFM1 ที่เชื่อมต่อกับอัลบูมินในซีรัมของวัว เพื่อทําการกระตุ้นภูมิคุ้มกันของหนูไมซ์สายพันธุ์ BALB/c จํานวน 5 ตัว พบว่าหนูทุกตัวตอบสนองต่อแอนติเจน โดยสร้างแอนติบอดีที่มีค่าระดับแอนติบอดีในเลือด ระหว่าง 1:8,192,000 และ 1:32,768,000 เมื่อทําการหลอมรวมเซลล์ม้ามของหนูไมซ์กับเซลล์มัยอีโลมา P3X เพื่อเตรียมโมโนโคลน พบว่าได้โมโนโคลนจํานวน 5 โคลน ได?แก? AFM1-1, AFM1-3, AFM1-9, AFM1-15 และ AFM1-17 โมโนโคลแอนติบอดี (MAb) จากโคลนเหล่านี้มีไอโซไทป์เป็นชนิด IgG1 ทั้งหมด เมื่อทดสอบความไวของMAb ซึ่งวัดในรูปของค่าความเข้มข้นของสารที่ต่ําที่สุดที่สามารถตรวจวัดได้ (limit of detection,LOD) มีค่าเท่ากับ 16, 15, 5, 7 และ 8 พิโคกรัมต่อมิลลิลิตร ตามลําดับ การทดสอบการ ทําปฏิกิริยาข้ามของ MAb ต่อสารต่างๆ แสดงว่า MAb เกิดปฏิกิริยาข้ามกับ AFB1 และ AFG1 แต่ไม่เกิดปฏิกิริยาข้ามกับสารนอกกลุ่มที่ใช้ทดสอบ ต่อมาได้ทําการเลือก AFM1-9 มาผลิต MAb แล้วใช่ในการเตรียม ELISA และประเมินประสิทธิภาพการตรวจวัด AFM1 ที่ถูกเติมลงไปในน้ํานมตัวอย่าง จากการทดลองพบว่า ค่าร้อยละของการได้กลับคืน และค่าร้อยละสัมประสิทธิ์ความแปรปรวนของการวิเคราะห์แบบ Intra-assay อยู่ในช่วง 92 – 104% และ 3.50 – 15.8% ตามลําดับ ส่วนการวิเคราะห์แบบ Interassay จะได้ค่าอยู่ในช่วง 100 – 103% และ 1.32 – 7.98% ตามลําดับ เมื่อเปรียบเทียบกับผลการตรวจวัด AFM1 ระหว่างวิธีELISA และ HPLC พบว่าผลการตรวจวัดทั้งสองวิธีสอดคล้องกัน โดยมีค่า R2 เท่ากับ 0.992 จากผลการทดลองชี้ให้เห็นว่า MAb ที่ผลิตจากโมโนโคลน AFM1-9 มีความเหมาะสมสําหรับการนํามาใช้ ELISA เพื่อตรวจวัด AFM1 อย่างมีประสิทธิภาพในการตรวจคัดกรองตัวอย่างน้ำนมดิบ