รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2559
การศึกษาความหลากหลายของสายพันธุ์ต้นพะยูงในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคตะวันออกของประเทศไทยด้วยเครื่องหมายทางพันธุกรรม
ผศ. ดร. พัชณี แสงทอง มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2559 ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
ในปัจจุบันพะยูงเป็นไม้ยืนต้นที่ใกล้สูญพันธุ์อันเนื่องจากการลักลอบตัดไม้อย่างผิดกฎหมายพะยูงเป็นไม้เนื้อแข็งที่มีลายเนื้อไม้สวย มีชื่อและความหมายดีถือเป็นไม้มงคลที่นิยมนำมาทำเป็นเฟอร์นิเจอร์ สิ่งของแกะสลัก และวัตถุมงคลต่างๆ ที่มีราคาแพง งานวิจัยนี้เป็นการศึกษาความหลากหลายของสายพันธุ์ต้นพะยูงในเขตภาคตะวันออก และภาคตะวันออกเฉียงเหนือในไทยด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอบริเวณ trnL-trnL และ trnL-trnF intergenic spacers ในคลอโรพลาสต์ดีเอ็นเอ โดยใช้ตัวอย่างใบอ่อนพะยูงจำนวน 39 ตัวอย่างจาก 7 จังหวัดในประเทศไทยได้แก่ อุบลราชธานี อุดรธานี ขอนแก่น ศรีสะเกษ สกลนคร พิษณุโลก และฉะเชิงเทรา การศึกษาลำดับนิวคลีโอไทด์ทั้งหมดของพะยูงที่ได้จากทั้งสองบริเวณพบว่ามีเพียงตำแหน่งที่ 138 ในบริเวณ trnL-trnL inergenic spacer ของตัวอย่างจากจังหวัดอุบลราชธานี และตัวอย่างจากจังหวัดฉะเชิงเทรา (รหัส UB05 และ CC04) เพียงตำแหน่งเดียวที่เกิดการเปลี่ยนแปลงของไนโตรจีนัสเบสแบบทรานเวิสชั่นจากอะดีนีนเป็นไซโตซีน และจากการจำแนกวิวัฒนาการสายพันธุ์โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูป Molecular evolutionary genetics analysis (MEGA) โดยแสดงแผนผังวิวัฒนาการ (phylogenetic tree) ชนิด Neighbor-Joining Tree (NJtree) เทียบกับลำดับนิวคลีโอไทด์ในฐานข้อมูล NCBI ด้วยโปรแกรม BLAST พบว่าลำดับนิวคลีโอไทด์ในคลอโรพลาสต์ดีเอ็นเอของพะยูงมีความคล้ายคลึงกับ Dalbergia cochinchinensis voucher VNMN:B0001132และ Dalbergia lanceolaria voucher Sirichamorn YSM 2009-02 โดยมีค่าการระบุเอกลักษณ์สูงสุดเท่ากับร้อยละ100 และ 96 ในบริเวณ trnL-trnL และ trnL-trnF ตามลำดับ จากการศึกษาความหลากหลายของลำดับนิวคลีโอไทด์ที่ได้จากการศึกษาในบริเวณ trnL-trnL และ trnL-trnF intergenic spacers จากตัวอย่างพะยูงในพื้นที่ 7 จังหวัดยังไม่สามารถจัดจำแนกพะยูงในเชิงชีวภูมิศาสตร์ได้ อย่างไรก็ตามการศึกษาเครื่องหมายทางพันธุกรรมในบริเวณอื่นเพิ่มจะสามารถนำไปใช้จัดจำแนก และระบุแหล่งที่มาของพะยูงในทางภูมิศาสตร์ที่แตกต่างกันได้
คำสำคัญ
Polymerase chain reactionphylogenetic treemitochondrial DNAGenetic markerChloroplast DNAเครื่องหมายทางพันธุกรรมพะยูงไมโทคอนเดรียลดีเอ็นเอSiamese rosewoodคลอโรพลาสต์ดีเอ็นเอIntergenic SpacerNucleotide sequencingนิวคลีโอไทด์Dalbergia cochinchinensis Pierre.noncording spacersกระยูงการเพิ่มปริมาณดีเอ็นเอด้วยปฏิกิริยาลูกโซ่การหาลำดับบริเวณนอนโค้ดดิงประดู่ลายแผนภูมิวิวัฒนาการอินเตอร์เจนิกสเปสเซอร์
งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง
วิจัย สำรวจ คัดเลือก และศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมทุเรียนพื้นบ้านในสามจังหวัดชายแดนใต้ของประเทศไทย ปีที่ 2
นิเวศน์ อรุณเบิกฟ้า สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) (สวก.) พ.ศ. 2564 การสำรวจ รวบรวมและการอนุรักษ์พันธุกรรม มันมู้ มันไข่นก และสาคูขาว ในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย
นางพรรัตน์ ศิริคำ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2559 การประเมินความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมของสายพันธุ์จำปาดะในพื้นที่14 จังหวัดภาคใต้ของประเทศไทยโดยใช้เครื่องหมายดีเอ็นเอเพื่อเป็นแนวทางการขยายพันธุ์ทางการค้าและการอนุรักษ์พันธุกรรม
เบญจวรรณ ยันต์วิเศษภักดี มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา พ.ศ. 2563 ความหลากหลายของชนิดและเครื่องหมายพันธุกรรมปูแดงในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย
บังอร แถวโนนงิ้ว ภาควิชาชีววิทยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม พ.ศ. 2552 การสำรวจความหลากชนิดและความหลากหลายทางด้านพันธุกรรมของถั่วตระกูล Vigna ในมหาวิทยาลัยมหิดล วิทยาเขตกาญจนบุรีในมหาวิทยาลัยมหิดล วิทยาเขตกาญจนบุรี
ชลธิรา แสงศิริ มหาวิทยาลัยมหิดล พ.ศ. 2555 โครงการ การศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมและการจำแนกพริกพื้นเมืองในประเทศไทย
อรรัตน์ มงคลพร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน พ.ศ. 2560 การศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมของโคพื้นเมืองไทยในเขตภาคกลาง
กัญญา จิระเจริญรัตน์ ภาควิชาเทคโนโลยีการผลิตสัตว์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง พ.ศ. 2551 การศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมของเท้ายายม่อมในภาคตะวันออกของประเทศไทยโดยใช้ลักษณะทางสัณฐานวิทยาร่วมกับเครื่องหมายโมเลกุล
สุภาภรณ์ เอี่ยมเข่ง มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก พ.ศ. 2561 การวิเคราะห์ความหลากหลายทางพันธุกรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย
วิภู กุตะนันท์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. 2557 การประเมินความหลากหลายของทุเรียนพื้นบ้าน เพื่อการคัดเลือก อนุรักษ์ และขยายพันธุ์ กรณีศึกษาอำเภอปะทิว และอำเภอท่าแซะ จังหวัดชุมพร (ชื่อเดิม: ลายพิมพ์ดีเอ็นเอและลักษณะประจำพันธุ์ทุเรียนสายพันธุ์พื้นบ้านในจังหวัดชุมพร)
สุพัตรา โพธิ์เอี่ยม สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2559