โครงการวิจัยการพัฒนาพันธุ์ว่านสี่ทิศ
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การพัฒนาพันธุ์ว่านสี่ทิศประกอบด้วย 2 การทดลอง ได้แก่ การศึกษาความมีชีวิตของละอองเกสรว่านสี่ทิศโดยใช้ว่านสี่ทิศ 9 พันธุ์คือ พันธุ์วาวี 05, พันธุ์วาวี 06, พันธุ์ดอยช้าง 02, พันธุ์ดอยช้าง 04, พันธุ์ Double Dream, พันธุ์ Alfresco, พันธุ์ Cherry Nymph, พันธุ์ joker และ พันธุ์ fanfare พบว่าละอองเกสรเมื่อดอกเริ่มบานได้ 1 วัน ละอองเกสรไม่สามารถงอกหลอดละอองเกสรได้ทั้ง 8 พันธุ์ ส่วนละอองเกสรที่เก็บหลังจากดอกบาน 3 วัน สามารถงอกหลอดละอองเกสรได้ทั้ง 8 พันธุ์ มีการงอกสูง 70-80% โดยว่านสี่ทิศพันธุ์วาวี 05 มีเปอร์เซ็นต์ความงอกเฉลี่ยสูงสุด 81.72 % ส่วนพันธุ์ joker มีเปอร์เซ็นต์ความงอกเฉลี่ยต่ำสุด 72.82% การเก็บรักษาละอองเกสรว่านสี่ทิศ พบว่าการเก็บรักษาละอองเกสรที่อุณหภูมิ 5 องศาเซลเซียส ว่านสี่ทิศทุกพันธุ์ที่ทำการทดลองสามารถเก็บได้ 15-20 วัน ละอองเกสรยังคงมีความงอกที่ดี ในว่านสี่ทิศพันธุ์วาวี 05 และวาวี 06 สามารถเก็บรักษาได้นานถึง 45 วัน ยังมีเปอร์เซ็นต์ความงอก 20-50 เปอร์เซ็นต์ ในขณะที่การเก็บรักษาที่อุณหภูมิห้อง (25-35oซ) เก็บได้นานเพียง 3 วัน การสร้างลูกผสมว่านสี่ทิศ โดยใช้ว่านสี่ทิศ 9 พันธุ์คือเป็นพันธุ์ของกรมวิชาการเกษตร 4 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ วาวี 1, วาวี 2, วาวี 3, วาวี 4, กับพันธุ์ต่างประเทศจำนวน 5 พันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ Benfica, พันธุ์ Double Dream, พันธุ์ Alfresco, พันธุ์ Cherry Nymph, และ พันธุ์ Fanfare ได้ลูกผสมว่านสี่ทิศ จำนวน 2 คู่ผสม ได้แก่ พันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Benfica และพันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Double Dream เมื่อนำเมล็ดพันธุ์ลูกผสมมาเพาะได้ต้นพันธุ์ลูกผสมระหว่างพันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Benfica ซึ่งได้ลูกผสมในปี พ.ศ. 2556 และ พ.ศ. 2557 จำนวน 975 ต้น และลูกผสม วาวี 1 กับพันธุ์ Double Dream จำนวน 547 ต้น ลูกผสมว่านสี่ทิศระหว่างพันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Benfica มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางหัว เฉลี่ย 1.2 เซนติเมตร มีจำนวนใบ เฉลี่ย 2 ใบ และความยาวของใบ เฉลี่ย 8 เซนติเมตร สำหรับลูกผสมว่านสี่ทิศระหว่างพันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Double Dream มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางหัว เฉลี่ย 1.3 เซนติเมตร มีจำนวนใบเฉลี่ย 2 ใบ และความยาวของใบ เฉลี่ย 7 เซนติเมตร ลูกผสมว่านสี่ทิศที่ผสมในปี พ.ศ. 2556 เมื่อนำมาเพาะลงในถุงเพาะชำเมื่อมีอายุ 2 ปี นำมาวัดการเจริญเติบโต ลูกผสมว่านสี่ทิศระหว่าง พันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Benfica มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางหัว เฉลี่ย 4.3 เซนติเมตร มีจำนวนใบเฉลี่ย 4 ใบ และมีความยาวของใบเท่ากับ 17 เซนติเมตร ส่วนลูกผสมว่านสี่ทิศระหว่างพันธุ์ วาวี 1 กับพันธุ์ Double Dream มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางหัวเฉลี่ย 3.7 เซนติเมตร มีจำนวนใบเฉลี่ย 4 ใบ และความยาวของใบเท่ากับ 19 เซนติเมตร 1/ ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรที่สูงเชียงราย 2/ ศูนย์วิจัยพืชสวนเชียงราย 3/ สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 1