การเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือนเพื่อพัฒนาสมรรถนะการออกแบบและการจัดการเรียนรู้สำหรับนักศึกษาครูดิจิทัล

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน และพัฒนาแพลตฟอร์มการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน เพื่อนำไปใช้สำหรับพัฒนาสมรรถนะการออกแบบและการจัดการเรียนรู้สำหรับนักศึกษาครูในยุคดิจิทัล การวิจัยแบ่งเป็น 5 ระยะ คือ ระยะที่ 1 พัฒนารูปแบบการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน ระยะที่ 2 พัฒนาสถาปัตยกรรมแพลตฟอร์มการเรียนรู้ ระยะที่ 3 สังเคราะห์การออกแบบและการจัดการเรียนรู้ สมรรถนะครูดิจิทัลและการใช้เครื่องมือดิจิทัลเพื่อออกแบบและจัดการเรียนรู้ ระยะที่ 4 พัฒนาแพลตฟอร์มการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือนเพื่อพัฒนาสมรรถนะการออกแบบและการจัดการเรียนรู้สำหรับนักศึกษาครูดิจิทัล และระยะที่ 5 ศึกษาผลการทดลองใช้แพลตฟอร์มการเรียนรู้ใน 5 ประเด็น ได้แก่ 1) สมรรถนะการออกแบบ การจัดการเรียนรู้ 2) สมรรถนะการจัดการเรียนรู้ 3) สมรรถนะการใช้เครื่องมือดิจิทัลเพื่อออกแบบและจัดการเรียนรู้ 4) ความเป็นนักศึกษาครูดิจิทัล และ 5) ประเมินความพึงพอใจเชิงคุณภาพต่อการใช้งานแพลตฟอร์มการเรียนรู้ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ 1) แบบทดสอบวัดความรู้ด้านการออกแบบ การจัดการเรียนรู้ 2) แบบทดสอบวัดความรู้ด้านการจัดการเรียนรู้ 3) แบบทดสอบวัดความรู้ด้านสมรรถนะครูดิจิทัลและการใช้เครื่องมือดิจิทัลเพื่อออกแบบและจัดการเรียนรู้ 4) แบบประเมินคุณลักษณะและความสามารถในการออกแบบการจัดการเรียนรู้ 5) แบบประเมินคุณลักษณะและความสามารถในการการจัดการเรียนรู้ 6) แบบประเมินคุณลักษณะและความสามารถในการใช้เครื่องมือดิจิทัลเพื่อออกแบบและจัดการเรียนรู้ และ 7) แบบประเมินความพึงพอใจที่มีต่อการใช้งานแพลตฟอร์มการเรียนรู้ กลุ่มเป้าหมายของการวิจัย คือ นักศึกษาหลักสูตรศึกษาศาสตรบัณฑิต ชั้นปีที่ 3 มหาวิทยาลัยสวนดุสิต โดยใช้วิธีการสุ่มแบบกลุ่ม (Cluster Sampling) แบ่งการศึกษาออกเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มควบคุม 30 คน ใช้วิธีจัดการเรียนรู้แบบปกติ และกลุ่มทดลอง 31 คน ใช้วิธีเรียนรู้ด้วยตนเองผ่านแพลตฟอร์มการเรียนรู้ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพื้นฐาน (Descriptive Statistics) ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าความเบี่ยงเบนมาตรฐาน คะแนนความแตกต่างก่อนและหลังเรียน และใช้ Independent-samples t-test ทดสอบสมมติฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1. รูปแบบการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน ประกอบด้วย 3 องค์ประกอบที่สำคัญ คือ องค์ประกอบที่ 1 เป็นกระบวนการเรียนรู้แบบอารยะ (Universal Learning Process) มี 3 ขั้นตอนหลัก คือ ขั้นมีส่วนร่วมก่อนเรียน (Engagement) ขั้นนำเสนอสาระความรู้ (Representation) และขั้นฝึกปฏิบัติและแสดงความสามารถ (Action and Expression) องค์ประกอบที่ 2 คือ ระบบการเรียนรู้แบบอัจฉริยะ (Intelligent Learning System) มี 4 องค์ประกอบที่สำคัญ คือ 1) ระบบการเรียนแบบอัจฉริยะ 2) ระบบวิเคราะห์ผู้เรียนอัตโนมัติ 3) ระบบนำเสนอความรู้แบบอัจฉริยะ และ 4) ระบบให้คำแนะนำอัจฉริยะแบบอัตโนมัติ และองค์ประกอบที่ 3 เป็นระบบการเรียนรู้แบบเสมือน (Virtual Learning System) มี 5 องค์ประกอบที่สำคัญ คือ 1) เนื้อหาการเรียนแบบเสมือน 2) กิจกรรม การเรียนแบบเสมือน 3) ปฏิสัมพันธ์ของผู้เรียนแบบเสมือน 4) สื่อและทรัพยากรการเรียนแบบเสมือน และ 5) การวัดและประเมินผลแบบเสมือน ผลการประเมินรับรองความเหมาะสมในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 2. สถาปัตยกรรมการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน ประกอบด้วย 3 ส่วนหลัก คือ 1) ส่วนผู้ใช้งาน เป็นส่วนของผู้ที่เกี่ยวข้องในการใช้งานระบบและแพลตฟอร์มการเรียนรู้ 2) ส่วนรองรับ การเรียนรู้แบบเสมือน เป็นส่วนของอุปกรณ์และช่องทางในการเข้าถึงระบบผ่านเครือข่ายอินเทอร์เน็ต และ 3) ส่วนรองรับการทำงานของแพลตฟอร์มการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน เป็นส่วนสำคัญของระบบที่มีความเป็นอัจฉริยะผ่านสภาพแวดล้อมการเรียนรู้แบบออนไลน์ โดยจะสามารถใช้เป็นเครื่องมือสำหรับช่วยในการจัดการเรียนรู้ได้ด้วยระบบที่เป็นอัตโนมัติ ผลการประเมินรับรองความเหมาะสมในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 3. แพลตฟอร์มการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ E1/E2 เท่ากับ 82.50/83.39 สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนด และมีผลการประเมินรับรองคุณภาพอยู่ในระดับมากที่สุด 4. ผลการใช้แพลตฟอร์มการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือนเพื่อพัฒนาสมรรถนะการออกแบบและการจัดการเรียนรู้สำหรับนักศึกษาครูดิจิทัล พบว่า นักศึกษาครูที่เรียนรู้ด้วยตนเองผ่านแพลตฟอร์มการเรียนรู้อารยอัจฉริยะเสมือน มีค่าเฉลี่ยผลการประเมินในแต่ละด้าน ดังนี้ 4.1 สมรรถนะการออกแบบการจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับดีเยี่ยม 4.2 สมรรถนะการจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับดีเยี่ยม 4.3 สมรรถนะการใช้เครื่องมือดิจิทัลเพื่อออกแบบและจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับดีมาก 4.4 ความเป็นนักศึกษาครูดิจิทัล อยู่ในระดับดีมาก 4.5 ความพึงพอใจต่อการใช้งานแพลตฟอร์มการเรียนรู้ อยู่ในระดับมากที่สุด

คำสำคัญ