การพัฒนาพันธุ์ถั่วลิสงและเทคโนโลยีการผลิตเพื่อเพิ่มผลผลิตสำหรับเขตภาคกลางและภาคเหนือของประเทศไทย (ปีที่ 2)
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อคัดเลือกพันธุ์ถั่วลิสงที่ให้ผลผลิตสูง มีอายุเก็บเกี่ยวเหมาะสม มีลักษณะทางการเกษตรและลักษณะการใช้ประโยชน์ฝักแห้งเพื่อการบริโภคหรือแปรรูปที่ดี และปรับตัวได้ดีในพื้นที่เพาะปลูกถั่วลิสง รวมทั้งเพื่อพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตถั่วลิสงที่เหมาะสมกับฤดูกาล สภาพพื้นที่เพาะปลูกและการจัดการของเกษตรกรในท้องถิ่นต่าง ๆ ในเขตภาคเหนือและภาคกลางของประเทศไทย จากการประเมินผลผลิตถั่วลิสงสายพันธุ์ดีเด่น 10 สายพันธุ์ เปรียบเทียบกับพันธุ์มาตรฐาน 4 พันธุ์ ได้แก่ ไทนาน 9 ขอนแก่น 84-8 เกษตรศาสตร์สวก. 1 และเกษตรศาสตร์โก๋แก่ 40 ในแปลงเกษตรกร ในฤดูแล้ง ปี พ.ศ. 2564/65 และในฤดูฝน ปี พ.ศ. 2565 สามารถคัดเลือกถั่วลิสงสายพันธุ/ดีเด่นจำนวน 2 สายพันธุ์ ได้แก่ KUP11S1-1 และ KUP11231-3 ซึ่งเป็นสายพันธุ์ที่เกิดจากคู่ผสมไทนาน 9 x ขอนแก่น 6 ให้ผลผลิตฝักแห้งสูงกว่า 400 กิโลกรัม ต่อไร่ ทั้งนี้ได้ดำเนินการยื่นขอขึ้นทะเบียนพันธุ์ถั่วลิสง สำหรับสายพันธุ์ KUP11S1-1 ในนาม “ถั่วลิสงพันธุ์ เคยู อาร์ด้า 20” กับกรมวิชาการเกษตร โดยถั่วลิสงพันธุ์ เคยู อาร์ด้า 20 เป็นพันธุ์ที่มีเสถียรภาพในการให้ผลผลิตเฉลี่ยสูง และมีลักษณะประจำพันธุ์ดังนี้ ให้ผลผลิตฝักแห้งเฉลี่ย 390 กิโลกรัมต่อไร่ และมีศักยภาพให้ผลผลิตได้สูงถึง 450 กิโลกรัมต่อไร่ หากมีการจัดการที่ดี ทรงต้นเปนแบบพุ่มแผ่ ฝักคอดปานกลาง ปลายฝักมีจงอยเล็กน้อย เปลือกฝักมีลายเล็กน้อย เปลือกฝักบาง มี 2 – 4 เมล็ดต่อฝัก เยื่อหุ้มเมล็ดสีชมพูอ่อน เมล็ดรูปร่างกลมรี เมล็ดขนาดกลาง คือมีน้ำหนัก 100 เมล็ดเฉลี่ย 53 กรัม เหมาะสมต่อการแปรรูปเปนถั่วเคลือบ เปอร์เซ็นต์กะเทาะเฉลี่ย 67 เปอร์เซ็นต์ อายุเก็บเกี่ยว 100 – 110 วัน และปรับตัวได้ดีในพื้นที่เพาะปลูกภาคเหนือและภาคกลางของประเทศไทย สำหรับเทคโนโลยีการผลิตโดยการจัดการธาตุอาหารพืชหลักและการจัดการระยะปลูกที่เหมาะสมสำหรับถั่วลิสงพันธุ์เคยู อาร์ด้า 20 คือ ควรใส่ปุ๋ยอัตรา 1.0–2.0 เท่าของอัตราประเมินตามความต้องการธาตุอาหารหลักของต้นถั่วลิสง หรือมีธาตุอาหารไนโตรเจน ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม ไม่น้อยกว่า 2, 3 และ 4 กิโลกรัมต่อไร่ ตามลำดับ จะทำให้ได้ผลผลิตฝักแห้งเฉลี่ยถึง 442 กิโลกรัมต่อไร่ และการปลูกแบบห้าแถวบนสันร่อง (ความกว้างสันร่อง 160 เซนติเมตร ระยะห่างระหว่างแถว 30 เซนติเมตร และระหว่างหลุม 20 เซนติเมตร) ให้ผลผลิตฝักแห้งเฉลี่ยสูงถึง 580 กิโลกรัมต่อไร่ นอกจากนี้ถั่วลิสงพันธุ์ เคยู อาร์ด้า 20 ได้รับการยอมรับจากเกษตรกรในพื้นที่วิจัยและผู้ประกอบการแปรรูปเป็นอย่างดี อีกทั้งโครงการวิจัยได้ผลิตเมล็ดพันธุ์ประมาณ 810 กิโลกรัม (1,120 กิโลกรัมฝักแห้ง)