โครงการบูรณาการเทคโนโลยีเพื่อการปรับปรุงปริมาณผลผลิตและคุณภาพข้าวหอมมะลิไทย
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โครงการวิจัยนี้ได้จัดทำขึ้นเพื่อปรับปรุงคุณภาพความหอมของข้าวหอมมะลิไทยโดย การบูรณาการเทคโนโลยีจากหลายด้าน ในส่วนแรกของโครงการวิจัยทำการศึกษาเพื่อทราบองค์ความรู้ทาง เคมีเกี่ยวกับชีวสังเคราะห์ของสารหอม 2-acetyl-1-pyrroline (2AP) ซึ่งเป็นสารหอมสำคัญในข้าว โดยใช้ วิธีการวิเคราะห์ด้วยเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพสูงที่พัฒนาขึ้น วิธีการวิเคราะห์ทั้งเชิงคุณภาพและปริมาณ ของสารหอมและสารเมทาบอไลท์ที่เกี่ยวข้องที่พัฒนาขึ้นและได้นำมาประยุกต์ในงานวิจัยนี้ ได้แก่ เทคนิค การวิเคราะห์สารหอมในใบข้าวโดยระบu headspace-gas chromatography-nitrogen-phosphorus detection (HS-GC-NPD) แบบอัตโนมัติ และเทคนิคการวิเคราะห์ด้วยระบบ gas chromatography- mass spectrometry (GC-MS) และ two dimensional gas chromatography-mass spectrometry (GCXGC-MS) ผลที่ได้จากการวิจัยคือวิถีใหม่ของการสังเคราะห์สารหอม 2AP ในใบข้าว ที่สามารถนำมา ประยุกต์เพื่อวางแผนการวิจัยต่อเนื่องในเรื่องอิทธิพลของปัจจัยการเพาะปลูกที่ส่งเสริมการสร้างสารหอม ของตั๋นข้าว นำไปสู่เป้าหมายของการผลิตข้าวหอมที่มีคุณภาพความหอมสูงเด่นได้ต่อไป ในส่วนที่สองของโครงการวิจัย ทำการวิเคราะห์เพื่อประเมินคุณภาพการหุงต้มและ รับประทานควบคู่กับปริมาณสารหอม 2AP และสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพที่ส่งผลต่อสุขภาพ เพื่อคัดเลือก สายพันธุ์ข้าวหอมคุณภาพสูงจากกลุ่มข้าวพันธุ์กลายจากการอาบรังสีที่ไม่ไวแสงจากพันธุ์ขาวดอกมะสิ 105 และ กข15 จำนวน 251 สายพันธุ์ สารออกฤทธิ์ทางชีวภาพที่ทำการวิเคราะห์ ได้แก่ สารหอม 2AP วิตามิน อี่ (tocopherols และ tocotrienols) แกมม่าออริซานอล และวิตามินบี 6 (สารต้านปฏิกิริยาไกลเคชั่น) โดยใช้เทคนิค HS-GC-NPD และ liquid chromatography (HPLC) ที่มีตัวตรวจวัดเป็นฟลูออเรสเซนช์ และยูวีวิซิเบิลตามลำดับ พบว่าปริมาณของสารดังกล่าวมีความแปรปรวนค่อนข้างสูงในกลุ่มตัวอย่างข้าวที่ นำมาทดสอบ โดยปริมาณสารหอม 2AP ในตัวอย่างข้าวพันธุ์กลายจากการอาบรังสีจำนวน 251 สายพันธุ์ ที่เก็บเกี่ยวในฤดูนาปีอยู่ในช่วง 0.60-5.07 ppm และฤดูนาปรังอยู่ในช่วง 0.37-9.66 ppm เมื่อเทียบกับ ค่าเฉลี่ยของปริมาณสารหอม 2AP ในข้าวพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ที่ปลูกในฤดูนาปี (4.75 ppm) พบข้าว พันธุ์กลายจำนวน 6 สายพันธุ์ที่มีปริมาณสารหอมในระดับเทียบเคียงกันได้หรือสูงกว่าพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 และในข้าวพันธุ์กลายที่มีความหอมสูงทั้ง 6 สายพันธุ์นี้ มีจำนวน 4 สายพันธุ์ที่มีปริมาณสารออกฤทธิ์ ด้านสุขภาพกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งข้างต้นในระดับสูงเด่นเช่นกัน เนื่องจากข้าวสายพันธุ์กลายจากการอาบรังสี ทั้งหมดที่นำมาศึกษานี้มีลักษณะไมไวแสง ดังนั้นข้าวพันธุ์กลายทั้ง 4 สายพันธุ์นี้จึงมีศักยภาพในการพัฒนา เป็นข้าวหอมมะลิใหม่คุณภาพดีได้ต่อไป