การศึกษาสภาพความเสี่ยงของสารชีวพิษจากสัตว์น้ำในห่วงโซ่อาหารด้านประมง

บทคัดย่อ

การศึกษาสภาพความเสี่ยงของสารชีวพิษจากสัตว์น้ำในห่วงโซ่อาหารด้านประมงบดินทร์ อิทธิพงษ์* กลุ่มวิจัยเทคโนโลยีชีวภาพ กองพัฒนาอุตสาหกรรมสัตว์น้ำ กรมประมง บทคัดย่อการศึกษาสภาพความเสี่ยงของสารชีวพิษจากสัตว์น้ำและผลิตภัณฑ์ โดยเฉพาะ สารชีวพิษชนิดเททโทรโดทอกซิน (Tetrodotoxin, TTX) และพีเอสพี (Paralytic shellfish poison, PSP) จาก ปลาปักเป้าน้ำจืด ปลาปักเป้าทะเล แมงดาถ้วย และผลิตภัณฑ์ โดยวิเคราะห์ด้วยเครื่อง High Performance Liquid Chromatography (HPLC) ผลการศึกษาพบว่าในปลาปักเป้าน้ำจืดสายพันธุ์ Tetraodon leiurus ตรวจพบ PSP ในเนื้อเยื่อทุกส่วนถึงร้อยละ 100 แมงดาถ้วย (Carcinoscorpius rotundicauda) ตรวจพบ TTX ในไข่ร้อยละ15 ปริมาณพิษ 1-2 พีพีเอ็ม ส่วนความเสี่ยงของ TTX ในปลาปักเป้าทะเลพบเฉพาะ สายพันธุ์ Lagocephalus lunaris เท่านั้น โดยพบพิษในเนื้อ หนัง ตับ ไส้ และอวัยวะสืบพันธุ์ร้อยละ 23.0 15.25 20.0 20.55 และ 37.28 ตามลำดับ และที่มีปริมาณพิษสูงกว่า 2 พีพีเอ็ม จำนวนร้อยละ 9.0 5.38 8.46 7.31 และ20.0 ตามลำดับ สำหรับผลิตภัณฑ์อื่นๆ นอกเหนือจากปลาปักเป้าได้แก่ อาหารสัตว์ (ปลาป่น) ลูกชิ้นปลา และปลาร้าตรวจไม่พบพิษในทุกตัวอย่างคำสำคัญ : สารชีวพิษ ความเสี่ยง สัตว์น้ำและผลิตภัณฑ์สัตว์น้ำ *ผู้รับผิดชอบ: เกษตรกลาง จตุจักร กรุงเทพฯ ๑๐๙๐๐ โทร. ๐ ๒๙๔๐ ๖๑๓๐-๔๕ E-mail: bordini@fisheries.go.th

คำสำคัญ