การศึกษาพันธุ์และการทดสอบผลผลิตภายในสถานีของสายพันธุ์ข้าวเจ้าหอมมะลิแดง สายพันธุ์ข้าวเหนียวหอมสีแดงและสายพันธุ์ข้าวเจ้าหอมสีดำแดง ไม่ไวต่อช่วงแสง ต้นเตี้ย ต้านทานต่อโรคไหม้ ที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง

บทคัดย่อ

การบริโภคของคนทั่วโลกในปัจจุบันหันมาสนใจสุขภาพมากขึ้น สาเหตุจากสภาวะอาหารที่ไม่ปลอดภัย และพฤติกรรมด้านการบริโภคที่เปลี่ยนแปลงไป ส่งผลให้ตลาดข้าวเพื่อสุขภาพเติบโตมากขึ้น ซึ่งสายพันธุ์ข้าวเพื่อสุขภาพที่มีอยู่ในปัจจุบันที่นิยม เช่นเจ้าหอมนิล ไรซ์เบอร์รี่ สังข์หยดพัทลุง หอมมะลิแดง และทับทิมชุมแพ เป็นต้น จะเห็นได้ว่าข้าวสีเพื่อสุขภาพยังมีน้อยพันธุ์ ในโครงการนี้จึงได้คัดเลือกพันธุ์หอมมะลิแดงเดิมมาปรับปรุงพันธุ์ให้ได้สายพันธุ์หอมมะลิแดง ให้ไม่ไวต่อช่วงแสง ต้นเตี้ย เป็นข้าวเจ้า/ข้าวเหนียวหอม ด้วยวิธีพันธุ์ประวัติร่วมกับการใช้เครื่องหมายโมเลกุลช่วยในการคัดเลือก (marker-assisted selection; MAS)จากการดำเนินงานปลูกศึกษาพันธุ์ 4 แถว ในฤดูนาปรัง 2564 ของสายพันธุ์ข้าว หอมมะลิแดงไม่ไวต่อช่วงแสง ต้นเตี้ย ข้าวเจ้า/ข้าวเหนียว หอม ต้านทานต่อโรค และมีคุณค่าทางโภชนาการสูง จำนวน37 สายพันธุ์ พบว่า ให้ผลผลิตเฉลี่ยต่อไร่ระหว่าง 329 - 747 กิโลกรัมต่อไร่ อายุวันออกดอกเฉลี่ยระหว่าง92 - 123 วัน และมีความยาวของเมล็ดข้าวกล้องเฉลี่ยระหว่าง 6.75 – 8.18 มิลลิเมตร ในฤดูนาปี 2564 ได้ทำการทดสอบผลผลิตภายในสถานี (Intra-station Yield Trials) ฤดูที่ 1 จำนวน 15 สายพันธุ์ พบว่า ให้ผลผลิตเฉลี่ยต่อไร่ระหว่าง 353 – 741 กิโลกรัมต่อไร่ และมีอายุวันออกดอกเฉลี่ยระหว่าง 91 - 115 วัน เมื่อวิเคราะห์ทางสถิติพบว่ามีความแตกต่างทางสถิติอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง และผลจากการทดสอบปฏิกิริยาการต้านทานต่อโรคไหม้ โรคขอบใบแห้ง และเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล ของสายพันธุ์ข้าว หอมมะลิแดง ไม่ไวต่อช่วงแสง ต้นเตี้ย ข้าวเจ้า/ข้าวเหนียว หอม ต้านทานต่อโรค และมีคุณค่าทางโภชนาการสูง พบว่า สายพันธุ์ส่วนใหญ่ต้านทานถึงค่อนข้างต้านทานต่อโรคไหม้ แต่อ่อนแอถึงอ่อนแอมากต่อโรคขอบใบแห้งและเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล

คำสำคัญ