การสำรวจจำแนกการใช้ประโยชน์พื้นที่ป่าไม้และชั้นคุณภาพลุ่มน้ำในพื้นที่ป่าต้นน้ำห้วยหลวง

บทคัดย่อ

ป่าต้นน้ำเป็นทรัพยากรที่มีความสำคัญอย่างยิ่งเพราะเป็นแหล่งกำเนิดต้นน้ำและความหลากหลายทางชีวภาพของสิ่งมีชีวิต โดยความหลากหลายทางชีวภาพของระบบนิเวศในป่าต้นน้ำขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น อุณหภูมิ ปริมาณน้ำฝน ลักษณะภูมิประเทศ และชนิดของดิน เป็นต้น นอกจากนี้ป่าต้นน้ำยังทำหน้าที่เก็บกักน้ำฝนตามธรรมชาติและช่วยลดการพังทลายของดิน ดังนั้นการจำแนกชั้นคุณภาพลุ่มน้ำและการใช้ประโยชน์พื้นที่ป่าต้นน้ำของลุ่มน้ำห้วยหลวง จึงมีความสำคัญเพราะพื้นที่ป่าต้นน้ำของลุ่มน้ำห้วยหลวง ในช่วงหลายปีที่ผ่านมาได้ถูกคุกคามจากกิจกรรมทางเศรษฐกิจของมนุษย์เป็นอย่างมาก เนื่องจากเป็นป่าที่มีการบุกรุกทำลายจากการให้สัมปทาน ในปัจจุบันป่าต้นน้ำของลุ่มน้ำห้วยหลวง ได้รับการฟื้นฟูป่าในรูปแบบโครงการฟื้นฟูป่าสงวนแห่งชาติและหน่วยพัฒนาต้นน้ำโดยกรมป่าไม้ ในปัจจุบันป่ามีการฟื้นตัวและได้มีการจำแนกการใช้ประโยชน์ป่าออกเป็นพื้นที่ป่าอนุรักษ์ที่ดูแลโดยกรมอุทยานแห่งชาติ แต่ยังขาดการบูรณาการจัดการทรัพยากรลุ่มน้ำ ดังนั้นการบริหารจัดการพื้นที่ต้นน้ำห้วยหลวง จึงจำเป็นต้องมีการจัดการทรัพยากรลุ่มน้ำให้มีความสมบูรณ์ของระบบนิเวศน์ และมีการใช้ประโยชน์อย่างสมดุล โดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ เพื่อวิเคราะห์และแก้ปัญหารวมถึงผลกระทบที่จะมีต่อการดำรงชีพของประชาชนในพื้นที่ การสำรวจจำแนกการใช้ประโยชน์พื้นที่ป่าต้นน้ำและการจำแนกชั้นคุณภาพลุ่มน้ำโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ในพื้นที่ป่าต้นน้ำห้วยหลวง ข้อมูลจากการศึกษาจะถูกจัดเก็บในรูปแบบของฐานข้อมูล สำหรับใช้ในการพัฒนาพื้นที่ต้นแบบที่มาจากกระบวนการมีส่วนร่วมและการบูรณาการมีร่วมกับชุมชนในการแก้ไขปัญหา เพื่อส่งเสริมให้หน่วยงานภาครัฐมีฐานข้อมูลทรัพยากรที่สำคัญในการบริหารจัดการในพื้นที่ป่าต้นของลุ่มน้ำห้วยหลวง อย่างไรก็ตามในพื้นที่ป่าต้นน้ำของลุ่มน้ำห้วยหลวงได้มีการจัดทำแหล่งกักเก็บน้ำขนาดเล็ก และขนาดกลาง กระจายตัวอยู่ในเขตพื้นที่ป่าต้นน้ำ แต่ยังขาดการบูรณาการจัดการทรัพยากรลุ่มน้ำ โดยเฉพาะการรวบรวมฐานข้อมูลด้วยระบบสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ของพื้นที่อย่างเป็นระบบจึงเกิดโครงการการสำรวจการจำแนกการใช้ประโยชน์ในพื้นที่ป่าไม้และชั้นคุณภาพลุ่มน้ำในพื้นที่ป่าต้นน้ำห้วยหลวง

คำสำคัญ