การถ่ายทอดองค์ความรู้และเทคโนโลยีเพื่อการบริหารจัดการน้ำพื้นที่ต้นน้ำภายใต้การเปลี่ยนแปลงของสภาวะภูมิอากาศ จังหวัดพะเยา

บทคัดย่อ

ผ่านมาในปี 2562 มหาวิทยาลัยพะเยาได้ดำเนินการวิจัยเชิงบูรณาการในด้านการบริหารจัดการน้ำกว๊านพะเยา-ลุ่มน้ำอิง ในมิติต่างๆของลุ่มน้ำได้แก่ การวิเคราะห์และพยากรณ์ปริมาณน้ำท่า ความต้องการการใช้น้ำของพื้นที่ต้นน้ำกว๊านพะเยา, การอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้ำ และ เพิ่มพื้นที่ป่าต้นน้ำ, การพัฒนาระบบและศูนย์ข้อมูลเตือนภัยและรับมือภัยพิบัติ, การศึกษาคุณภาพน้ำกว๊านพะเยาและแหล่งน้ำเสีย และ การพัฒนาอาชีพประมงและการท่องเที่ยวจากการบริหารจัดการน้ำ โดยทุกกระบวนการของโครงการมีการดำเนินการโดยการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนของจังหวัดพะเยาเพื่อนำข้อมูลไปกำหนดเป็นมาตรการและนโยบาย และได้ผลลัพธ์จากโครงการวิจัยที่เป็นต้นแบบพร้อมที่จะนำไปถ่ายทอดเทคโนโลยีทางด้านการบริหารจัดการและอนุรักษ์พื้นที่ต้นน้ำ การพัฒนาคุณภาพน้ำ และการจัดการน้ำเพื่อป้องกันอุทกภัยและภัยแล้ง ได้ โดยจะดำเนินงานในพื้นที่ตำบลบ้านสาง อำเภอเมือง จังหวัดพะเยาเพื่อพัฒนาเป็นพื้นที่ต้นแบบด้านการบริหารจัดการน้ำของพื้นที่ต้นน้ำของกว๊านพะเยา คณะผู้วิจัยได้น้อมนำหลักการอนุรักษ์และปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาปฏิบัติใช้ในการดำเนินงานได้แก่ 1) การอนุรักษ์พื้นฟูป่าต้นน้ำโดยการเพิ่มประสิทธิภาพการจัดการฝาย 2) การอนุรักษ์ฟื้นฟูป่าต้นน้ำ ดินและทรัพยากรน้ำโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ (GIS) 3) การใช้ข้อมูลพยากรณ์ จากเทคโนโลยีการตรวจวัดสภาพภูมิอากาศเชิงพื้นที่ 4) การเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและอึ่งเพ้าเพื่อสร้างแหล่งอาหารและการอนุรักษ์ป่าต้นน้ำ 5) การจัดการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ป่าต้นน้ำโดยคนในพื้นที่ และ 6) การจัดทำแผนพัฒนาน้ำ โดยกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชน

คำสำคัญ